Khoa Học News

Top 7 sự thật gây rùng mình về nhà vệ sinh thời xưa

Có nhiều điều mà người hiện đại không thể tưởng tượng được về nhà vệ sinh thời cổ, trong đó có những sự thật khiến chúng ta rùng mình.

1. Không có không gian riêng tư


Người La Mã cổ đại coi việc đi vệ sinh ở toilet công cộng là giao tiếp xã hội.

Tọa lạc tại trung tâm đô thị, nhà vệ sinh ở La Mã cổ đại thường được thiết kế bên cạnh các khu vườn trong thành phố và chứa được nhiều người cùng một lúc. Thay vì “giải quyết nỗi buồn” trong không gian riêng, mọi người phải chấp nhận việc vừa đi vệ sinh vừa nhìn người khác vì người La Mã coi đó là một hoạt động xã hội.

2. Dùng chung miếng bọt biển


Miếng bọt biển được dùng chung để vệ sinh sau khi đi đại tiện.

Giấy vệ sinh chưa có ở La Mã cổ đại, vì vậy họ sử dụng một miếng bọt biển buộc vào thanh gỗ để rửa sau khi đi cầu. Nhà tiêu công cộng không có buồng riêng, vì vậy miếng bọt biển sau khi sử dụng lại được đặt vào cái xô chứa đầy nước muối hoặc giấm. Đó cũng là thau nước dùng chung.

3. Nhà vệ sinh ngoài trời


Nhà vệ sinh khắp các đường phố được dùng để đáp ứng nhu cầu tự nhiên của con người thời bấy giờ

Trong thời trung cổ ở châu Âu, nếu muốn đi vệ sinh, tất cả những gì người ta cần làm là tìm cầu thang, cây cầu hoặc những nơi công cộng. Trong thời kỳ này, nhà vệ sinh khắp các đường phố được dùng để đáp ứng nhu cầu tự nhiên của con người. Nhà sử học Carole Rawcliffe giải thích rằng vào cuối thời trung cổ, mọi người trở nên quan tâm hơn đến sức khỏe và vệ sinh. Do đó, nhà chức trách tài trợ cho các nhà vệ sinh công cộng để giữ cho thành phố sạch sẽ. Nam giới có thể tự giải quyết thông qua các lỗ được đục trên cầu để chất thải rơi xuống dòng chảy phía dưới.

4. Nhà vệ sinh bốc mùi vào mùa hè


Mùi hôi do bể chứa này tạo ra khủng khiếp đến không thể chịu nổi.

Thời trung cổ châu Âu, thiết kế của các phòng tắm, phòng vệ sinh dựa trên tầng lớp xã hội. Các lâu đài được trang bị những phòng đặc biệt có lỗ trên sàn. Một đường thông từ lỗ này đi thẳng xuống dưới đất và chất thải được đổ vào các hố dưới sát chân lâu đài. Các nhà tiêu bỏ phân trực tiếp vào các hầm hoặc hào của lâu đài. Mùi hôi do bể chứa này tạo ra khủng khiếp đến không thể chịu nổi, đặc biệt là vào mùa hè, vì nó bốc lên qua các đường ống và trở lại qua lỗ nhà tiêu.

5. Dọn dẹp thủ công


Những người dọn dẹp phụ trách thu gom rác thải khi đường phố vắng tanh.

Việc sử dụng nhà vệ sinh dần dần được xã hội thế kỷ 18 áp dụng và nhanh chóng trở nên phổ biến, chất thải được “những người đi đêm” dọn sạch. Họ phụ trách thu gom rác thải khi đường phố vắng tanh. Dịch vụ của "những người đi đêm" được cung cấp 24 giờ một lần tại các quận cao cấp, các khu vực nghèo hơn thì ít được dọn dẹp.

6. Chất thải đổ đầy đường phố


Chát thải vẫn được đổ ra đường cho đến khi hệ thống thoát nước thải ra đời vào thế kỷ 19.

Trong thời cổ đại, có nhà vệ sinh riêng là một đặc quyền của giai cấp thượng lưu. Trong trường hợp không có toilet trong nhà, người dân ở Edinburgh (Scotland) thường hét lên "Gardyloo!" để cảnh báo người qua đường về chất thải mà họ sắp ném từ cửa sổ xuống. Thuật ngữ này xuất phát từ thành ngữ tiếng Pháp, "Prenez garde a l’eau!" - nghĩa đen là "cẩn thận với nước".

Điều này vẫn tiếp tục cho đến khi hệ thống thoát nước thải ra đời vào thế kỷ 19. Nếu không chú ý, người đi đường có thể lãnh cả xô nước thải lên đầu.

7. Tâm điểm của các bệnh nhiễm trùng


Sau khi có hệ thống thoát nước, các ca bệnh dịch tả và sốt thương hàn giảm mạnh.

Sau khi hệ thống thoát nước đầu tiên được lắp đặt ở các thành phố châu Âu, số ca tử vong do dịch tả và sốt thương hàn giảm mạnh. Điều này cho thấy các ca bệnh đầu tiên lây lan qua nước bị ô nhiễm.

Ngày nay, điều này có vẻ hiển nhiên, nhưng các nhà nghiên cứu đã mất nhiều năm để tìm ra nguồn bệnh, người đầu tiên là tiến sĩ John Snow. Thông qua việc sử dụng bản đồ, ông đã xác định được nguồn gốc của sự lây nhiễm ở London: Bể tự hoại dưới một ngôi nhà bị rò rỉ vào giếng cung cấp nước cho máy bơm.

Công trình của Snow không chỉ là cột mốc quan trọng trong việc lập bản đồ vệ sinh, là công trình dịch tễ học đầu tiên trong lịch sử mà còn là điểm khởi đầu cho các hệ thống vệ sinh hiện đại được các thành phố phương Tây áp dụng sau này.

TIN CŨ HƠN
Top 10 người có chỉ số IQ cao nhất thế giới

Top 10 người có chỉ số IQ cao nhất thế giới

Trên thế giới có những con người xuất chúng với chỉ số thông minh vượt trội như Albert Einstein, Stephen Hawking. Tuy nhiên, trong lịch sử thế giới có rất nhiều người có chỉ số IQ cao hơn hai nhà bác học trên.

Đăng ngày: 11/06/2026
Những bí ẩn được giấu trong các bức tranh nổi tiếng

Những bí ẩn được giấu trong các bức tranh nổi tiếng

Đằng sau những lớp sơn, lớp màu tạo nên các tác phẩm nghệ thuật nổi tiếng toàn thế giới là những hình họa mà họa sĩ đang muốn tìm cách giấu đi.

Đăng ngày: 10/06/2026
Thói quen "rởm đời" của các thiên tài trong lịch sử

Thói quen "rởm đời" của các thiên tài trong lịch sử

Albert Einstein khỏa thân đi lại trong nhà, Nikola Tesla lau thìa 18 lần mới dùng bữa, Charles Dickens chải đầu hàng trăm lần mỗi ngày... là những thói quen "quái lạ" của các thiên tài.

Đăng ngày: 10/06/2026
Nguồn gốc, ý nghĩa của lễ Phật Đản và những nghi thức nên làm trong ngày linh thiêng

Nguồn gốc, ý nghĩa của lễ Phật Đản và những nghi thức nên làm trong ngày linh thiêng

Phật đản là ngày lễ trọng đại được tổ chức hằng năm bởi cả hai hệ phái Phật giáo Nam Tông (Tiểu thừa) và Bắc Tông (Đại thừa).

Đăng ngày: 09/06/2026
Những bí kíp làm đẹp cổ xưa đến nay

Những bí kíp làm đẹp cổ xưa đến nay

Phụ nữ xưa dùng ngọc lăn mặt để lưu thông máu, thoa nước hoa hồng, mặt nạ đất sét dưỡng ẩm da... cũng là cách làm đẹp ngày nay.

Đăng ngày: 09/06/2026
Thử giải bài toán khiến 98% người trên thế giới bó tay

Thử giải bài toán khiến 98% người trên thế giới bó tay

Bài toán "Ai giữ cá" tưởng chừng đơn giản nhưng khiến không ít người phải chào thua trước Einstein.

Đăng ngày: 09/06/2026
Những điều thú vị về ngày Valentine trắng tại Nhật Bản

Những điều thú vị về ngày Valentine trắng tại Nhật Bản

Ngày Valentine hay lễ Tình nhân bắt nguồn từ phương Tây và du nhập vào Nhật Bản từ những năm 1930.

Đăng ngày: 07/06/2026
Khoa Học News