Khoa Học News

Điện cực hình bông hoa mở ra khả năng phẫu thuật não điều trị thần kinh với xâm lấn tối thiểu

Được làm bằng polymer silicon và sợi vàng, điện cực cánh hoa mềm và linh hoạt này có thể giúp các nhà giải phẫu thần kinh thực hiện các ca phẫu thuật não, điều trị các bệnh thần kinh với ít xâm lấn hơn.

Các nhà khoa học tại Viện Công nghệ Liên bang Thụy Sĩ Lausanne (EPFL) ra mắt một điện cực linh hoạt nhỏ, có thể triển khai bên trong hộp sọ dễ dàng, cho phép các bác sĩ thực hiện những ca phẫu thuật xâm lấn tối thiểu.

Điện cực mềm là một thiết bị chế tạo bằng polymer silicon, vật liệu đàn hồi trong suốt và đủ mỏng để vừa với không gian hẹp giữa hộp sọ và não, dãy điện cực được làm bằng vàng. Trong một nghiên cứu được công bố gần đây, nhóm EPFL cho biết đã thử nghiệm thành công điện cực mềm trên lợn thí nghiệm.

Ưu điểm chính của thiết bị này là điện cực mềm có thể đưa vào não người qua một lỗ nhỏ trên hộp sọ và sau đó mở rộng vào bên trong, cho phép các nhà giải phẫu thần kinh làm việc trên diện tích bề mặt lớn hơn (nhiều tế bào thần kinh và mô hơn) của não. Đây là cách hoạt động của điện cực kỳ lạ.

Điều gì làm cho điện cực trở nên đặc biệt?

Khi được triển khai hoàn toàn, điện cực có sáu chân hình xoắn ốc có đường kính trải rộng hoàn toàn là 4cm. Nhưng không có nghĩa là các bác sĩ phẫu thuật phải khoan một lỗ lớn 4 cm trên hộp sọ để đặt thiết bị.

Trước khi triển khai, đầu tiên, điện cực giống như miếng cao su được gấp lại và đóng gói bên trong một ống hình trụ được gọi là bộ nạp. Sau đó, ống này sẽ đưa điện cực qua một lỗ nhỏ 2 cm trên hộp sọ vào vỏ não. Khi thiết bị chạm tới bên trong hộp sọ, những hình xoắn ốc dưới áp lực mềm sẽ mở rộng hoàn toàn và điện cực lấy lại hình dạng ban đầu.

Hoạt động đảo ngược như vậy được thể hiện bằng robot mềm. “Cộng đồng người máy mềm rất quan tâm đến cơ chế chuyển đổi này". TS Sukho Singh, trưởng nhóm nghiên cứu cho biết, ưu điểm của cơ chế đảo ngược là có thể triển khai kích thước tùy ý của điện cực với lực nén mềm bằng chất lỏng liên tục và tối thiểu lên vỏ não.

Hình dạng xoắn ốc của điện cực có ý nghĩa đặc biệt trong cấu trúc của điện cực mềm. Nguyên mẫu đầu tiên của điện cực có chân thẳng, nhưng trong quá trình thử nghiệm, chân thẳng mềm không phân bổ đều điện cực và che phủ bề mặt não ít hơn.


Các điện cực có thể triển khai cho phẫu thuật sọ não xâm lấn tối thiểu. (Video EPFL / Alain Herzog)

Sử dụng những chân mềm hình xoắn ốc như cánh hoa, các nhà khoa học đã khắc phục những hạn chế này và có thể triển khai thành công điện cực trong thí nghiệm với một con lợn nhỏ. Nhóm EPFL tin rằng, điện cực sáng tạo có thể mở ra nhiều ứng dụng phẫu thuật thần kinh mềm và linh hoạt hơn, giúp các ca phẫu thuật não phức tạp dễ tiếp cận hơn và giảm thiểu rủi ro.

Tầm quan trọng của các điện cực linh hoạt

Các điện cực được cấy bên trong hộp sọ chủ yếu để thực hiện kích thích não sâu (DBS). Trong DBS , dòng điện từ một thiết bị bên ngoài được sử dụng để kích thích những phần não không hoạt động hiệu quả do những rối loạn từ động kinh đến loạn trương lực cơ và Parkinson.


Điện cực đặt trên mô hình não người. (EPFL / Alain Herzog)

Các điện cực mềm cuộc lại mang hy vọng cho hàng triệu bệnh nhân trên toàn cầu đang phải sống chung với các tình trạng bệnh lý thần kinh. Thiết bị mới, so với cấy ghép thông thường, ít xâm lấn hơn và có thể được triển khai trên vỏ não dễ dàng và an toàn hơn.

Cấu trúc linh hoạt của các chân điện cực cho phép thiết bị bao phủ nhiều mô não hơn với rủi ro tối thiểu đối với hộp sọ và não trong quá trình DBS. GS Stéphanie Lacour, tác giả nghiên cứu cấp cao tại EPFL cho biết: “Công nghệ phẫu thuật thần kinh xâm lấn tối thiểu là phương pháp cần thiết để cung cấp các liệu pháp hiệu quả, phù hợp với bệnh nhân”.

Lacour và nhóm của bà có kế hoạch tiếp tục nghiên cứu để nâng cấp thiết bị trở thành một robot mềm đồng thời sớm có thể thử nghiệm điện cực mềm trên người. Công nghệ mới mở ra nhiều giải pháp điều trị thần kinh ít xâm lấn hơn và mang lại hiệu quả cao. Nghiên cứu được công bố trên tạp chí Science Robotics.

Thông tin biên tập: Xem tại đây
TIN CŨ HƠN
Tác dụng và tác hại của hoa sữa

Tác dụng và tác hại của hoa sữa

Các chế phẩm từ cây hoa sữa với nồng độ và liều lượng phù hợp thì có lợi cho sức khỏe nhưng khi lạm dung thì có thể gây nên độc tính.

Đăng ngày: 03/11/2026
Bệnh viện Phụ sản Hà Nội: Công bố ca song thai cùng trứng cực kỳ đặc biệt, thế giới mới ghi nhận 1 trường hợp

Bệnh viện Phụ sản Hà Nội: Công bố ca song thai cùng trứng cực kỳ đặc biệt, thế giới mới ghi nhận 1 trường hợp

Ngày 9/11, Bệnh viện Phụ sản Hà Nội công bố ca bệnh song thai cùng trứng nhưng khác nhau về kiểu hình và kiểu gene.

Đăng ngày: 02/11/2026
Tất cả những điều bạn cần biết về bệnh sỏi thận

Tất cả những điều bạn cần biết về bệnh sỏi thận

Sỏi thận là một trong những nguyên nhân dẫn đến suy thận, chạy thận gây tổn hại lớn về sức khỏe và kinh tế cho người bệnh.

Đăng ngày: 31/10/2026
Cà phê tốt cho sức khỏe, nhưng không phải ai cũng hợp

Cà phê tốt cho sức khỏe, nhưng không phải ai cũng hợp

Khoa học đã chứng minh cà phê là một loại thức uống mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe của con người. Tuy nhiên, đây không phải là loại thức uống dành cho tất cả mọi người.

Đăng ngày: 30/10/2026
Lợi ích sức khỏe của củ cải

Lợi ích sức khỏe của củ cải

Một trong những lợi ích chính của nước ép củ cải là khả năng điều trị bệnh viêm đường tiết niệu và ngăn ngừa nhiễm trùng thận.

Đăng ngày: 29/10/2026
Hướng dẫn cách đọc kết quả xét nghiệm nước tiểu

Hướng dẫn cách đọc kết quả xét nghiệm nước tiểu

Để giúp bạn hiểu hơn về các chỉ số kết quả khi làm xét nghiệm nước tiểu, chúng tôi sẽ chia sẻ cùng các bạn một số thông tin hữu ích về cách đọc kết quả xét nghiệm nước tiểu để các bạn cùng tham khảo.

Đăng ngày: 29/10/2026
Ăn một quả trứng luộc vào buổi sáng, sau một thời gian cơ thể sẽ thay đổi thế nào?

Ăn một quả trứng luộc vào buổi sáng, sau một thời gian cơ thể sẽ thay đổi thế nào?

Nếu trứng là loại thực phẩm bạn ăn hàng ngày, thì đây là những tác động đến cơ thể mà các chuyên gia muốn bạn biết.

Đăng ngày: 29/10/2026
Khoa Học News