Khoa Học News

Những sự thật thú vị về mũi người

Mũi là cơ quan đầu tiên của hệ hô hấp trên, có nhiệm vụ thực hiện các chức năng quan trọng như thở, ngửi, hắt hơi và lọc không khí.

Làm sạch không khí

Không khí chúng ta hít thở chứa nhiều chất như oxy, nitơ, bụi, ô nhiễm, chất gây dị ứng, vi khuẩn, khói thuốc. Cơ quan này có chức năng làm sạch các tạp chất, bụi bẩn, tránh viêm nhiễm nhờ các tế bào lông mao. Chúng có chức năng giữ các mảnh vụn xấu trong không khí, không để xâm nhập vào phổi.

Thời tiết khô, mũi làm ẩm không khí hít vào nhờ một đường dẫn khí nhiều lớp với ba bộ tua bin trên, giữa, dưới, giúp điều hòa thoát nước và độ ẩm.

Có ít nhất 14 dáng mũi

Nghiên cứu năm với gần 2.000 người tham gia của Trường Đại học Ben Gurion (Israel) đã xác định được 14 hình dạng mũi của con người. Theo các nhà khoa học, hình dáng mũi được quyết định bởi vị trí của xương mũi, sụn trên và dưới. Bất kỳ sự kết hợp nào của sự khác biệt ở ba khu vực này đều có thể tạo ra diện mạo khác, thậm chí có thể thay đổi nhiều hơn. Ngoài ra, hình dáng mũi cũng phụ thuộc nhiều vào sắc tộc.

Chứa nhiều chất nhầy

Mỗi ngày mũi sản sinh gần một lít chất nhầy. Một lượng nhỏ dịch nhầy tồn tại ở phần xoang và khoang mũi, phần lớn còn lại đều được nuốt và hòa tan ở dạ dày. Khi cơ thể mắc bệnh, mũi và xoang tiết ra lượng chất nhầy gần gấp đôi.


Mũi chứa các tế bào thần kinh phát hiện mùi. (Ảnh: Freepik).

Quyết định hương vị món ăn

Trong mũi có số lượng lớn các tế bào thần kinh phát hiện mùi nên tất cả cảm nhận trong vị giác đều liên quan đến khứu giác. Nhai cũng góp phần đưa không khí chứa mùi hương đến các dây thần kinh ở mũi và cổ họng, giúp gia tăng cảm giác hương vị của món ăn. Đó là lý do vì sao con người cảm thấy thức ăn trở nên vô vị khi khả năng ngửi mùi giảm.

Bên cạnh cho phép nếm thức ăn, các cơ quan thụ cảm khứu giác trong mũi còn phản xạ khi ngửi thấy mùi khói, mùi lạ và thực phẩm hỏng.

Chịu trách nhiệm tạo ra giọng nói

Thanh quản chứa dây thanh âm, chúng rung khi nói. Sự rung động này sau đó cộng hưởng qua mũi và các xoang khí để mang lại cho giọng nói có âm thanh đặc trưng. Do đó, hành động véo mũi có thể làm giọng nói thay đổi và trở nên rất cao. Giọng mũi mà chúng ta nghe thấy ở người cảm lạnh và dị ứng là do mũi tắc nghẽn, mất cộng hưởng hoặc gặp các vấn đề về cấu trúc ở mũi, cổ họng.

Mũi có liên kết với não

Khứu giác là giác quan duy nhất được kết nối trực tiếp với các vùng não hình thành trí nhớ (vùng hải mã) và xử lý cảm xúc và trí nhớ (vùng amygdala). Chức năng này cũng được kết nối với hệ thống limbic, gán cảm xúc cho các sự kiện trong quá khứ. Chúng ta thường có thói quen nhớ lại các ký ức cũ khi ngửi thấy một mùi hương thân quen nào đó.

Giúp nhận biết nửa kia

Mũi đóng vai trò quan trọng khi kết hợp với hệ thống khứu giác trong nhận thức về bản năng tình dục; giúp nhận biết mọi người khi ở gần họ với đặc tính như mùi nước hoa, mùi cơ thể và pheromone - chất được tiết ra từ cơ thể như tín hiệu hóa học giữa các cá thể cùng loài. Mất khứu giác có tương quan với giảm ham muốn tình dục.

Thông tin biên tập: Xem tại đây
TIN CŨ HƠN
Nơi thi thể không phân hủy do quá lạnh ở Na Uy

Nơi thi thể không phân hủy do quá lạnh ở Na Uy

Longyearbyen là một thị trấn với 2.000 cư dân chủ yếu sống dựa vào khai thác than đá ở quần đảo Svalbard xa xôi của Na Uy, theo Sun.

Đăng ngày: 04/11/2026
Khoa học giải thích tại sao bạn lại nhìn thấy... ma!

Khoa học giải thích tại sao bạn lại nhìn thấy... ma!

Theo Sciencing, cả ma, yêu tinh và ma cà rồng đều không thực sự tồn tại. Vì vậy, việc bạn nhìn thấy ma có thể chỉ là do quá sợ hãi.

Đăng ngày: 04/11/2026
Tìm hiểu về lễ hội Halloween

Tìm hiểu về lễ hội Halloween

Ngày lễ Halloweem xuất phát từ một nghi lễ ở các nước phương Tây, vào ngày 31 tháng 10 hàng năm, ngay đêm trước lễ các thánh Nam Nữ.

Đăng ngày: 03/11/2026
Những biểu tượng bí ẩn và đáng sợ trong ngày Halloween huyền bí

Những biểu tượng bí ẩn và đáng sợ trong ngày Halloween huyền bí

Halloween được cho là có cách đây khoảng 2.000 năm và gắn liền với ngày lễ hội này là những biểu tượng đáng sợ như mèo đen, dơi, phù thủy, đèn lồng, bí ngô, vạc đựng linh hồn...

Đăng ngày: 03/11/2026
Những đêm hội ma quỷ "quậy tưng bừng" từ Đông sang Tây

Những đêm hội ma quỷ "quậy tưng bừng" từ Đông sang Tây

Bên cạnh Halloween, vẫn còn rất nhiều lễ hội ma quỷ khác diễn ra ở khắp nơi trên thế giới. Cùng tìm hiểu một vài những lễ hội ma quỷ nổi tiếng trên toàn thế giới dưới đây.

Đăng ngày: 03/11/2026
Lễ hội ma Halloween và những điều bạn chưa biết

Lễ hội ma Halloween và những điều bạn chưa biết

Halloween là lễ hội thường niên diễn ra vào cuối tháng 10 đầu tháng 11, nhưng đó là lễ hội để tưởng niệm cái gì? Tại sao người ta phải hoá trang và ăn mặc gớm ghiếc đến thế?

Đăng ngày: 02/11/2026
Điều xảy ra khi thời gian ngừng lại?

Điều xảy ra khi thời gian ngừng lại?

Khái niệm ngưng đọng thời gian xuất hiện trên phim ảnh khá nhiều. Tuy vậy, việc ngưng đọng thời gian dưới góc nhìn khoa học không lãng mạn như trên phim.

Đăng ngày: 02/11/2026
Khoa Học News