AI giải mã cuốn sách cổ 2.000 năm tuổi, hé lộ nhiều bí ẩn

Cuốn sách đã bị hư hại nghiêm trọng sau vụ phun trào núi lửa Vesuvius gần 2.000 năm trước, song trí tuệ nhân tạo (AI) có thể tái tạo các đoạn văn bản trong tác phẩm này.

Đây là cuốn sách cổ gần 2.000 năm tuổi, được làm từ giấy cói nói về các triều đại kế vị Alexander Đại đế. Nó đã bị phá hủy một phần do ảnh hưởng của vụ phun trào núi lửa Vesuvius vào năm 79 sau Công Nguyên.


Cuốn sách đã bị hỏng nặng và AI đã khôi phục lại các đoạn văn bản bị phá hủy. (Ảnh: Michèlel Hannoosh).

Các nhà khoa học tại Đại học Michigan và Đại học Kentucky, Mỹ đã sử dụng công nghệ máy học (một nhánh nhỏ của AI) để quét chụp cắt lớp vi tính (CT), với hàng nghìn tia X để tạo ra hình ảnh kỹ thuật số 3D.

Điều này, giúp các chuyên gia có thể tái tạo lại những đoạn chữ mờ trong cuốn sách cổ này.

Trước đó, năm 1804 cuốn sách đã được trao cho Napoleon Bonaparte (nhà lãnh đạo tài ba của Pháp), ông đã đưa nó về Viện Pháp ở Paris và tồn tại cho đến ngày nay. Năm 1986, các nhà khoa học đã nỗ lực mở cuốn sách này song chỉ làm nó hư hại thêm.

Giáo sư về nghiên cứu cổ điển, Richar Janki, Đại học Michigan trong nhóm nghiên cứu hé lộ: "Cuốn sách chứa tên một số triều đại Macedonia và tướng lĩnh của vua Alexander, sau khi ông qua đời vào năm 323 trước Công nguyên, đế chế của ông tan rã".

Cuốn sách cổ bị mất từ biệt thự Papyri tại Herculaneum - một thành phố đã bị phá hủy khi núi Vesuvius phun trào, ngày nay nó là thành phố Ercolano, Ý.

Biệt thự này chứa nhiều các tác phẩm của nhà triết học Philodemus (sống vào khoảng năm 110 trước CN đến năm 30 trước CN).

Nhiều bí ẩn

Phần lớn cuốn sách cổ này vẫn còn là một bí ẩn, tác giả của nó vẫn chưa được biết đến và cũng không rõ nguyên nhân gì mà cuốn sách này lại nằm trong căn biệt thự ở Ý.

Janki lưu ý rằng, nhiều văn bản trong biệt thự được Philodemus viết với những thảo luận về triết học.

Nhóm nghiên cứu đưa ra giả thuyết rằng, văn bản có thể đã được vị triết gia mượn và không trả lại. Có thể ông đã sử dụng nó để làm tài liệu tham khảo khi viết tác phẩm "On the Good King According to Homer" (tạm dịch: Bàn về vị vua tốt theo Homer).

Các nhà khoa học vẫn đang tiếp tục hoàn thiện việc khôi phục lại văn bản của cuốn sách cổ này và sẽ tiết lộ thêm những khám phá mới về nó.

TIN CŨ HƠN
Nam Cực và Bắc Cực khác nhau như thế nào?

Nam Cực và Bắc Cực khác nhau như thế nào?

Trên Trái Đất của chúng ta có 2 vùng cực: Bắc Cực (Arctic - có nguồn gốc từ tiếng Hy Lạp Arktikos) nằm ở phía Bắc và Nam Cực (Antarctic - có nguồn gốc từ tiếng Hy Lạp Antarktikos) nằm ở phía Nam

Đăng ngày: 08/01/2026
Vì sao người Do Thái thông minh nhất thế giới?

Vì sao người Do Thái thông minh nhất thế giới?

Từ ngàn xưa, người Do Thái đã xem tri thức là loại vốn đặc biệt vì có thể sinh ra vốn và của cải, lại không bị cướp đoạt được.

Đăng ngày: 08/01/2026
Những sự thật về môn địa lý mà bạn có thể không được học ở trường

Những sự thật về môn địa lý mà bạn có thể không được học ở trường

Tìm hiểu những sự thật này có thể mang lại cho bạn một góc nhìn mới về hành tinh Trái đất xinh đẹp của chúng ta.

Đăng ngày: 07/01/2026
Cánh máy bay dán băng keo khiến dân tình xôn xao, chuyên gia khẳng định

Cánh máy bay dán băng keo khiến dân tình xôn xao, chuyên gia khẳng định "rất an toàn"

Đoạn băng keo “nhỏ nhưng có võ" là trợ thủ đắc lực cho các kỹ thuật viên ngành hàng không.

Đăng ngày: 07/01/2026
Những sự thật thú vị bạn chưa biết về đất nước Argentina

Những sự thật thú vị bạn chưa biết về đất nước Argentina

Là quê hương của điệu nhảy Tango nổi tiếng, cấm người dân đặt tên con là Lionel Messi... là những điều thú vị về Argentina, đất nước vừa lọt Chung kết World Cup 2022.

Đăng ngày: 07/01/2026
Bức tuyệt tác thời Ai Cập cổ đại chân thực đến mức các nhà khoa học xác định chính xác chim chóc trong tranh

Bức tuyệt tác thời Ai Cập cổ đại chân thực đến mức các nhà khoa học xác định chính xác chim chóc trong tranh

Tuy vẫn có một số chi tiết được cách điệu, nhưng các nhà khoa học cho rằng đó là nỗ lực phân biệt chim di cư với chim bản địa của các họa sĩ cổ đại.

Đăng ngày: 06/01/2026
Tại sao một năm có 4 mùa?

Tại sao một năm có 4 mùa?

Tại sao một năm trên Trái Đất được chia thành 4 mùa: xuân, hạ, thu, đông? Các mùa có ảnh hưởng quan trọng tới cuộc sống của con người trên Trái Đất như thế nào? Tại sao có sự thay đổi thời tiết giữa các mùa? Bài viết dưới đây sẽ trả lời cho bạn.

Đăng ngày: 06/01/2026
Khoa Học News