Bản năng của con người là đi theo vòng tròn
Khi không có các tín hiệu chỉ hướng bên ngoài, những người bị lạc thường không đi cách xa điểm xuất phát của họ quá 100 m, bất kể họ có đi trong bao lâu chăng nữa.
Nhiều thế kỷ nay, loài người được cho là có khuynh hướng tự nhiên đi theo vòng tròn. Vào năm 1928, nhà sinh học Asa Schaeffer khẳng định thí nghiệm cho thấy những người bị bịt mắt sẽ đi, chạy, bơi và lái xe theo hình xoắn ốc, một hiện tượng mà ông quy là do “cơ chế xoắn ốc” (spiral mechanism) trong bộ não.
Hoa tiêu hàng không Harold Gatty tin rằng con người đi theo vòng tròn chỉ vì sự bất đối xứng sinh học đơn giản; một chân thường dài hơn và khỏe hơn chân còn lại của ta. “Về cấu trúc giải phẫu, tất cả chúng ta đều thiếu cân bằng”, Harold Gatty viết.
Người dân đi bộ tại mê cung Mandala trên núi Tabor (Mỹ). (Ảnh: Mandala).
Năm 1986, nhà sinh học người Na Uy F.O. Guldberg lập luận rằng đi theo vòng tròn là một trong những “quy luật chung” trong sinh học. Ông kể chuyện lũ chim trời chao liệng xoay vòng trước ngọn hải đăng, hàng đàn cá biển sâu xoáy tròn trong ánh sáng từ ngọn đèn thợ lặn, thỏ và cáo chạy lòng vòng để thoát khỏi thợ săn, và những người bị lạc trong sương mù lang thang theo vòng tròn.
Guldberg không coi việc đi vòng tròn là một dạng lỗi. Nguyên tắc di chuyển vòng tròn, ông luận giải, là để đảm bảo rằng khi đi lạc, động vật luôn có thể tìm được đường quay về “nơi sinh ra mà những con vật đang vật lộn để sinh tồn hẳn phải quay lại thường xuyên, dù đó là bầu sữa của bò, đôi cánh ấm áp và sự dìu dắt của gà mái, hoặc là tán cây hay bụi cây che chở được lựa chọn theo bản năng người mẹ”.
Bất kể có muốn hay không, ông nêu ý kiến, chúng ta vẫn đi vòng tròn để tìm đường trở lại nơi chốn thân quen.
Vào năm 2009, một nhà nghiên cứu tên Jan Souman quyết định làm thí nghiệm về bản năng đi vòng tròn. Ông trang bị cho tình nguyện viên thiết bị theo dõi GPS và yêu cầu họ đi theo một đường thẳng qua một vùng đất xa lạ, trong rừng rậm ở Đức hay sa mạc ở Tunisia.
Không có sự hỗ trợ của những tín hiệu chỉ phương hướng, như mặt trời, các đối tượng nghiên cứu quả thật có khuynh hướng vòng về theo lối mòn của chính họ; điều này là đúng.
“Đi thành một đường thẳng nghe thì dễ đấy,” Souman bảo tôi. “Nhưng nếu anh nghĩ kỹ, thực ra việc đó chẳng dễ chút nào”. Giống như chạy xe đạp, đi theo đường thẳng thực chất là một hành động cân bằng phức tạp cần sự điều chỉnh của hệ thần kinh, chính vì vậy mà đó là cách hiệu quả để kiểm tra xem một người liệu có đang say quá.
Các thí nghiệm chuyên sâu hơn cũng loại trừ yếu tố độ dài và khỏe của chân. Souman cũng không tìm ra bằng chứng nào ủng hộ giả thuyết có “bản năng đi vòng tròn lớn hay xoắn ốc, mà là những đường ngoằn ngoèo như nét nguệch ngoạc bút màu của trẻ con". Đôi khi, chúng quay vòng về chỗ cũ - chỗ mà tại đó người đi bộ phát hiện ra một cột mốc quen thuộc, đưa ra kết luận sai lầm rằng họ đang đi theo vòng tròn, và bắt đầu phát hoảng - những người đi bộ hầu như chẳng bao giờ đi vòng về điểm xuất phát cả.
Souman kết luận rằng trung bình, khi không có các tín hiệu chỉ hướng bên ngoài, những người bị lạc thường không đi cách xa điểm xuất phát của họ quá 100m, bất kể họ có đi trong bao lâu chăng nữa.
Công nhân đào được tảng đá màu đỏ như máu, chuyên gia: "Đây là báu vật"
Khi vừa nhìn thấy tảng đá có màu đỏ như máu của nhóm công nhân, chuyên gia đã luôn miệng khẳng định họ đã tìm được kho báu quý hiếm. Vì sao vậy?
Vượt qua tam giác quỷ Bermuda, hồ nước "nuốt chửng" 2.500 tàu: Bí mật là gì?
Hồ nước này từng chứng kiến nhiều thảm họa và là nơi an nghỉ của 2.500 con tàu.
Lý do gì khiến đế quốc Mông Cổ bỏ dở cuộc xâm lược châu Âu?
Nhiều tranh cãi, nghi vấn xung quanh câu hỏi tại sao đế quốc Mông Cổ lại chịu dừng bước trong khi đang ngày một thu được nhiều chiến lợi phẩm...
Nghiên cứu mới cho thấy: Trẻ Nhật Bản có dáng đi khác các nước
Một bài nghiên cứu mới đây phát hiện ra rằng cách trẻ em Nhật Bản đi bộ, hoặc dáng đi của chúng, phát triển không giống với trẻ em ở các quốc gia khác.
Đánh thức siêu năng lực của riêng mình: Khoa học hay viễn tưởng?
Nhờ di truyền hoặc thông qua quá trình rèn luyện, ngay cả những người bình thường cũng có thể phát triển những siêu năng lực.
Một số người thực sự có siêu năng lực nhìn thế giới ở "tốc độ khung hình cao hơn"
Theo nghiên cứu mới nhất từ tạp chí danh tiếng PLOS ONE, có một số lượng rất nhỏ dân số toàn cầu có thể nhìn thế giới ở "tốc độ khung hình" cao hơn những người khác.
