Chuyện gì xảy ra với tảng băng lớn nhất thế giới?

Tảng băng lớn nhất thế giới, tên ký hiệu là A23a, khiến giới chuyên gia chú ý khi nó quay lại vị trí cũ sau hơn 5 tháng "lang thang" qua mũi phía Bắc của bán đảo Nam Cực.


A23a nhìn từ trên cao. (Ảnh: Andrew Miller).

Ngày 4/8, BBC đưa tin A23a đã về lại vị trí ban đầu, tức phía Bắc Nam Cực, trong khi đáng lý ra nó phải trôi xuôi theo dòng hải lưu mạnh nhất Trái đất.

A23a bắt đầu tách ra từ thềm băng Filchner-Ronne ở phía Tây Nam Cực vào năm 1986, nhưng bị kẹt lại tại vùng biển Weddell.

Khoảng gần 3 thập kỷ, tảng băng nặng 1.000 tỷ tấn gần như "ngủ" yên tại đây. Mãi đến năm 2020, A23a mới dịch chuyển trở lại, chậm rãi trôi trước khi di chuyển đến vùng nước ấm hơn. Tháng 11/2023, hình ảnh từ vệ tinh cho thấy tảng băng trôi qua mũi phía Bắc của bán đảo Nam Cực nhờ gió lớn và các dòng hải lưu mạnh, theo Reuters.


Cận cảnh A23a. (Ảnh: Nguyễn Ngọc Thiện).

Đầu tháng 4, A23a trôi vào Hải lưu vòng Nam Cực (ACC) - dòng hải lưu đại dương lớn nhất hiện nay, chảy theo chiều kim đồng hồ từ tây sang đông quanh Nam Cực. Trước tình hình trên, các nhà khoa học dự đoán rằng A23a sẽ xuôi theo dòng hải lưu đến phía khu vực Nam Đại Tây Dương rồi tan chảy.

Nhưng vị trí thực tế của nó chứng minh kịch bản này đã sai. Tảng băng lớn nhất thế giới vẫn nằm ngay phía bắc quần đảo Nam Orkney, di chuyển theo hướng ngược chiều kim đồng hồ khoảng 15 độ mỗi ngày, theo BBC. Căn cứ vào tốc độ di chuyển hiện tại, thời gian chết của A23a sẽ kéo dài thêm.

Giáo sư Mark Brandon - chuyên gia về vùng cực - nhận định tảng băng thông thường chỉ mang tính chất tạm thời, chúng sẽ vỡ vụn và tan chảy. Tuy nhiên, A23a không như vậy.

"Nó là tảng băng trôi không chịu "chết"", vị giáo sư nói.


Minh họa cảnh A23a mắc kẹt do va chạm vật cản. (Ảnh: IBSCO/Nasa, BBC).

Một loại xoáy được mô tả lần đầu tiên vào khoảng năm 1920 bởi nhà vật lý Sir Geoffrey Ingram Taylor đã chặn A23a đi đúng chiều hải lưu. Cụ thể, vật cản là một sườn núi rộng khoảng 100km dưới đáy đại dương, có tên là Pirie Bank.

Giáo sư Taylor từng giải thích chi tiết làm thế nào và điều gì sẽ xảy ra khi một dòng chảy gặp vật cản dưới đáy biển. Theo nhà vật lý người Anh, khi gặp chướng ngại vật, nếu trong điều kiện thích hợp, dòng chảy sẽ tách thành 2 luồng riêng biệt và tạo ra một khối nước quay tròn có độ sâu nhất định bao bọc vật cản.

Trong trường hợp của A23a, xoáy nước này chạy xung quanh A23a và Pirie Bank.

BBC nhận định tảng băng rộng gấp 3 lần New York là một minh họa thực tế cho việc tìm hiểu hình dạng của đáy biển. Núi, hẻm và sườn núi có ảnh hưởng đáng kể đến dòng chảy dưới đại dương.

Loading...
TIN CŨ HƠN
Biến đổi khí hậu là gì?

Biến đổi khí hậu là gì?

Chúng ta biết rằng, việc biến đổi khí hậu đã, đang ảnh hưởng đến các hệ sinh thái trên Trái đất và tác động trực tiếp đời sống hàng ngày của con người.

Đăng ngày: 29/08/2025
Sông nước sôi luộc chín mọi vật trong rừng Amazon

Sông nước sôi luộc chín mọi vật trong rừng Amazon

Con sông trải dài hơn 6km xuyên qua rừng Amazon với nhiệt độ trung bình 86 độ C, khiến hầu hết động vật mất mạng nếu vô tình rơi xuống nước.

Đăng ngày: 26/08/2025
Kaindy vùng hồ kỳ lạ nhất thế giới

Kaindy vùng hồ kỳ lạ nhất thế giới

Hồ Kaindy, còn gọi là hồ Chết, khiến không ít du khách ngỡ mình đang lạc bước vào thế giới siêu thực.

Đăng ngày: 26/08/2025
Bí ẩn hồ nước hồng ở Australia

Bí ẩn hồ nước hồng ở Australia

Không phải màu trắng hay màu xanh thường thấy, màu nước hồ Hillier thu hút khách du lịch bởi sắc hồng hiếm có.

Đăng ngày: 25/08/2025
Hồ nước đỏ như máu ở Tanzania này sở hữu siêu năng lực biến hầu hết các sinh vật thành đá

Hồ nước đỏ như máu ở Tanzania này sở hữu siêu năng lực biến hầu hết các sinh vật thành đá

Hồ Natron là một hồ nước muối nằm ở phía Bắc Tanzania, phía Đông Bắc miệng núi lửa Ngorongoro và gần biên giới Kenya. Ẩn mình giữa những ngọn núi lửa, hồ Natron nằm tại điểm thấp nhất của thung lũng Great Rift với độ cao 600m so với mực nước biển.

Đăng ngày: 24/08/2025
Hang động pha lê độc đáo nhất thế giới

Hang động pha lê độc đáo nhất thế giới

Được biết đến là một trong những hang động bí ẩn nhất thế giới, hang động pha lê (Caves crystal) luôn là sức hút lớn với các nhà khoa học thám hiểm.

Đăng ngày: 24/08/2025
Vẻ đẹp kì diệu: “thác nước dưới biển” tại đảo Mauritius

Vẻ đẹp kì diệu: “thác nước dưới biển” tại đảo Mauritius

Ảo ảnh thị giác tuyệt đẹp này đã trở thành một danh lam thắng cảnh nổi tiếng thu hút khách du lịch đến với đảo Mauritius.

Đăng ngày: 22/08/2025
Tiêu điểm
Khoa Học News