Có thể bạn chưa biết: Ngân hà cũng bị cong vênh

Ngân hà không phẳng và ổn định như chúng ta vẫn nghĩ. Trái lại, nó cong vênh và bị bóp méo - đó là kết luận của các nhà khoa học ở Đại học Macquarie (Australia) và Đài Quan sát thiên văn quốc gia thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Trung Quốc.

Họ khẳng định, vật chất ở bên rìa Dải Ngân hà trải dài theo cách mà nếu nhìn ngang thì thiên hà của chúng ta có hình chữ S.

Về mặt lý thuyết, nhìn từ khoảng cách lớn và nhìn từ bên cạnh, Dải Ngân hà trông như cái đĩa mỏng chứa đầy sao. Trung tâm Dải Ngân hà là nguồn trọng lực chủ yếu, giữ toàn bộ thiên hà trong một khối. Vấn đề là ở chỗ tại rìa của đĩa này có thể quan sát được những rối loạn rõ rệt.

“Rất khó xác định khoảng cách từ Mặt trời đến những khu vực bên ngoài thiên hà, nếu như chúng ta không biết rõ “cái đĩa Ngân hà” này bao gồm những gì" - Tiến sĩ Chen Xiaodian ở Đài Quan sát thiên văn quốc gia thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Trung Quốc - tác giả chính công trình nghiên cứu, cho biết.

Tuy nhiên, chúng tôi đã công bố danh sách mới về các sao biến quang (cepheid) trong đó chúng tôi biết khoảng cách từ Trái đất đến chúng với độ chính xác 3 - 5%”.

Điều này cho phép tạo ra bức tranh 3 chiều chính xác đầu tiên về Dải Ngân hà. “Kết quả nghiên cứu của chúng tôi cho phép xây dựng bản đồ chủ yếu để nghiên cứu chuyển động của các ngôi sao trong Dải Ngân hà và nghiên cứu nguồn gốc Dải Ngân hà” - ông Licai Deng ở Viện Hàn lâm Khoa học Trung Quốc tuyên bố.

Các cepheid “cổ điển” là những ngôi sao trẻ có kích thước lớn hơn Mặt trời 5 - 20 lần. Chúng có đời sống rất ngắn, có thể lụi tàn chỉ sau vài triệu năm tồn tại.

“Điều khiến chúng tôi ngạc nhiên là bản đồ 3 chiều về 1369 cepheid tương ứng với sự phân bố khí trong đĩa Ngân hà. Đây là thông tin thiết thực để hiểu thêm về quá trình hình thành thiên hà của chúng ta” - GS Richard de Grijs ở ĐH Macquarie (Australia) cho biết.

“Việc so sánh kết quả quan sát với các nghiên cứu đối với hàng chục thiên hà khác chỉ ra sự cong vênh tương tự. Như vậy, nguyên nhân của rối nhiễu có thể là tác động từ trung tâm đĩa Ngân hà” - Tiến sĩ Liu Chao ở Viện Hàn lâm Khoa học Trung Quốc nói.

TIN CŨ HƠN
Tổng quan về sao Thủy

Tổng quan về sao Thủy

Sao Thủy hay Thủy Tinh là hành tinh nhỏ nhất và gần Mặt Trời nhất trong tám hành tinh thuộc Hệ Mặt Trời, với chu kỳ quỹ đạo bằng 88 ngày Trái Đất.

Đăng ngày: 15/05/2026
Hành tinh

Hành tinh "siêu Trái Đất" có thể chứa sự sống

Một ngoại hành tinh ở cách 111 năm ánh sáng có thể là phiên bản lớn của Trái Đất với những điều kiện phù hợp cho sự sống.

Đăng ngày: 10/05/2026
50.000 dải thiên hà rực rỡ trên bản đồ vũ trụ 3D

50.000 dải thiên hà rực rỡ trên bản đồ vũ trụ 3D

Một tấm bản đồ 3D gần như hoàn chỉnh nhất về vũ trụ do chương trình khảo sát Two Micron All-Sky Survey, còn gọi 2MASS tạo nên, cho thấy, 50.000 dải thiên hà rực rỡ tồn tại giữa ánh sáng hồng ngoại trong vũ trụ.

Đăng ngày: 06/05/2026
Những sự thật thú vị về vũ trụ có thể bạn chưa biết

Những sự thật thú vị về vũ trụ có thể bạn chưa biết

Cho tới nay, thế giới vũ trụ rộng lớn vẫn còn là chứa đựng nhiều điều bí ẩn mà khoa học hiện đại vẫn chưa khám phá hết.

Đăng ngày: 05/05/2026
Khoảng cách từ Trái Đất đến Mặt Trời là bao nhiêu?

Khoảng cách từ Trái Đất đến Mặt Trời là bao nhiêu?

Trái Đất và các hành tinh hàng xóm, cùng các tiểu hành tinh, hành tinh lùn, thiên thạch, sao chổi... thuộc hệ Mặt Trời (Thái Dương hệ) với Mặt Trời là trung tâm của hệ này.

Đăng ngày: 11/04/2026
Các hành tinh trong Hệ Mặt trời

Các hành tinh trong Hệ Mặt trời

Hệ Mặt trời (hay Thái Dương Hệ) là hệ hành tinh gồm có Mặt Trời ở trung tâm và các vật quay xung quanh.

Đăng ngày: 11/04/2026
Năm ánh sáng là gì? Một năm ánh sáng bằng bao nhiêu km?

Năm ánh sáng là gì? Một năm ánh sáng bằng bao nhiêu km?

Năm ánh sáng là đơn vị đo thông dụng ngoài vũ trụ bao la, rộng lớn. Và người ta thường nhầm lẫn nghĩ rằng đây là đơn vị đo thời gian.

Đăng ngày: 09/04/2026
Khoa Học News