Dã tràng "xe cát" như thế nào?

Dã tràng dùng phần miệng tiến hóa đặc biệt để lọc thức ăn trong cát và vê cát đã dùng thành vô số viên tròn nhỏ trên bãi biển.

Trên các bãi biển nhiệt đới ở khu vực Ấn Độ - Thái Bình Dương, khi thủy triều xuống thấp, người dân địa phương có thể bắt gặp hàng triệu quả cầu cát nhỏ li ti. Đó là kết quả từ chiến thuật kiếm ăn độc đáo của dã tràng hay còn gọi là còng biển.


Dã tràng tạo ra những quả cầu cát trong lúc kiếm ăn.

Dã tràng thuộc các chi Scopimera và Dotilla trong họ Dotillidae, bao gồm 59 loài. Loài vật này có cấu tạo miệng độc đáo, tiến hóa nhằm biến chúng thành chuyên gia giần sàng cát. Chúng thu thập cát từ bên trong một hang nhỏ và đưa qua miệng, sử dụng nước từ cơ thể để nặn cát thành hình cầu. Trong khi xử lý cát, giã tràng lọc những mẩu chất hữu cơ và tổ chức sống cực nhỏ trong cát.

Nặn quả cầu cát không phải việc dễ làm khi dã tràng thường xuyên bị những con chim đói mồi tấn công. Dù bộ xương ngoài có tác dụng ngụy trang tốt, chúng vẫn có thể bị phát hiện khi đang lăn quả cầu cát. Trong điều kiện đó, chúng di chuyển theo hình xoắn ốc và nhanh chóng rút về hang trung tâm nếu thấy bóng dáng kẻ săn mồi tới gần.

Dã tràng cũng tiến hóa những chiếc chân đặc biệt giúp chúng duy trì mực nước và thở trong khi dùng miệng lọc cát. Phần trên của chiếc chân giúp chúng hô hấp trên cạn trong khi lớp lông phủ quanh chân hút nước từ cát trong lúc con vật di chuyển. Nhờ đó, dã tràng luôn dự trữ đủ nước để nặn quả cầu cát.

Dã tràng vội vã kiếm ăn khi thủy triều thấp, nhưng khi nước bắt đầu xô tới, chúng phải tìm nơi phù hợp để ẩn náu. Chúng đào một chiếc hang nông và xây cấu trúc hình vòm giống nhà igloo bằng cát, bịt kín bằng cát ướt. Dã tràng sẽ ở trong đó bong bóng khí đó lúc thủy triều lên. Chờ thủy triều rút đi, chúng lại chui ra từ ngôi nhà hình vòm và tiếp tục vê cát.

TIN CŨ HƠN
Giống mèo mini mới được ghi hình lần đầu tiên tại sa mạc

Giống mèo mini mới được ghi hình lần đầu tiên tại sa mạc

"Mèo bao tử" được tìm thấy ở sa mạc khắc nghiệt lại có vẻ ngoài dễ thương bất chấp thời gian.

Đăng ngày: 21/03/2026
“Chạy đua vũ trang” ở cơ quan sinh dục của vịt

“Chạy đua vũ trang” ở cơ quan sinh dục của vịt

Một cuộc “chạy đua” thú vị trong sự tiến hóa của cơ quan sinh dục ở vịt đực và vịt cái vừa được các nhà khoa học khám phá. Nghiên cứu này giúp loại bỏ ý niệm cho rằng sinh vật giống cái luôn là những thành viên thụ động trong

Đăng ngày: 20/03/2026
15 loài vật khiến con người sợ hãi nhưng lại rất hiền lành

15 loài vật khiến con người sợ hãi nhưng lại rất hiền lành

Chúng bị nhầm lẫn, gán ghép cho những hiện thân của ác quỷ nhưng trên thực tế những loài vật này rất hiền lành và hoàn toàn vô hại.

Đăng ngày: 19/03/2026
Kinh ngạc loài ếch khổng lồ, dài 1m, nặng 8kg

Kinh ngạc loài ếch khổng lồ, dài 1m, nặng 8kg

Chúng sống nhiều ở các khu rừng cận xích đạo của Tây Phi, nơi có những con sông chảy xiết và khu rừng rậm nhiệt đới, nóng ẩm quanh năm.

Đăng ngày: 19/03/2026
Sự thật bất ngờ về loài thú mỏ vịt

Sự thật bất ngờ về loài thú mỏ vịt

Thú mỏ vịt là một loài động vật có vú bán thủy sinh đặc hữu miền đông Úc, bao gồm cả Tasmania. Cùng với bốn loài thú lông nhím, nó là một trong năm loài thú đơn huyệt còn tồn tại.

Đăng ngày: 18/03/2026
Loài chim công và những khám phá gây kích thích nhất

Loài chim công và những khám phá gây kích thích nhất

Loài chim công nổi tiếng với bộ lông đuôi rực rỡ nhiều màu sắc có nhiều đốm tròn màu đen viền vàng và xanh giống như những con mắt vô cùng lộng lẫy.

Đăng ngày: 18/03/2026
Những điều bạn chưa biết về cá hải tượng

Những điều bạn chưa biết về cá hải tượng

Cá hải tượng là một loài cá nước ngọt sống ở vùng nhiệt đới Nam Mỹ. Đây là một trong những loài cá nước ngọt lớn nhất trên thế giới.

Đăng ngày: 17/03/2026
Khoa Học News