Khoa Học News

Giải mã bí ẩn "núi ma"

Dữ liệu khảo sát mới nhất cho thấy dãy núi nằm sâu dưới dải băng Nam cực từng “chết đi sống lại” cách đây hàng trăm triệu năm.

Dãy Gamburtsev - có kích cỡ bằng dãy Alps ở châu Âu - nằm sâu dưới dải băng đông Nam cực. Việc phát hiện ra dãy núi này vào cuối những năm 50 thế kỷ trước là một sự ngạc nhiên lớn đối với giới nghiên cứu.

Dãy Gamburtsev là nơi mà dải băng nổi tiếng bắt đầu cuộc “diễu hành” trên khắp Nam cực. Giải mã bí ẩn dãy núi này sẽ cung cấp thêm thông tin cho các cuộc nghiên cứu về khí hậu, giúp tìm hiểu những thay đổi trước đây trên trái đất và cả những kịch bản tương lai của hành tinh xanh.

Tiến sĩ Fausto Ferraccioli, chuyên viên điều tra chính của dự án “tỉnh Gamburtsev của Nam cực” (AGAP), cùng cộng sự đã bay tới bay lui trên khu vực phía đông của lục địa trắng, vẽ hình dạng dãy núi bí ẩn bằng radar xuyên băng, dùng địa chấn kế thăm dò sâu bên trong trái đất. Nhóm AGAP tin rằng tất cả những dữ liệu này có thể giải thích sự hình thành dãy Gamburtsev.


Phác thảo hình ảnh 3 chiều dãy Gamburtsev, tầng trên là lớp băng che phủ

Câu chuyện bắt đầu cách đây hơn 1 tỉ năm, rất lâu trước khi sự sống hình thành trên hành tinh xanh, khi các châu lục đang trôi giạt. Sự va chạm sau đó đã hình thành những ngọn núi và cũng tạo ra một “gốc” dày đặc bên dưới, nằm trong vỏ trái đất.

Qua hàng trăm triệu năm, những đỉnh núi này từ từ bị mòn đi, chỉ phần gốc lạnh giá là được bảo toàn. Thế rồi, cách đây khoảng 250 -100 triệu năm, khi các con khủng long khổng lồ rảo bước trên hành tinh, lớp vỏ trái đất bắt đầu vỡ toạc ra. Sự rạn nứt đã làm ấm và hồi sinh phần gốc, cung cấp cho nó sức mạnh cần thiết để nâng đất lên một lần nữa nhằm tái tạo những ngọn núi. Quá trình nâng vẫn tiếp tục khi các thung lũng sâu bị cắt ngang sau đó bởi những dòng sông và sông băng.

Và chính những sông băng đó cũng đã viết chương cuối cùng cách đây khoảng 35 triệu năm, khi chúng nhập chung lại để hình thành dải băng đông Nam cực, chôn vùi dãy Gamburtsev. “Cuộc nghiên cứu này giải đáp bí ẩn về việc làm sao lại có những dãy núi trẻ trong lòng một lục địa già. Trong trường hợp này, dãy Gamburtsev có thể đã hoàn toàn bị mòn để rồi mọc trở lại một cách kỳ diệu”, tiến sĩ Robin Bell - một thành viên khác của nhóm nghiên cứu - phát biểu với BBC.

Giai đoạn tiếp theo của cuộc nghiên cứu sẽ là khoan xuyên qua lớp băng và vào núi để thu thập những mẫu đá đầu tiên của Gamburtsev.

TIN CŨ HƠN
Ol Doinyo Lengai - Ngọn núi lửa độc đáo nhất thế giới

Ol Doinyo Lengai - Ngọn núi lửa độc đáo nhất thế giới

Không có những đợt phun trào đỏ ngầu dung nham, ngọn núi lửa Ol Doinyo Lengai ở châu Phi lại tuôn trào dòng nham thạch đen ấn tượng.

Đăng ngày: 10/05/2026
Những tờ báo in biến thành thảm hoa ở Nhật

Những tờ báo in biến thành thảm hoa ở Nhật

Từ lâu Nhật Bản đã luôn nổi tiếng với các phát minh độc đáo và đột phá nhằm bảo vệ môi trường. Tuy nhiên, từ một tờ báo mà có thể mọc lên 1 cây xanh thì chắc hẳn rất ít người nghĩ tới.

Đăng ngày: 07/05/2026
Sấm sét là gì? Tại sao có sấm sét?

Sấm sét là gì? Tại sao có sấm sét?

Một hiện tượng thiên nhiên đặc biệt phổ biến xảy ra ở khắp mọi nơi trên trái đất của chúng ta, đó là sấm sét. Nó là một luồng điện cực mạnh và sẵn sàng phá hủy mọi thứ mà nó phóng xuống.

Đăng ngày: 06/05/2026
Tại sao nhiệt độ cao khiến máy bay khó cất cánh?

Tại sao nhiệt độ cao khiến máy bay khó cất cánh?

Nhiệt độ gia tăng trên Trái đất đang khiến máy bay khó cất cánh hơn ở một số sân bay, đặt ra thách thức khác cho ngành hàng không dân dụng.

Đăng ngày: 22/04/2026
Đảo rắn Brazil - nơi kinh hoàng nhất thế giới

Đảo rắn Brazil - nơi kinh hoàng nhất thế giới

Đảo rắn tại Brazil sở hữu vẻ đẹp tựa thiên đường nhưng với gần 400.000 con rắn độc bậc nhất thế giới vừa là nỗi sợ, vừa kích thích sự hiếu kỳ của du khách ưa mạo hiểm.

Đăng ngày: 05/04/2026
Tại sao lại có mưa đá, cách phòng tránh mưa đá

Tại sao lại có mưa đá, cách phòng tránh mưa đá

Tại sao lại có mưa đá và có cách nào dự đoán cũng như phòng tránh mưa đá không? Bài viết dưới đây sẽ giải đáp thắc mắc trên cho bạn.

Đăng ngày: 03/04/2026
Vì sao nước ta có khí hậu nhiệt đới ẩm gió mùa?

Vì sao nước ta có khí hậu nhiệt đới ẩm gió mùa?

Khí hậu nước ta rất độc đáo: khí hậu nóng nhưng không khô hạn như Tây Nam Á, Bắc Phi. Nóng ẩm nhưng không nóng ẩm quanh năm như các quần đảo ở Đông Nam Á.

Đăng ngày: 22/03/2026
Khoa Học News