Hồ nước lớn nhất Trung Đông biến thành bãi muối

Ảnh vệ tinh hé lộ, hồ nước mặn Urmia ngập nước vào tháng 9/2020, nhưng đến tháng 9 năm nay, hồ gần như biến thành một bãi muối khổng lồ.

Với diện tích khoảng 5.200km2, hồ Urmia ở tây bắc Iran từng là hồ lớn nhất Trung Đông và là một trong những hồ siêu mặn lớn nhất Trái đất trong thời kỳ đỉnh cao. Tuy nhiên, hồ nước này giờ gần như biến thành một bãi muối rộng lớn, SciTechDaily hôm 15/10 đưa tin. Sự thay đổi thể hiện rõ trong ảnh chụp của vệ tinh Landsat 8 vào tháng 9/2020 và ảnh chụp của vệ tinh Landsat 9 vào tháng 9/2023.


Hồ Urmia trong ảnh vệ tinh tháng 9/2020 (trái) và tháng 9/2023 (phải). (Ảnh: NASA).

Năm 2020, hầu hết lòng hồ ngập nước và muối chỉ hiện diện xung quanh mép hồ. Nguyên nhân là giai đoạn trước đó, nơi này nhận được lượng mưa trên trung bình, khiến nước ngọt tràn vào lòng hồ và mở rộng vùng nước. Nhưng từ đó đến nay, điều kiện khô hạn đã khiến mực nước giảm xuống.

Xu hướng dài hạn của Urmia là khô cạn dần. Năm 1995, hồ Urmia có mực nước cao, nhưng trong hai thập kỷ tiếp theo, mực nước hồ giảm hơn 7 m và mất khoảng 90% diện tích. Tình trạng hạn hán liên tiếp, việc sử dụng nước cho nông nghiệp và xây đập trên các sông cấp nước cho hồ đã góp phần dẫn đến sự suy giảm này.

Hồ Urmia thu hẹp gây ra nhiều tác động đến hệ sinh thái và sức khỏe con người. Hồ, các đảo trong hồ và vùng đất ngập nước xung quanh tạo thành môi trường sống tự nhiên quý giá và được công nhận là Khu dự trữ sinh quyển UNESCO, khu Ramsar (khu đất ngập nước có tầm quan trọng quốc tế theo Công ước Ramsar) và công viên quốc gia. Đây là nơi sinh sản của các loài chim nước như hồng hạc, bồ nông trắng và vịt đầu trắng, đồng thời là điểm nghỉ chân của các loài di cư. Tuy nhiên, với mực nước thấp, lượng nước còn lại trong hồ trở nên mặn hơn, ảnh hưởng đến quần thể tôm và các nguồn thức ăn khác cho những loài động vật lớn hơn.

Hồ khô cạn cũng làm tăng nguy cơ bụi từ lòng hồ bị gió cuốn lên, khiến chất lượng không khí giảm. Các nghiên cứu gần đây cho thấy, mực nước thấp ở hồ Urmia ảnh hưởng đến hệ hô hấp của người dân địa phương.

Những tác động của khí hậu, việc sử dụng nước và các con đập đến mực nước hồ Urmia vẫn đang gây tranh cãi. Hồ đã có sự phục hồi nhất định trong chương trình khôi phục kéo dài 10 năm triển khai từ năm 2013. Tuy nhiên, hiệu quả thực sự của chương trình rất khó đánh giá vì lượng mưa lớn cũng trút xuống trong thời gian đó. Một số nghiên cứu kết luận rằng các yếu tố khí hậu mới đóng vai trò then chốt dẫn đến sự phục hồi.

TIN CŨ HƠN
Phân biệt rét đậm, rét hại, rét ẩm, rét khô: Kiểu rét nào

Phân biệt rét đậm, rét hại, rét ẩm, rét khô: Kiểu rét nào "đáng sợ" nhất?

Chúng ta thường nghe các thuật ngữ rét đậm, rét hại... trong các bảng tin dự báo thời tiết, tuy nhiên không phải ai cũng phân biệt được các kiểu rét này.

Đăng ngày: 15/01/2026
Sấm sét là gì? Tại sao có sấm sét?

Sấm sét là gì? Tại sao có sấm sét?

Một hiện tượng thiên nhiên đặc biệt phổ biến xảy ra ở khắp mọi nơi trên trái đất của chúng ta, đó là sấm sét. Nó là một luồng điện cực mạnh và sẵn sàng phá hủy mọi thứ mà nó phóng xuống.

Đăng ngày: 15/01/2026
Núi lửa bùn ở Indonesia - Thảm họa thiên nhiên tàn khốc đến từ cả sức mạnh tự nhiên và lòng tham con người

Núi lửa bùn ở Indonesia - Thảm họa thiên nhiên tàn khốc đến từ cả sức mạnh tự nhiên và lòng tham con người

Núi lửa bùn hình thành khi có sự kết hợp của bùn, chất lỏng và khí phun trào trên bề mặt Trái đất.

Đăng ngày: 13/01/2026
Bão Dora làm nên lịch sử với đường đi kỳ lạ vượt đại dương, từ châu Mỹ sang gần châu Á

Bão Dora làm nên lịch sử với đường đi kỳ lạ vượt đại dương, từ châu Mỹ sang gần châu Á

Sau khi gây ra những cơn gió mạnh làm lan nhanh lửa cháy rừng ở Hawaii (Mỹ), bão Dora đã "lập kỳ tích" về quãng đường dài khác thường, vượt qua Thái Bình Dương, giờ đã đến gần châu Á.

Đăng ngày: 13/01/2026
Núi lửa là gì? Núi lửa được hình thành như thế nào?

Núi lửa là gì? Núi lửa được hình thành như thế nào?

Núi lửa đã gây ra rất nhiều ảnh hưởng đến đời sống của những người đang sống trong vùng gần cửa miệng của hiện tượng này. Nhưng đã bao giờ bạn tử hỏi núi lửa là gì không?

Đăng ngày: 12/01/2026
Từ AI đến sơn làm mát: Đây là cách các tòa nhà ở Hồng Kông đang làm để tiết kiệm điện năng và bảo vệ mội trường

Từ AI đến sơn làm mát: Đây là cách các tòa nhà ở Hồng Kông đang làm để tiết kiệm điện năng và bảo vệ mội trường

Các tòa nhà cao tầng chiếm khoảng 90% lượng điện tiêu thụ ở Hồng Kông và các chủ đầu tư, công ty xây dựng đang tìm mọi cách để giải quyết tác động môi trường của vấn đề này.

Đăng ngày: 07/01/2026
Đảo rắn Brazil - nơi kinh hoàng nhất thế giới

Đảo rắn Brazil - nơi kinh hoàng nhất thế giới

Đảo rắn tại Brazil sở hữu vẻ đẹp tựa thiên đường nhưng với gần 400.000 con rắn độc bậc nhất thế giới vừa là nỗi sợ, vừa kích thích sự hiếu kỳ của du khách ưa mạo hiểm.

Đăng ngày: 04/01/2026
Khoa Học News