Kế hoạch xây màn khổng lồ bao trùm Nam Cực có vấn đề

Các nhà nghiên cứu lo ngại kế hoạch xây dựng màn che khổng lồ để bảo vệ thềm băng Nam Cực có thể dấy lên căng thẳng chính trị giữa các nước.

Trong tình hình các vùng cực đang tan chảy ở tốc độ chóng mặt, những nhà khoa học nảy ra ý tưởng xây dựng một màn che khổng lồ dưới nước bao quanh thềm băng để bảo vệ thế giới khỏi mực nước biển dâng cao. Trong nghiên cứu công bố trên tạp chí International Affairs, một nhóm chuyên gia quan hệ quốc tế cảnh báo kế hoạch này có thể dẫn tới nhiều rắc rối chưa từng thấy, IFL Science hôm 26/11 đưa tin.


Nam Cực mất khoảng 17 triệu tấn băng mỗi giờ. (Ảnh: Mozgova).

Kế hoạch đề xuất trong một bài báo hồi tháng 1/2024 trên tạp chí Nature kêu gọi xây dựng một màn che nổi cao 100 m neo vào đáy biển, trải dài 80 km quanh những thềm băng có nguy cơ cao nhất như thềm băng Tây Nam Cực. Các tác giả của bài báo thừa nhận họ không hoàn toàn rõ liệu ý tưởng có hiệu quả hay không, nhưng cho rằng đây là một giải pháp cần khám phá để ngăn chặn mực nước biển dâng cao trong vài thập kỷ tới.

Trong nghiên cứu mới, một số chuyên gia cho rằng siêu dự án địa kỹ thuật trên có khả năng biến Nam Cực thành "chủ thể gây bất hòa trên trường quốc tế". Hàng chục nước đã ký Hệ thống Hiệp ước châu Nam Cực vào năm 1959, cấm hoạt động quân sự, thử nghiệm hạt nhân và khai thác mỏ trong khu vực. 7 nước gồm Argentina, Australia, Chile, Pháp, New Zealand, Na Uy và Anh đã tuyên bố chủ quyền lãnh thổ ở Nam Cực, nhưng tuyên bố của họ bị vô hiệu hóa bởi hiệp ước.

Theo kết quả nghiên cứu, dự án Ice Sheet Curtain có thể làm đảo lộn hòa bình lâu dài thông qua khuấy động những tranh cãi mới về chủ quyền, trách nhiệm và an ninh. Dù Hệ thống Hiệp ước châu Nam Cực gác lại các tuyên bố về lãnh thổ, nó không giúp giải quyết tranh chấp, do đó hoạt động như địa kỹ thuật có thể bị đánh đồng là phục vụ lợi ích của quốc gia nào đó, theo Shibata Akiho, nhà nghiên cứu luật quốc tế ở Đại học Kobe, Nhật Bản.

Kobe và cộng sự xem xét những bất đồng trước đây để tìm hiểu liệu có thể xử lý tình huống hay không. Ví dụ, nhóm nghiên cứu chỉ ra một cuộc tranh cãi dữ dội xoay quanh khai thác khoáng sản ở Nam Cực nổ ra vào thập niên 1980, nhưng được giải quyết thành công bởi Nghị định thư về bảo vệ môi trường đối với Hiệp ước Nam Cực năm 1991, nghiêm cấm khai thác khoáng sản vĩnh viễn tại đây.

TIN CŨ HƠN
Những cơn bão lớn nhất được ghi nhận trong lịch sử

Những cơn bão lớn nhất được ghi nhận trong lịch sử

Trong quá khứ có không ít cơn bão với sức gió mạnh kỷ lục nhưng lại không gây ra nhiều thiệt hại.

Đăng ngày: 08/03/2026
Đặc điểm nổi bật của khí hậu châu Phi là gì?

Đặc điểm nổi bật của khí hậu châu Phi là gì?

Nhắc đến châu Phi là nhắm đến châu lục với nhiệt độ nóng bức quanh năm. Một châu lục với nhiều điều kiện phát triển kinh tế khó khăn, lạc hậu.

Đăng ngày: 07/03/2026
Siêu hạn hán ở Mỹ: Mặt hồ trơ đáy nứt nẻ, xác cá khô cứng tạo nên khung cảnh siêu thực

Siêu hạn hán ở Mỹ: Mặt hồ trơ đáy nứt nẻ, xác cá khô cứng tạo nên khung cảnh siêu thực

Một chiếc thuyền máy cũ vô chủ nhô lên khỏi lớp bùn đất nứt nẻ như một tấm bia mộ khổng lồ. Văn bia của nó có thể viết: Đây là vùng nước của Hồ Mead.

Đăng ngày: 07/03/2026
Phân biệt sự khác nhau giữa khí hậu và thời tiết

Phân biệt sự khác nhau giữa khí hậu và thời tiết

Khi nói về các hiện tượng mưa, nắng, gió,… người ta có lúc dùng từ thời tiết, nhưng có lúc dùng từ khí hậu. Vậy khí hậu và thời tiết có giống nhau không?

Đăng ngày: 04/03/2026
Khám phá bí ẩn phía sau hồ tự nhiên tròn nhất thế giới

Khám phá bí ẩn phía sau hồ tự nhiên tròn nhất thế giới

Hồ Kingsley trở nên đặc biệt bởi hình dạng tròn bất thường của nó.

Đăng ngày: 04/03/2026
Có một dòng sông kỳ lạ ở Nga, không nước nhưng vẫn nghe tiếng róc rách quanh năm

Có một dòng sông kỳ lạ ở Nga, không nước nhưng vẫn nghe tiếng róc rách quanh năm

Dưới lòng sông không hề có nước, chỉ toàn những khối đá khổng lồ nhưng kỳ lạ là người ta vẫn nghe thấy tiếng nước chảy róc rách.

Đăng ngày: 01/03/2026
Sự thật về những chiếc cốc giấy dùng 1 lần

Sự thật về những chiếc cốc giấy dùng 1 lần

Các loại cốc giấy dùng 1 lần đang được rất nhiều người ưa dùng vì tính tiện dụng và nhanh gọn. Song sự thật về chúng không phải ai cũng biết.

Đăng ngày: 26/02/2026
Khoa Học News