Khoa Học News

Khám phá "kỳ tích kỹ thuật" cổ đại cung cấp 45 triệu lít nước ngày giữa sa mạc

Những người dân ở đây đã vượt qua cuộc xâm lược của người La Mã vào năm 106 và trận động đất mạnh vào năm 363. Họ sinh sống trên mảnh đất này ít nhất tới cuối thế kỷ thứ 6, lâu hơn nhiều so với suy đoán trước đây.


Petra – nơi người Nabatea chọn làm thủ đô để sinh sống.

Sức sống bền bỉ nhờ quản lý tốt tài nguyên nước

Có vẻ như Petra phát triển mạnh nhờ kỹ năng của người Nabatea trong việc quản lý nguồn nước khan hiếm.

Hệ thống trữ nước và tưới tiêu của người Nabatea là một kỳ tích đáng kinh ngạc về mặt kỹ thuật.

Một mạng lưới bể chứa, đập nước và kênh đào phức tạp giúp khai thác nước từ các dòng suối trên sa mạc Jordan và lượng mưa 10cm hàng năm, để duy trì nguồn cung cấp nước quanh năm.


Hệ thống lưu trữ đầy khoa học giúp Petra không bao giờ rơi vào tình trạng thiếu nước.

Tiến sĩ Christopher Tuttle, thuộc Hội đồng các trung tâm nghiên cứu ở nước ngoài của Mỹ chia sẻ với Smithsonian Chanel: “Petra nằm ở một trong những khu vực khắc nghiệt và hiểm trở nhất mà tôi từng gặp để tạo dựng một thành phố. Ở thời hoàng kim, thành phố này chứa tới 30.000 cư dân, với nguồn nước tự nhiên đủ cho 2.000 – 3.000 người. Đây là một minh chứng cho sự linh hoạt và khéo léo của người Nabatea, cho thấy họ có thể biến đổi cảnh quan để đáp ứng nhu cầu của mình”.

Trong khi đó, Tiến sĩ Thomas Paradise, thuộc Đại học Arkansas, Mỹ, thì cho rằng: “Ở thế kỷ 21, chúng ta sẽ gặp nhiều khó khăn để tạo ra một thành phố bền vững và là nơi sinh sống tốt”

Tiến sĩ Thomas Paradise là nhà khoa học địa chất. Ông đã dành 25 năm để nghiên cứu hệ thống tinh vi này.

Tất cả bắt đầu từ những đỉnh đồi

Hàng chục hồ chứa nước nằm rải rác quanh thành phố, thu thập và lưu trữ từng giọt nước mưa cho mùa đông.

“Nơi cao nhất trong khu vực là ở thung lũng, chúng ta có một bể chứa có thể thu thập nước từ cả đỉnh đồi. Việc giữ nước thành công giúp giải thích tại sao nước thu thập được lạ chảy từ cao xuống và dồi dào như vậy” – Tiến sĩ Thomas Paradise cho biết thêm.

Nước sau đó chảy xuống thành phố, thông qua hệ thống kênh đào lắt léo.

“Những ống dẫn nước bằng đất nung được nối dần xuống dưới. Chúng rất giống loại ống chúng ta sử dụng trên khắp hành tinh 2.000 năm sau” – Nhà địa chất học Thomas Paradise tiếp tục mô tả với Smithsonian Chanel về hệ thống cấp nước cổ đại của người Nabatea – “Chúng ta có hơn 160km kênh đào trên khắp Petra, nơi nước chậm rãi chảy vào thành phố và được lưu trữ trong hàng loạt bể chứa. Nếu chú ý, các bạn sẽ thấy kênh đào không dốc lắm, mà hơi thoải. Nếu quá dốc, nước sẽ chảy ồ ạt. Nếu quá bằng phẳng, nước sẽ chảy vào các bể chứa quá chậm”.


Những ống dẫn nước bằng đất nung rất giống loại ống được sử dụng trên khắp hành tinh 2.000 năm sau.


Nghiên cứu khảo cổ hé lộ hệ thống này cung cấp cho Petra 45,4 triệu lít nước mỗi ngày, đáp ứng tất cả nhu cầu nước sinh hoạt và nông nghiệp.

Thậm chí, có đủ nước để đổ đầy bể bơi công cộng dài gần 43m trong khu vườn hoàng gia, một tiện nghi xa xỉ giữa sa mạc, mà không nơi nào có thể sánh bằng.

“Chúng ta đang xem xét một thành tựu kỹ thuật 2.000 năm quá đỗi xuất sắc” – Tiến sĩ Thomas Paradise kết luận.

Nền văn minh Nabatean cổ đại ngụ tại miền Nam Jordan, Canaan và phía Bắc Arabia từ thế kỷ thứ 6 trước Công nguyên, khi mà những người du mục Nabatean nói tiếng Aramaic bắt đầu di cư khỏi Ả Rập.

Không ai biết Petra được hình thành từ bao giờ. Chỉ biết vùng đất này nằm ở vị trí đắc địa cho việc buôn bán, nằm trên con đường thương mại nối giữa vùng Tây Á và Ai Cập thời xưa. Vì vậy, người Nabatean đã chọn nơi đây làm thủ đô và thành phố bắt đầu hưng thịnh trong vài thế kỷ trước và sau Công nguyên (SCN).

Các di tích về người Nabatean được khắc vào các tảng sa thạch trên các ngọn núi của Jordan, và được nhớ đến với kỹ thuật thủy lợi. Việc quản lý hệ thống phức tạp các đập nước, kênh rạch và hồ chứa đã giúp họ mở rộng và phát triển mạnh trong một khu vực sa mạc khô cằn.

Thông tin biên tập: Xem tại đây
TIN CŨ HƠN
Những điều bạn chưa biết về kinh tuyến và vĩ tuyến

Những điều bạn chưa biết về kinh tuyến và vĩ tuyến

Dưới đây là những khái niệm cơ bản và dễ hiểu nhất về kinh tuyến và vĩ tuyến, cũng như cách xác định kinh tuyến và vĩ tuyến trên bản đồ, mời các bạn cùng xem.

Đăng ngày: 05/11/2026
Nơi thi thể không phân hủy do quá lạnh ở Na Uy

Nơi thi thể không phân hủy do quá lạnh ở Na Uy

Longyearbyen là một thị trấn với 2.000 cư dân chủ yếu sống dựa vào khai thác than đá ở quần đảo Svalbard xa xôi của Na Uy, theo Sun.

Đăng ngày: 04/11/2026
Tìm hiểu về lễ hội Halloween

Tìm hiểu về lễ hội Halloween

Ngày lễ Halloweem xuất phát từ một nghi lễ ở các nước phương Tây, vào ngày 31 tháng 10 hàng năm, ngay đêm trước lễ các thánh Nam Nữ.

Đăng ngày: 03/11/2026
Những đêm hội ma quỷ "quậy tưng bừng" từ Đông sang Tây

Những đêm hội ma quỷ "quậy tưng bừng" từ Đông sang Tây

Bên cạnh Halloween, vẫn còn rất nhiều lễ hội ma quỷ khác diễn ra ở khắp nơi trên thế giới. Cùng tìm hiểu một vài những lễ hội ma quỷ nổi tiếng trên toàn thế giới dưới đây.

Đăng ngày: 03/11/2026
Lễ hội ma Halloween và những điều bạn chưa biết

Lễ hội ma Halloween và những điều bạn chưa biết

Halloween là lễ hội thường niên diễn ra vào cuối tháng 10 đầu tháng 11, nhưng đó là lễ hội để tưởng niệm cái gì? Tại sao người ta phải hoá trang và ăn mặc gớm ghiếc đến thế?

Đăng ngày: 02/11/2026
Cầu tre dài hơn một kilomet có thể chịu tải 4 tấn

Cầu tre dài hơn một kilomet có thể chịu tải 4 tấn

Cây cầu tre ọp ẹp dài hơn một kilomet chạy qua vùng nước đục của sông Mekong, nối hòn đảo nổi Koh Pen nằm giữa mặt sông với Kampong Cham.

Đăng ngày: 31/10/2026
Bộ lạc bụng càng to càng quyến rũ ở Ethiopia

Bộ lạc bụng càng to càng quyến rũ ở Ethiopia

Sở hữu vòng hai khổng lồ luôn là niềm mơ ước của mỗi đứa trẻ ở bộ tộc Bodi và người sở hữu chiếc bụng to nhất sẽ được dân làng trọng vọng suốt phần đời còn lại.

Đăng ngày: 30/10/2026
Khoa Học News