Khoa Học News

Kỹ thuật chống tiền giả của Benjamin Franklin

Nhà phát minh Benjamin Franklin nghĩ ra nhiều biện pháp độc đáo để ngăn chặn sản xuất và lưu hành tiền giả ở Mỹ vào thế kỷ 18.

Benjamin Franklin nổi tiếng với phát minh kính hai tròng và cột thu lôi, nhưng một nhóm nhà nghiên cứu đến từ Đại học Notre Dame chỉ ra ông phát triển công nghệ chống tiền giả. Trong suốt sự nghiệp, Franklin in gần 2.500.000 tờ tiền giấy cho các thuộc địa Mỹ, sử dụng kỹ thuật độc đáo mô tả trong nghiên cứu công bố hôm 17/7 trên tạp chí Proceedings of the National Academy of Sciences.


Nhà nghiên cứu kiểm tra tờ tiền dưới thiết bị quang phổ. (Ảnh: Đại học Notre Dame)

Nhóm nghiên cứu đứng đầu là Khachatur Manukyan, phó giáo sư ở Khoa Vật lý và Thiên văn học, dành 7 năm phân tích gần 600 tờ tiền từ thời thuộc địa, nằm trong bộ sưu tập Sách hiếm và Đồ đặc biệt của Thư viện Hesburgh. Những tờ tiền thời thuộc địa lưu hành trong 80 năm, bao gồm tiền in từ mạng lưới xưởng in của Franklin cũng như hàng loạt tờ tiền giả.

Manukyan giải thích nỗ lực in tiền cho hệ thống tiền tệ non trẻ ở vùng thuộc địa rất quan trọng đối với Franklin. "Benjamin Franklin nhận thấy việc độc lập tài chính rất cần thiết đối với các bang thuộc địa để giành độc lập chính trị. Phần lớn tiền xu bằng vàng và bạc đưa tới thuộc địa của Anh ở châu Mỹ nhanh chóng cạn kiệt để trả cho hàng hóa nhập khẩu từ nước ngoài, khiến nhiều bang thuộc địa không có đủ nguồn cung cấp tiền để mở rộng kinh tế", Manukyan cho biết.

Tuy nhiên, một vấn đề lớn ngăn cản nỗ lực in tiền giấy là tiền giả. Khi Franklin mở xưởng in vào năm 1728, tiền giấy là một khái niệm tương đối mới. Không giống tiền xu bằng vàng và bạc, tiền giấy thiếu giá trị nội tại nên thường xuyên có nguy cơ mất giá. Không có hệ thống tiền chuẩn trong thời kỳ thuộc địa, những kẻ đầu cơ có cơ hội lưu hành tiền giả. Để đối phó, Franklin phát triển một loạt đặc điểm an toàn để nhận dạng tiền thật.

Manukyan và cộng sự sử dụng thiết bị quang phổ và chụp ảnh tiên tiến tại Phòng thí nghiệm Khoa học hạt nhân và 4 cơ sở nghiên cứu nòng cốt ở Đại học Notre Dame, bao gồm Trung tâm khoa học và kỹ thuật môi trường, Cơ sở chụp ảnh tích hợp, Cơ sở đặc điểm vật liệu và Cơ sở cấu trúc phân tử. Những công cụ trên cho phép họ xem xét kỹ hơn mực in, giấy và sợi khiến tiền giấy của Franklin trở nên đặc biệt và khó mô phỏng.

Một trong những đặc điểm đáng chú ý nhất mà nhóm nghiên cứu tìm thấy là chất màu của Franklin. Manukyan và cộng sự xác định các nguyên tố hóa học sử dụng trong mỗi tờ tiền thời thuộc địa ở bộ sưu tập. Tiền giả mà họ tìm thấy có lượng canxi và phospho cao, nhưng những nguyên tố này chỉ được phát hiện với lượng rất nhỏ ở tiền thật.

Phân tích của nhóm nghiên cứu hé lộ Franklin sử dụng màu đen "lamp black", chất màu tạo ra bằng cách đốt dầu thực vật. Tiền in của Franklin sử dụng thuốc nhuộm đen đặc biệt làm từ graphite, khác với màu đen "bone black" làm từ xương đốt cháy mà những kẻ làm tiền giả ưa chuộng.

Một sáng kiến khác của Franklin nằm ở giấy in. Phát minh trộn sợi nhỏ trong bột gỗ làm giấy, có thể nhìn rõ dưới các đường ngoằn ngoèo bên trong tiền giấy, thường được cho là ý tưởng của nhà sản xuất giấy Zenas Marshall Crane năm1844. Nhưng nhóm của Manukyan tìm thấy bằng chứng Franklin lồng sợi màu vào giấy in tiền sớm hơn nhiều.

Các nhà nghiên cứu còn phát hiện tiền giấy in bởi mạng lưới xưởng của Franklin có hình dạng riêng biệt do thêm vật liệu trong suốt mà họ nhận dạng là muscovite. Theo họ, Franklin bắt đầu thêm muscovite vào tiền giấy và kích thước tinh thể muscovite tăng lên theo thời gian. Nhóm nghiên cứu suy đoán ban đầu Franklin thêm muscovite để tiền in bền hơn nhưng tiếp tục thêm nữa khi đặc điểm này trở nên hữu ích trong việc ngăn chặn sản xuất tiền giả.

TIN CŨ HƠN
Lõi Trái đất có thể bắt đầu xoay theo chiều ngược lại

Lõi Trái đất có thể bắt đầu xoay theo chiều ngược lại

Nghiên cứu mới công bố hôm 23/1 trên tạp chí Nature Geoscience hé lộ rằng thay đổi ở chiều quay của lõi trong Trái đất có thể diễn ra trong vòng vài thập kỷ tới.

Đăng ngày: 18/05/2026
Khám phá 5 hiện tượng ảo ảnh nổi tiếng nhất trên thế giới, đánh lừa mọi đôi mắt dù là tinh tường nhất

Khám phá 5 hiện tượng ảo ảnh nổi tiếng nhất trên thế giới, đánh lừa mọi đôi mắt dù là tinh tường nhất

Bạn đã bao giờ chứng kiến hình ảnh của một chiếc thuyền bay, bóng người với vầng hào quang hay một thành phố mờ ảo trên mặt biển chưa?

Đăng ngày: 17/05/2026
Bí ẩn mỏ kim loại quý hơn vàng: Rất quan trọng trong chế tạo tên lửa nhưng độc tính rất mạnh và cực khan hiếm

Bí ẩn mỏ kim loại quý hơn vàng: Rất quan trọng trong chế tạo tên lửa nhưng độc tính rất mạnh và cực khan hiếm

Đây là một kim loại quý hiếm bậc nhất nhưng cực kì độc hại.

Đăng ngày: 17/05/2026
Giếng bí ẩn nghìn năm bốc mùi lạ mà nhân loại chưa thể chạm đáy

Giếng bí ẩn nghìn năm bốc mùi lạ mà nhân loại chưa thể chạm đáy

Chiếc giếng bí ẩn này nằm ở vùng sa mạc phía đông Yemen, là một lỗ hổng khồng lồ của Trái đất, được cho là đã tồn tại hàng triệu năm.

Đăng ngày: 16/05/2026
Liệu có thể dự đoán trước bộ phim nào thắng giải Oscar?

Liệu có thể dự đoán trước bộ phim nào thắng giải Oscar?

Giải thưởng Viện Hàn lâm thường được biết đến với tên Giải Oscar là giải thưởng điện ảnh của Viện Hàn lâm Khoa học và Nghệ thuật Điện ảnh (Hoa Kỳ).

Đăng ngày: 14/05/2026
Top 7 hiệu ứng tâm lý não bộ vẫn “đánh lừa” chúng ta mỗi ngày mà bản thân rất khó nhận ra

Top 7 hiệu ứng tâm lý não bộ vẫn “đánh lừa” chúng ta mỗi ngày mà bản thân rất khó nhận ra

Sẽ luôn có lúc bạn nói lỡ lời, thiếu tập trung hay nhớ nhầm. Chúng đều có thể xuất phát từ một hiện tượng tâm lý mặc định của não bộ.

Đăng ngày: 13/05/2026
Những ghi chép về loài rồng "có thật" trong lịch sử

Những ghi chép về loài rồng "có thật" trong lịch sử

Rồng là linh vật trong truyền thuyệt được coi là sản phẩm trong trí tưởng tượng của loài người. Tuy nhiên có rất nhiều câu chuyện, truyền thuyết huyền bí đã ghi nhận sự xuất hiện của loài sinh vật to lớn, biết bay,biết khạc ra lửa này.

Đăng ngày: 09/05/2026
Khoa Học News