Lần đầu tái tạo được cấu trúc 3 chiều của nhiễm sắc thể voi ma mút

Các nhà khoa học đã tái tạo được cấu trúc 3 chiều của các nhiễm sắc thể voi ma mút lông xoăn, nhờ mẩu da khô bảo quản hoàn hảo trong lớp đất đóng băng vĩnh cửu ở Siberia suốt 52.000 năm.

Nhóm nghiên cứu đã trích xuất DNA từ mẩu da lấy phía sau tai của con voi ma mút lông xoăn (Mammuthus primigenius). Họ sử dụng phương pháp gọi là Kỹ thuật thu thập hình thái nhiễm sắc thể thông lượng cao (Hi-C), cho phép phát hiện các phần DNA nằm gần nhau trong các mẩu hiện đại và điều chỉnh để sử dụng trên mẩu cổ đại.


Các nhà khoa học kiểm tra mẩu da voi ma mút lông xoăn 52.000 năm tuổi - (Ảnh: Stockholm University).

Theo trang ScienceAlert ngày 12-7, nhờ kỹ thuật độc đáo này, lần đầu tiên các nhà khoa học xác định được voi ma mút lông xoăn có 28 cặp nhiễm sắc thể, tương tự voi hiện đại. Đây cũng là lần đầu tiên các nhà khoa học có thể đếm được số lượng nhiễm sắc thể của một động vật đã tuyệt chủng từ rất lâu.

Nghiên cứu cũng tiết lộ "cách chính xác các nhiễm sắc thể đó gấp thành 3 chiều trong nhân tế bào da của voi ma mút".

"Điều này rất thú vị vì chúng ta biết rằng cách các nhiễm sắc thể gấp lại có liên quan rất lớn đến chức năng tế bào", đồng tác giả Olga Dudchenko, làm việc tại khoa di truyền học của Đại học Y Baylor (Mỹ), cho biết.


Mẩu da khô của voi ma mút lông xoăn - (Ảnh: Stockholm University).

Những con voi ma mút lông xoăn cuối cùng trên Trái đất đã chết cách đây khoảng 4.000 năm. Các nhà khoa học phải lần theo những dấu vết chúng để lại để hiểu về cuộc sống và lịch sử của loài động vật này.

May mắn là chúng sống trong môi trường lạnh giá nên nhiều thứ được bảo quản tốt. Mẩu da voi ma mút lông xoăn nói trên được phát hiện ở vùng lãnh nguyên Siberia vào năm 2018.

Nhiễm sắc thể từ hóa thạch voi ma mút là một bước ngoặt lớn vì việc biết được hình dạng nhiễm sắc thể của một sinh vật có thể giúp lắp ráp toàn bộ chuỗi DNA của các sinh vật đã tuyệt chủng. "Điều này cho phép chúng ta hiểu biết về những điều trước đây không thể nào biết được", tác giả Dudchenko nói thêm.

Bằng cách so sánh hoạt động gene của voi ma mút lông xoăn với một con voi ngày nay, các nhà khoa học có thể xác định những điểm khác biệt trong gene, từ đó thúc đẩy nỗ lực phục hồi loài động vật đã tuyệt chủng này.

Nghiên cứu đăng trên tạp chí Cell.

TIN CŨ HƠN
Giải oan cho loài chim bị con người tuyệt diệt

Giải oan cho loài chim bị con người tuyệt diệt

Dodo - loài chim bị con người tàn sát đến mức tuyệt chủng - luôn bị gán cho biệt danh "ngu ngốc, khờ khạo".

Đăng ngày: 31/12/2025
Phát hiện gây sốc: Thế giới

Phát hiện gây sốc: Thế giới "vượt thời gian" hàng ngàn năm ở châu Á

Việc xác định niên đại bằng đồng vị carbon phóng xạ vô tình tiết lộ một nền văn minh gây kinh ngạc, nơi mà công nghệ vượt thời gian, đi trước phần còn lại của thế giới vài trăm đến vài ngàn năm, 4.200 năm trước đã là thời đại đồ sắt!

Đăng ngày: 30/12/2025
Lời giải đáp của Iraq cho các kim tự tháp cổ đại

Lời giải đáp của Iraq cho các kim tự tháp cổ đại

Ai Cập có Kim tự tháp Giza, và Iraq có Ziggurat of Ur - một thành tựu kỹ thuật được bảo tồn cực kỳ tốt, vượt qua những tàn tích của một thành phố cổ đại quan trọng.

Đăng ngày: 29/12/2025
Cậu học sinh nhặt được chiếc lá, chuyên gia khảo cổ tuyên bố “đây là bảo vật vô giá”

Cậu học sinh nhặt được chiếc lá, chuyên gia khảo cổ tuyên bố “đây là bảo vật vô giá”

Chạy lên núi nhặt củi khô, cậu học sinh cấp 2 nhặt được chiếc lá kỳ lạ khiến các chuyên gia khảo cổ vô cùng bất ngờ.

Đăng ngày: 28/12/2025
Thủy quái Leviathan không còn là huyền thoại

Thủy quái Leviathan không còn là huyền thoại

Các nhà nghiên cứu vừa phát hiện những dấu tích hóa thạch của một con cá voi cổ đại với bộ răng to lớn đáng sợ.

Đăng ngày: 28/12/2025
Bộ xương Người khổng lồ Ireland: Tấn bi kịch gây tranh cãi nhất lịch sử Anh Quốc

Bộ xương Người khổng lồ Ireland: Tấn bi kịch gây tranh cãi nhất lịch sử Anh Quốc

Sau gần 250 năm, người ta vẫn không biết nên xử lý hài cốt Charles Byrne như thế nào?

Đăng ngày: 27/12/2025
Hé lộ gương mặt thật của Chúa Jesus

Hé lộ gương mặt thật của Chúa Jesus

Bằng công nghệ hiện đại, các khoa học gia đã tạo nên một phiên bản "hợp lý" hơn về gương mặt của Chúa Jesus.

Đăng ngày: 27/12/2025
Khoa Học News