Lõi Trái đất có thể đang rò rỉ sắt

Các nhà nghiên cứu phát hiện đồng vị sắt ở lõi Trái đất có thể xâm nhập vào tầng thấp nhất của lớp phủ trong hàng tỷ năm qua.

Sâu trong lòng Trái đất, một khối cầu kim loại rắn khổng lồ được bao quanh bởi lớp sắt và nickel lỏng, tạo thành hai lớp trong cùng của Trái đất. Tuy nhiên, chúng không phải luôn ổn định. Một nghiên cứu công bố trên tạp chí Nature Geoscience năm 2020 hé lộ đồng vị sắt có thể dịch chuyển vào lớp phủ, lớp địa chất tiếp theo của Trái đất bắt đầu ở độ sâu khoảng 2.900km bên dưới bề mặt hành tinh, theo IFL Science.


Mô phỏng hình dáng lõi Trái đất. (Ảnh: Vadim Sadovski).

Thu thập mẫu vật lớp phủ của Trái đất cực kỳ khó khăn bởi nó nằm quá sâu. Thay vào đó, các nhà khoa học phát hiện thông qua thí nghiệm và lập mô hình địa động lực, chỉ ra cách hợp kim sắt lỏng phản ứng dưới nhiệt độ lên tới 2.000 độ C và áp suất cực hạn như trong lòng đất.

Thí nghiệm cho thấy đồng vị sắt dịch chuyển như thế nào dựa trên chênh lệch nhiệt, trong đó đồng vị nặng hơn dịch chuyển tới khu vực mát hơn. Hiệu ứng này nhiều khả năng khiến vật chất ở lõi kim loại xâm nhập vào nhiều nơi ở phần thấp nhất của lớp phủ. Nếu đúng như vậy, kết quả nghiên cứu chứng minh sắt từ lõi đã rò rỉ vào lớp phủ suốt hàng tỷ năm qua, theo Charles Lesher, trưởng nhóm nghiên cứu công bố năm 2020. Lesher là giáo sư danh dự ngành địa chất học ở Đại học California, Davis kiêm giáo sư thạch học ở Đại học Aarhus, Đan Mạch.

Đây không phải khu vực duy nhất bên trong Trái đất có sự vận động. Tương tự vật chất dịch chuyển từ lõi ra ngoài, vật chất khác cũng hướng từ bề mặt tới những lớp bên dưới. Các nhà khoa học khác từng chỉ ra nước từ bề mặt Trái đất bị đẩy vào lớp phủ đá do quá trình xê dịch của mảng kiến tạo.

Một nghiên cứu vào năm 2014 cho thấy vùng chuyển tiếp lớp phủ sâu khoảng 410 - 660km chứa lớp đá xanh dày đặc. Khoáng chất màu xanh dương này chứa nước, nhưng không phải ở dạng rắn, lỏng hay khí. Thay vào đó, nó tích hợp nước trong một dạng phân tử khác hình thành bên trong cấu trúc tinh thể.

Tuy nhiên, ringwoodite (một tảng đá màu xanh nơi nước được giấu kín) hé lộ sự tồn tại của lượng nước lớn sâu trong lòng đất. Các nhà nghiên cứu ước tính nếu chỉ 1% đá ở vùng chuyển tiếp lớp phủ là nước, lượng nước sẽ nhiều gấp gần 3 lần nước ở mọi đại dương gộp lại. Nói cách khác, phần lớn nước trên Trái đất có thể nằm bên trong lớp phủ của nó, mắc kẹt bên trong cấu trúc tinh thể của ringwoodite.

TIN CŨ HƠN
Lần đầu tiên ghi được sóng não của người chết, hé lộ sự thật khủng khiếp

Lần đầu tiên ghi được sóng não của người chết, hé lộ sự thật khủng khiếp

Việc lần đầu ghi nhận thời khắc trước khi một người qua đời có thể tiết lộ suy nghĩ cuối cùng trước khi họ về thế giới bên kia.

Đăng ngày: 05/05/2026
Súng điện từ railgun hoạt động như thế nào?

Súng điện từ railgun hoạt động như thế nào?

Tầm bắn xa hơn 20 lần, đầu đạn bay nhanh gấp hơn 10 lần các loại vũ khí quân sự thống thường – là tóm tắt ngắn gọn về uy lực của súng điện từ railgun.

Đăng ngày: 05/05/2026
Nguồn gốc hình thành cát

Nguồn gốc hình thành cát

Được hình thành do sự biến đổi thời tiết và xói mòn của các ngọn núi cũng như trải qua hàng triệu năm, những hạt cát theo dòng chảy cùng những con sông đi ra biển.

Đăng ngày: 04/05/2026
Có bao nhiêu quốc gia trên thế giới?

Có bao nhiêu quốc gia trên thế giới?

Một quốc gia là một chủ thể của luật quốc tế (một quốc gia có chủ quyền hoàn toàn) phải đáp ứng được những tiêu chuẩn sau.

Đăng ngày: 04/05/2026
Top 6 sự thật ít biết về J. Robert Oppenheimer -

Top 6 sự thật ít biết về J. Robert Oppenheimer - "cha đẻ" của bom nguyên tử

Bên cạnh việc là một nhà vật lý tài ba, cuộc đời của J. Robert Oppenheimer còn ẩn chứa nhiều bí mật thú vị.

Đăng ngày: 04/05/2026
Truyền thuyết về điềm xui xẻo do mèo đen mang lại

Truyền thuyết về điềm xui xẻo do mèo đen mang lại

Mọi người đều nói rằng khi một con mèo đen chạy qua con đường mà bạn đang đi, rủi ro chắc chắn sẽ xảy ra. Nhưng đã bao giờ bạn tự hỏi, làm thế nào mà mèo đen lại bị dính tiếng xấu như thế? Đó đơn giản là do màu lông của chúng, hay có cái gì đó mang lại điềm gở thật sự?

Đăng ngày: 04/05/2026
Bí mật đằng sau màu của các tấm hộ chiếu

Bí mật đằng sau màu của các tấm hộ chiếu

Hộ chiếu trên thế giới có 4 màu. Mỗi màu có thể nói lên nhiều điều về quốc gia đó dù không tồn tại quy định cụ thể.

Đăng ngày: 03/05/2026
Khoa Học News