Mặt trời mọc sớm không phải vì xuân thay đổi

Mặc dù bất đồng ý kiến về nguyên nhân khiến mọc trời mọc sớm bất thường tại đảo Greenland, giới khoa học vẫn nhất trí với nhau rằng đó chỉ là hiện tượng riêng lẻ và không phải là dấu hiệu mùa xuân đến sớm khắp bán cầu bắc.

Mặt trời mọc tại đảo Greenland. Ảnh: flickr.com.

Người dân tại thị trấn Ilulissat ở phía tây đảo Greenland sửng sốt khi thấy mặt trời nhô lên từ đường chân trời hôm 11/1, sớm hơn hai ngày so với mọi năm.

“Hoạt động mọc lên của mặt trời không hề thay đổi, bởi điều đó chỉ xảy ra khi các thông số liên quan tới quỹ đạo của mặt trời và trái đất thay đổi”, giáo sư John Walsh, chuyên gia về khí quyển của Đại học Alaska Fairbanks, phát biểu với Livescience.

Thành phố Fairbanks, bang Alaska, Mỹ nằm ở đường vĩ tuyến 1 độ Bắc – đủ xa để mặt trời không biến mất trong suốt mùa đông. Đây là thành phố nằm gần cực bắc nhất của nước Mỹ. Năm nay mặt trời vẫn mọc bình thường tại Fairbanks như mọi năm.

“Không có gì khác thường ở Fairbanks”, Walsh nói.

Walsh và các nhà khoa học khác nhất trí rằng không có bằng chứng nào cho thấy trục trái đất dịch chuyển hay bất kỳ sự thay đổi nào khiến các mùa đến sớm hay muộn hơn trên toàn cầu.

Các nhà khoa học cũng loại trừ các nguyên nhân khác, như tác động của năm nhuận sắp tới (2012). Thomas Posch, một nhà nghiên cứu thuộc Viện Thiên văn Áo, nói rằng khi năm nhuận sắp tới, mặt trời mọc ở vị trí thấp hơn so với thường lệ ở bán cầu bắc vào ngày 11/1.

Khả năng cao nhất là hiện tượng khúc xạ ánh sáng mặt trời ở đường chân trời. Phần lớn nhà khoa học mà Livescience phỏng vấn đều đồng ý rằng khúc xạ ánh sáng có thể là thủ phạm.

Trên thực tế, theo Walsh, đây là hiện tượng phổ biến. Ánh sáng “gãy” khi nó xuyên qua các tầng không khí có mật độ phân tử khác nhau. Do đó con người thường cảm thấy mặt trời có vẻ thấp hơn ở đường chân trời khi chúng ta nhìn thấy những tia nắng đầu tiên. Không khí bên trên Greenland phân chia thành nhiều tầng hơn nhiều nơi khác nên ánh sáng mặt trời bị khúc xạ nhiều hơn, khiến người dân cảm thấy mặt trời mọc sớm hơn thường lệ.

TIN CŨ HƠN
Tại sao lại có mưa đá, cách phòng tránh mưa đá

Tại sao lại có mưa đá, cách phòng tránh mưa đá

Tại sao lại có mưa đá và có cách nào dự đoán cũng như phòng tránh mưa đá không? Bài viết dưới đây sẽ giải đáp thắc mắc trên cho bạn.

Đăng ngày: 03/04/2026
Vì sao nước ta có khí hậu nhiệt đới ẩm gió mùa?

Vì sao nước ta có khí hậu nhiệt đới ẩm gió mùa?

Khí hậu nước ta rất độc đáo: khí hậu nóng nhưng không khô hạn như Tây Nam Á, Bắc Phi. Nóng ẩm nhưng không nóng ẩm quanh năm như các quần đảo ở Đông Nam Á.

Đăng ngày: 22/03/2026
Biến đổi khí hậu là gì?

Biến đổi khí hậu là gì?

Chúng ta biết rằng, việc biến đổi khí hậu đã, đang ảnh hưởng đến các hệ sinh thái trên Trái đất và tác động trực tiếp đời sống hàng ngày của con người.

Đăng ngày: 21/03/2026
Tại sao bão ở Việt Nam lại hay vào miền Trung?

Tại sao bão ở Việt Nam lại hay vào miền Trung?

Dân gian có câu "Ông tha mà bà không tha/ Làm nên lũ lụt hai ba tháng mười”, để nhắc nhở, cảnh báo mùa lũ ở các tỉnh từ Thanh Hóa đổ vào thường xảy ra đầu tháng 7 đến tháng 10 hàng năm.

Đăng ngày: 18/03/2026
Bão là gì? Bão hình thành như thế nào và vì sao có bão?

Bão là gì? Bão hình thành như thế nào và vì sao có bão?

Bão hình thành như thế nào? Vì sao lại có bão? Bài viết dưới đây sẽ giải đáp cho bạn biết đó.

Đăng ngày: 17/03/2026
Sóng thần là gì? Khi nào xảy ra sóng thần?

Sóng thần là gì? Khi nào xảy ra sóng thần?

Sóng thần là một trong những thiên tai có sức tàn phá khủng khiếp nhất của nhân loại.

Đăng ngày: 15/03/2026
Những cơn bão lớn nhất được ghi nhận trong lịch sử

Những cơn bão lớn nhất được ghi nhận trong lịch sử

Trong quá khứ có không ít cơn bão với sức gió mạnh kỷ lục nhưng lại không gây ra nhiều thiệt hại.

Đăng ngày: 08/03/2026
Khoa Học News