Khoa Học News

Người Ai Cập cổ đại có thể dùng thang thủy lực để xây kim tự tháp

Người Ai Cập cổ đại có thể dựa vào một hầm thẳng đứng chứa đầy nước cùng với mạng lưới kênh dẫn nước và cấu trúc lọc để xây dựng kim tự tháp bậc thang Djoser 4.500 năm trước.


Kim tự tháp bậc thang Djoser. (Ảnh: Alamy)

Quá trình xây dựng kim tự tháp lâu đời nhất của Ai Cập cổ đại có thể tận dụng một thang thủy lực có sức nâng 50 - 100 tấn đá một lúc, New Scientist hôm 25/7 đưa tin. Các nhà nghiên cứu đưa ra kết luận dựa trên thực tế kim tự tháp bậc thang Djoser xây dựng cách đây 4.500 để chôn cất pharaoh trong nghĩa trang Saqqara ở gần hai kênh đào khô cạn, có thể từng là đường thủy. Những kênh đào này có thể cung cấp nước mưa và nước sông Nile cho công trường xây kim tự tháp. Tại đó, một hầm thẳng đứng nằm ở trung tâm có thể bị ngập và tháo nước nhiều lần để nâng và hạ thang gỗ nổi.

"Chúng tôi cho rằng đá được vận chuyển tới kim tự tháp bằng thang thủy lực sau khi nâng lên trong hầm", Xavier Landreau ở Paleotechnic, một viện nghiên cứu khảo cổ tư nhân tại Pháp, cho biết.

Landreau và đồng nghiệp phân tích các đặc điểm thủy văn và địa chất của khu vực để chứng minh nó có thể sử dụng 4 - 54 triệu m3 nước trong 20 - 30 năm xây kim tự tháp. Nước có thể chảy qua một buồng khép kín hình chữ nhật gần đó gọi là Gisr el-Mudir để lọc đá mạt trước khi đổ vào Rãnh sâu, kênh dẫn khổng lồ dài 410m gần địa điểm kim tự tháp bậc thang. Kênh dẫn đó có thể đại diện cho bể chứa đồ sộ dưới lòng đất với vài khoang, bao gồm một khoang nằm thẳng hàng với hầm trung tâm bên trong kim tự tháp, theo Guillaume Piton ở Đại học Grenoble Alpes tại Pháp, đồng tác giả nghiên cứu.


Hầm thẳng đứng chạy dọc trung tâm kim tự tháp Djoser. (Ảnh: Paleotechnic).

Ý tưởng có nhiều nước ở khu vực kim tự tháp bậc thang vào thời cổ đại được ủng hộ bởi một số nghiên cứu trước đây, theo nhà nghiên cứu Judith Bunbury ở Đại học Cambridge. Nhưng bà nhấn mạnh chưa có bằng chứng liên liên quan đến công nghệ thang thủy lực. "Nếu cách diễn giải của họ đúng, thật bất ngờ khi hệ thống đó không tiếp tục được sử dụng ở nơi khác và không có hình vẽ nào về hệ thống như vậy, khi mà nhiều giải pháp kỹ thuật và quá trình khác được ghi chép sống động qua tranh vẽ trên tường", Bunbury nói.

Ngoài ra, nghiên cứu cũng không đề cập tới việc kim tự tháp bậc thang là một công trình thử nghiệm tăng dần về chiều cao và diện tích trong quá trình xây dựng. Tuy nhiên, các nhà nghiên cứu cho rằng nên kiểm tra giả thuyết tương tự về việc xây dựng các công trình khác ngoài kim tự tháp bậc thang. Khám phá hầm ẩn bên trong những kim tự tháp này có thể là phương hướng nghiên cứu đầy hứa hẹn, theo Piton.

TIN CŨ HƠN
16 sự thật về bóng đá - môn thể thao bá chủ toàn cầu

16 sự thật về bóng đá - môn thể thao bá chủ toàn cầu

Nhiều điều thú vị về bóng đá dưới đây khiến không ít người ngạc nhiên.

Đăng ngày: 31/05/2026
Tại sao có những củ khoai lang bị hà hay bị cứng?

Tại sao có những củ khoai lang bị hà hay bị cứng?

Khi chúng ta ăn khoai lang đã luộc chín, có khi sẽ mất vui vì bóc vỏ khoai đã phải cắt bỏ đi từng miếng khoai lớn, một củ khoai lang còn lại chả mấy mà ăn, còn có vị đắng

Đăng ngày: 31/05/2026
Cặp sinh đôi kỳ lạ nhất thế giới: Chào đời giống y đúc, ngoại hình lúc trưởng thành gây bất ngờ

Cặp sinh đôi kỳ lạ nhất thế giới: Chào đời giống y đúc, ngoại hình lúc trưởng thành gây bất ngờ

Là chị em sinh đôi vốn đã đặc biệt nhưng sự khác biệt về chiều cao giữa cặp song sinh Nhật Bản này càng khiến họ trở nên khác lạ hơn.

Đăng ngày: 31/05/2026
12 câu hỏi về đồng tiền ảo bitcoin giúp bạn thấu hiểu nó

12 câu hỏi về đồng tiền ảo bitcoin giúp bạn thấu hiểu nó

Nếu bạn chưa biết thì vào đầu năm 2011, đồng tiền ảo này chỉ có giá dưới 1 USD. Do đó, đợt tăng giá bất ngờ này đã khiến nhiều người tự hỏi liệu có nên chú ý vào công nghệ này hay không.

Đăng ngày: 30/05/2026
Khoa học chỉ đích danh chất bán dẫn tốt nhất từng được phát hiện ra

Khoa học chỉ đích danh chất bán dẫn tốt nhất từng được phát hiện ra

Vật liệu được cho là chất bán dẫn tốt nhất thế giới truyền được cả electron và lỗ trống điện tử, đồng thời dẫn nhiệt hiệu quả gấp 10 lần silicon.

Đăng ngày: 30/05/2026
Ý nghĩa thực sự của câu nói "gót chân A-sin" nhiều người vẫn dùng

Ý nghĩa thực sự của câu nói "gót chân A-sin" nhiều người vẫn dùng

Không chỉ là câu thành ngữ được nhiều người quen dùng, "gót chân A-sin" còn ẩn chứa câu chuyện về cái chết của chiến binh dũng mãnh nhất trong thần thoại Hy Lạp.

Đăng ngày: 30/05/2026
Top 19 món ăn kinh dị nhất hành tinh

Top 19 món ăn kinh dị nhất hành tinh

Những món ăn kinh dị, khủng khiếp nhất từ chuột bao tử đến ếch sinh tố.... nhiều người chỉ nhìn hoặc ngửi thôi đã phát nôn, thế nhưng đây đều là những món ăn truyền thống của nhiều nước trên thế giới.

Đăng ngày: 30/05/2026
Khoa Học News