Người Trung Quốc cổ kéo dài hộp sọ để thể hiện quyền lực?

Hộp sọ của trẻ sơ sinh định hình bằng cách dùng hai tay hoặc kẹp hai tấm nẹp, cố định bằng vải quấn quanh trong thời gian dài.

Nhóm nghiên cứu thuộc Trung tâm nghiên cứu sinh học quốc tế của Đại học Cát Lâm, Trung Quốc vừa công bố trên tạp chí Physical Anthropology (Mỹ) về việc phát hiện 11 bộ xương người với hình dạng hộp sọ khác lạ khai quật ở khu khảo cổ Houtaomuga, Trung Quốc. Nghiên cứu phát hiện có 5 hộp sọ của người trưởng thành và 6 hộp sọ ở giai đoạn trẻ nhỏ với độ tuổi từ 3 - 40 tuổi, hộp sọ có niên đại từ 5.000 - 12.000 năm.


Hộp sọ kéo dài được khai quật ở Houtaomuga, Trung Quốc. (Ảnh: Zhang và nhóm nghiên cứu).

Để kéo dài hộp sọ, người Trung Quốc cổ có thể đã dùng hai tay để ép hộp sọ của trẻ sơ sinh lại hoặc dùng hai tấm nẹp cố định hộp sọ bằng vải quấn xung quanh. Điều đáng ngạc nhiên là cách làm này không tác động tiêu cực đến khả năng nhận thức của đối tượng, tác giả Bruce Bower giải thích trên Science News.

Ở vùng Houtaomuga Trung Quốc, hộp sọ người dân được chôn cùng với những của cải quý giá cho thấy địa vị cao trong xã hội. Tuy nhiên, tập tục này có thể chỉ diễn ra ở một số gia đình quý tộc nhất định. Ông Xijun Ni, nhà khảo cổ sinh vật học tại viện Khoa học Trung Quốc đã nêu bằng chứng, trong nhóm hộp sọ được tìm thấy, một hộp sọ niên đại lâu đời nhất khoảng 12.000 năm tuổi là của một người đàn ông trưởng thành không bị can thiệp để kéo dài.


Hộp sọ sửa đổi (nhìn bên trái trong mỗi hộp) so với hộp sọ không thay đổi. (Ảnh: Zhang và cộng sự).

Theo tác giả Michelle Starr của Science Alert, tập tục kéo dài hộp sọ được thực hiện trên nhiều nền văn hóa ở khắp thế giới hàng nghìn năm qua vì những lý do khác nhau. Một số nền văn hóa duy trì tập tục này để thể hiện địa vị, sự giàu có và quyền lực trong xã hội, trong khi số khác kéo dài hộp sọ trẻ em với mục đích để bảo vệ quá trình phát triển trí não. Tập tục này được diễn ra trong khoảng thời gian dài và không được thay đổi kể cả khi đang chôn cất.

Trước đó, việc tìm thấy hộp sọ kéo dài của người Neanderthal, với niên đại 45.000 năm tuổi ở Iraq được cho là lâu đời nhất. Tuy nhiên phát hiện này đã không được các nhà khoa học công nhận. Cho đến nay, hộp sọ 13.000 năm tuổi của người Australia mới là minh chứng cho tập tục kéo dài hộp sọ lâu đời nhất.

Các nhà nghiên cứu cho rằng, còn quá sớm để có thể kết luận tập tục kéo dài hộp sọ của người Trung Quốc cổ là tập tục xuất hiện sớm nhất ở Đông Á và nguyên nhân của tập tục kéo dài hộp sọ cũng cần được tìm hiểu thêm.

TIN CŨ HƠN
Phát hiện “kẹo cao su cổ đại” 8.000 năm tuổi

Phát hiện “kẹo cao su cổ đại” 8.000 năm tuổi

Các nhà nhân chủng học New Zealand vừa phát hiện ra những bằng chứng cho thấy người cổ đại đã sử dụng một loại "kẹo cao su" tự nhiên để chế tạo ra keo dùng cho săn bắn.

Đăng ngày: 03/01/2026
Tìm thấy hóa thạch hà mã cổ đại được mệnh danh

Tìm thấy hóa thạch hà mã cổ đại được mệnh danh "máy hút bụi"

Các nhà khoa học mới tìm thấy hóa thạch của loài mà hã sống cách đây khoảng 23 triệu năm đã từng sử dụng chiếc mõm đặc biệt như cái máy hút bụi.

Đăng ngày: 03/01/2026
Dấu vết mộ cổ chứng minh Chúa Jesus từng có vợ và con trai

Dấu vết mộ cổ chứng minh Chúa Jesus từng có vợ và con trai

Mới đây, các nhà khảo cổ học đã phát hiện ra điều mới lạ trong khu mộ chúa Jesus tại Jerusalem. Kết quả nghiên cứu hé lộ răng Chúa Jesus từng có vợ và một người con trai có tên là Judah.

Đăng ngày: 02/01/2026
Kim tự tháp Ai Cập được xây dựng như thế nào?

Kim tự tháp Ai Cập được xây dựng như thế nào?

Người Aztec, người Maya và người Ai Cập cổ thuộc ba nền văn minh rất khác nhau nhưng lại cùng chung một biểu tượng: các kim tự tháp.

Đăng ngày: 02/01/2026
Giải oan cho loài chim bị con người tuyệt diệt

Giải oan cho loài chim bị con người tuyệt diệt

Dodo - loài chim bị con người tàn sát đến mức tuyệt chủng - luôn bị gán cho biệt danh "ngu ngốc, khờ khạo".

Đăng ngày: 31/12/2025
Thủy quái Leviathan không còn là huyền thoại

Thủy quái Leviathan không còn là huyền thoại

Các nhà nghiên cứu vừa phát hiện những dấu tích hóa thạch của một con cá voi cổ đại với bộ răng to lớn đáng sợ.

Đăng ngày: 28/12/2025
Hé lộ gương mặt thật của Chúa Jesus

Hé lộ gương mặt thật của Chúa Jesus

Bằng công nghệ hiện đại, các khoa học gia đã tạo nên một phiên bản "hợp lý" hơn về gương mặt của Chúa Jesus.

Đăng ngày: 27/12/2025
Khoa Học News