Khoa Học News

Nguyên nhân đẩy nhanh tốc độ gió bão Đại Tây Dương năm 2024

Ngày 20/11, viện nghiên cứu Climate Central công bố một công trình cho thấy nhiệt độ đại dương ấm lên do con người gây ra đã làm tăng tốc độ gió tối đa của mọi cơn bão Đại Tây Dương trong năm 2024. Điều này phản ánh cách thức mà biến đổi khí hậu đang khuếch đại sức mạnh hủy diệt của các cơn bão.

Nghiên cứu của Climate Central phát hiện ra rằng tốc độ cả 11 cơn bão của năm 2024 đều tăng thêm 14-45 km/giờ trong giai đoạn nhiệt độ đại dương đạt mức cao chưa từng thấy vào mùa bão năm nay.  Phương pháp phân tích mới cho phép nhóm nghiên cứu tập trung vào đường đi của một cơn bão nhất định. Đơn cử như tại thời điểm bão Milton đạt cường độ mạnh nhất trước khi đổ bộ, khả năng xảy ra việc nhiệt độ mặt biển ấm lên do biến đổi khí hậu cao hơn 100 lần so với bình thường, trong khi tốc độ gió tối đa tăng thêm gần 39km/giờ.


Bão Beryl là cơn bão cấp 5 đầu tiên hình thành vào tháng 6 khi bắt đầu mùa bão Đại Tây Dương. (Ảnh: Nasa).

Tác giả nghiên cứu Daniel Gilford cho biết khí thải carbon dioxide (CO2) và các khí nhà kính khác đã ảnh hưởng đến nhiệt độ bề mặt của biển trên toàn thế giới. Ở Vịnh Mexico, những khí thải này khiến nhiệt độ bề mặt biển tăng khoảng 1,4 độ C so với mốc nhiệt khi thế giới chưa ghi nhận tình trạng biến đổi khí hậu, từ đó làm gia tăng cường độ của các cơn bão. Như bão Debby và Oscar tăng cấp từ bão nhiệt đới thành bão lốc xoáy. Các cơn bão khác mạnh lên một cấp trên thang Saffir-Simpson, trong đó Milton và Beryl tăng từ cấp 4 lên cấp 5; Helene tăng từ cấp 3 lên cấp 4. Việc bão tăng một cấp tương đương với khả năng tàn phá tăng gấp 4 lần. Bão Helene đã cho thấy sức tàn phá đặc biệt khủng khiếp, cướp đi sinh mạng của hơn 200 người, trở thành cơn bão chết chóc thứ hai tấn công lục địa Mỹ trong hơn nửa thế kỷ, chỉ sau cơn bão Katrina năm 2005.

Nhà nghiên cứu Gilford và các cộng sự cũng đã công bố một công trình khác trên tạp chí Environmental Research Climate, trong đó đánh giá cường độ bão từ năm 2019- 2023. Họ phát hiện ra rằng 84% số cơn bão trong giai đoạn đó có vận tốc gió tăng thêm khoảng 29km/giờ do nhiệt độ bề mặt đại dương ấm lên. Trong 6 năm này, đại dương ấm hơn làm tăng sức mạnh của 40 cơn bão, với cấp độ bão tăng lên 1 cấp. Theo Cơ quan Quản lý Khí quyển và Đại dương Quốc gia (NOAA) Mỹ, một cơn bão cấp 5 gây thiệt hại lớn hơn 400 lần so với một cơn bão thấp nhất ở cấp 1, gấp hơn 140 lần so với một cơn bão cấp nhất ở cấp 3 và gấp hơn 5 lần so với một cơn bão thấp nhất trong cấp 4. Có 3 cơn bão, trong đó có bão Rafael trong tháng này, có tốc độ gió tăng thêm 2 cấp do yếu tố biến đổi khí hậu. Theo các tác giả, điều đáng quan ngại không phải là có nhiều cơn bão hơn mà là những cơn bão tồi tệ nhất có sức tàn phá ngày càng tăng.

Mặc dù cả 2 nghiên cứu nói trên chỉ tập trung phân tích ở lưu vực Đại Tây Dương, nhưng các nhà nghiên cứu cho biết phương pháp của họ có thể được áp dụng cho các cơn bão nhiệt đới trên toàn cầu. Phát hiện này mang tính bao trùm hơn nghiên cứu trước đây, vốn chủ yếu chỉ ra mối liên hệ giữa biến đổi khí hậu với lượng mưa trong bão.

Nhà khí hậu học Friederike Otto tại Đại học Hoàng gia London cảnh báo rằng những cơn siêu bão đang xảy ra với tần suất cao hơn dù nhiệt độ thế giới mới tăng hơn 1,3 độ C so với trước thời kỳ công nghiệp. Do đó, bà cảnh báo tác động có thể nghiêm trọng hơn nữa khi mức tăng nhiệt độ vượt quá 1,5 độ C.

TIN CŨ HƠN
Xôn xao hình ảnh "2 mặt trời" xuất hiện trên bầu trời Hà Nội

Xôn xao hình ảnh "2 mặt trời" xuất hiện trên bầu trời Hà Nội

Chiều 11-3, hình ảnh giống "2 mặt trời" cùng lúc xuất hiện trên bầu trời khu vực hồ Tây (Hà Nội) được chia sẻ gây xôn xao với nhiều người về cảnh tượng hiếm, lạ này.

Đăng ngày: 19/05/2026
Dubai bỗng ngập lụt kinh hoàng: Siêu xe trôi nổi trên phố, máy bay "lướt trên mặt nước"

Dubai bỗng ngập lụt kinh hoàng: Siêu xe trôi nổi trên phố, máy bay "lướt trên mặt nước"

Mưa xối xả làm ngập đường, nhà cửa và trung tâm thương mại tại Dubai sau khi cơn bão lớn đổ bộ vào vùng Vịnh kể từ cuối tuần qua.

Đăng ngày: 19/05/2026
Ảnh vệ tinh Dubai trước và sau trận lụt "tận thế"

Ảnh vệ tinh Dubai trước và sau trận lụt "tận thế"

Lượng mưa lớn chưa từng thấy đã nhấn chìm Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) vào tuần trước, khiến cuộc sống ở Dubai và nhiều nơi khác trong khu vực rơi vào cảnh bế tắc.

Đăng ngày: 18/05/2026
Cần gì tìm nguyên tố hiếm ngoài vũ trụ khi chúng có đầy trong nước thải

Cần gì tìm nguyên tố hiếm ngoài vũ trụ khi chúng có đầy trong nước thải

Con người đang trong tình huống trớ trêu, một kho tàng nguyên tố hiếm bị đổ ra ngoài cùng với loại nước bị coi là quá ô nhiễm và tốn kém để làm sạch.

Đăng ngày: 15/05/2026
Thủ phạm khiến bão Yagi, Helene "hung tàn" chưa từng có

Thủ phạm khiến bão Yagi, Helene "hung tàn" chưa từng có

Trước thực trạng các cơn bão ngày càng mạnh lên, giới khoa học kêu gọi mở rộng thang đo Saffir-Simpson thêm cấp độ 6 đối với bão có sức gió trên 308km/h.

Đăng ngày: 13/05/2026
Thác nước "ẩn mình" cao nhất thế giới, lưu lượng bằng 25 sông Amazon, muốn xem tận mắt cũng khó

Thác nước "ẩn mình" cao nhất thế giới, lưu lượng bằng 25 sông Amazon, muốn xem tận mắt cũng khó

Thác nước này được mệnh danh là cao nhất thế giới, lưu lượng gần bằng 25 lần của sông Amazon nhưng đáng tiếc rằng để chiêm ngưỡng tận mắt nó rất khó.

Đăng ngày: 13/05/2026
Hố xanh khổng lồ được phát hiện: Con người chưa đủ khả năng khám phá!

Hố xanh khổng lồ được phát hiện: Con người chưa đủ khả năng khám phá!

Hố xanh Taam Ja' sâu ít nhất 420 m dưới mực nước biển và có thể kết nối với một hệ thống hang động và đường hầm ẩn.

Đăng ngày: 12/05/2026
Khoa Học News