Phát hiện bí quyết nấu ăn của người Maya từ chiếc nhà tiêu

Người Maya đã phát minh ra một quy trình nấu ăn có thể tăng các đặc tính dinh dưỡng của ngô lên gấp mười lần, điều này được các chuyên gia phát hiện khi phân tích nhà tiêu ở Guatemala.

Những thứ này được phát hiện tại địa điểm San Bartolo, Cộng hòa Guatemala chúng có niên đại từ thời kỳ cổ điển, khoảng thế kỷ 8 và 9 trước Công nguyên.


Kim tự tháp của người Maya. (Ảnh: Futura Sciences).

Đây là bằng chứng lâu đời nhất về sự tồn tại của nhà vệ sinh của người Maya trên thế giới. Các nhà khảo cổ lần đầu tiên phát hiện ra trứng sán dây ở đó, cho thấy rằng những người Maya đã bị nhiễm bệnh tiêu chảy và suy nhược cơ thể.

Cùng với đó, họ cũng phát hiện ra "vòi rửa" của các nhà tiêu được dội bằng nước vôi. Điều đặc biệt hấp dẫn là dung dịch kiềm này còn được người Maya sử dụng cho quá trình nixtamal hóa (làm mềm ngô) hay tẩy các chất cặn bã được trong nhà vệ sinh.

Nixtamal hóa là nền tảng của ẩm thực Mesoamerican thời cổ đại, họ dùng vôi để xử lý ngô giúp loại hạt này mềm hơn. Quá trình này bao gồm ngâm và nấu hạt ngô trong dung dịch có độ pH cơ bản, được sử dụng để làm mềm vỏ hạt.


 Lịch Tzolk'in là loại lịch thiêng, lịch bói của người Maya cổ đại. (Ảnh: Jedisjeux).

Sự biến đổi các tính chất vật lý này, ngày nay vẫn còn được thực hiện để chế biến món súp làm từ hạt ngô hay nghiền chúng thành bột nhão cho bánh ngô và tamales.

Cách làm này làm tăng gấp 10 lần khả năng giữ lại tối đa các chất dinh dưỡng như canxi và vitamin B3 từ ngô và niên đại của quá trình ngàn năm này từ Trung Mỹ giúp người ta có thể hiểu được một trong những truyền thống ẩm thực lâu đời nhất của các nền văn minh tiền Tây Ban Nha ở lục địa này.

Nghiên cứu về nhà tiêu của người Maya gần đây đã công bố trên Tạp chí Khoa học Khảo cổ học.

TIN CŨ HƠN

"Ma hóa thạch" 183 triệu năm tiết lộ về "tận thế" có thể lặp lại

Những con ma hóa thạch là sinh vật như làm bằng không khí, không hề có chút tàn tích nào nhưng hình dáng được ghi lại nguyên vẹn qua những đường lõm của khối đá mà lẽ ra chúng nằm bên trong.

Đăng ngày: 15/03/2026
Trung Quốc tìm thấy tượng Phật nghìn năm mạ vàng bạc trong hang động

Trung Quốc tìm thấy tượng Phật nghìn năm mạ vàng bạc trong hang động

Các nhà khảo cổ học nhận thấy pho tượng Đại Phật Như Lai khổng lồ trong hang đá Long Môn ở Hà Nam có thể từng được mạ vàng, bạc và nạm thủy tinh màu.

Đăng ngày: 14/03/2026
Khoảnh khắc hãi hùng khi khám phá Đại kim tự tháp 4.500 năm

Khoảnh khắc hãi hùng khi khám phá Đại kim tự tháp 4.500 năm

Nhà sử học người Anh Bethany Hughes nói về “một khoảng trống lớn đáng kể” bên trong Đại kim tự tháp Giza trên kênh Channel 5 và gọi đây là “phát hiện của cả đời người”, khi được phép đến rất gần khoảng trống này.

Đăng ngày: 03/03/2026
Những điều chưa biết về khủng long

Những điều chưa biết về khủng long

Khủng long chính là 1 trong những sinh vật cổ đại nổi tiếng nhất trên Trái Đất, với vô vàn bí ẩn thú vị đang dần được khám phá đến tận ngày nay.

Đăng ngày: 02/03/2026
Chuyên gia phục dựng thành công hình ảnh đệ nhất mỹ nam trong lịch sử Trung Quốc

Chuyên gia phục dựng thành công hình ảnh đệ nhất mỹ nam trong lịch sử Trung Quốc

Hình ảnh phục dựng của Lan Lăng Vương khiến dân tình trầm trồ công nhận nhan sắc xứng đáng làm một trong tứ đại mỹ nam.

Đăng ngày: 15/02/2026
Những điều nhầm tưởng về khủng long

Những điều nhầm tưởng về khủng long

Danh sách dưới đây sẽ khám phá một số quan niệm sai lầm thường gặp về khủng long, và rằng chúng ta đã biết bao nhiêu về chúng, do tạp chí NewScientist liệt kê.

Đăng ngày: 23/01/2026
Thành phố của giới siêu giàu La Mã cổ đại chìm dưới đáy biển

Thành phố của giới siêu giàu La Mã cổ đại chìm dưới đáy biển

Thành phố Baiae nằm dưới lòng đại dương từng là nơi dành cho tầng lớp giàu có thời La Mã với nhiều công trình xa hoa lộng lẫy.

Đăng ngày: 22/01/2026
Khoa Học News