Phát hiện hóa thạch khủng long có lông và vảy

Các nhà khoa học phát hiện hóa thạch mới của loài khủng long (Psittacosaurus) sở hữu lớp da kết hợp lông vũ như chim và vảy cứng như bò sát.

Hóa thạch khủng long Psittacosaurus (hay "thằn lằn vẹt") đầu tiên được tìm thấy vào năm 1922, nhưng một phát hiện gần đây tiết lộ thông tin về phần da độc đáo của chúng. Loài khủng long này có niên đại từ kỷ Phấn trắng sớm (khoảng 135 đến 120 triệu năm trước) và sống cùng thời điểm khủng long bắt đầu tiến hóa thành chim.


Mẫu da hóa thạch của khủng long dưới tia UV. (Ảnh: Tiến sĩ Zixiao Yang).

Trước đây, các nhà khoa học cho rằng loài này chỉ mọc lông ở phần đuôi, nhưng nghiên cứu mới cho thấy lớp da trên toàn bộ cơ thể của Psittacosaurus có điểm khác biệt dựa trên việc vùng da đó có lông hay không. Phần da mềm và có lông của chúng trông tương tự da của loài chim ngày nay, trong khi các mảng trụi lông lại mọc vảy. Điều đó cho thấy việc giữ lại lớp vảy trong giai đoạn đầu quá trình tiến hóa mọc lông có thể giúp khủng long tối ưu chức năng của da.

Do lớp da hóa thạch không thể quan sát bằng mắt thường, nhóm nghiên cứu đã sử dụng tia UV để xác định các mảng da trên trên mẫu hóa thạch Psittacosaurus, sau đó dùng tia X-ray và hồng ngoại để nhìn rõ hơn. Cuối cùng, họ phát hiện ra những chi tiết về cấu trúc tế bào da được bảo tồn.

"Hóa thạch này thực sự là một vật hiếm thấy", TS Zixiao Yang tại Đại học Cao đẳng Cork, Ireland, nói và cho biết nhờ sử dụng tia UV, họ có góc nhìn rõ hơn dưới ánh sáng màu vàng cam nổi bật.

"Chi tiết đáng kinh ngạc là tính chất của lớp da hóa thạch, nó bao gồm hợp chất silica giống thủy tinh. Phương thức bảo tồn này chưa bao giờ được tìm thấy trong các hóa thạch của động vật có xương sống, mở ra khả năng còn nhiều hóa thạch khác với mô mềm chưa được khám phá", ông cho biết thêm.

Hóa thạch cung cấp thêm cho các nhà khoa học những hiểu biết mới về quá trình tiến hóa từ việc mọc vảy tới mọc lông của khủng long, chứng minh rằng da của chúng có biểu hiện "tiến hóa chọn lọc".

TIN CŨ HƠN
Vì sao các nhà khảo cổ tuyệt đối không chạm tay vào hai thứ “sặc sỡ” trong mộ cổ?

Vì sao các nhà khảo cổ tuyệt đối không chạm tay vào hai thứ “sặc sỡ” trong mộ cổ?

Các nhà khảo cổ cho rằng chỉ cần chạm tay vào hai thứ này trong mộ cổ thì có thể chịu tổn thất rất lớn.

Đăng ngày: 08/01/2026
Phát hiện sách cổ ẩn chứa nhiều bí thuật của Ninja Nhật

Phát hiện sách cổ ẩn chứa nhiều bí thuật của Ninja Nhật

Tại một ngôi đền cổ tại thành phố Koka, tỉnh Shiga, Nhật Bản, nơi nổi tiếng là “quê hương của các Ninja", người ta đã phát hiện ra một cuốn sách với hàng trăm năm lịch sử ghi lại nhiều bí thuật của ninja.

Đăng ngày: 06/01/2026
Phát hiện dấu vết

Phát hiện dấu vết "loài người ma" tuyệt chủng ở dãy Trường Sơn?

Một báu vật của ngành cổ nhân loại học đã được tìm thấy ở hang Tam Ngũ Hào 2, nằm ở mặt phía Lào của dãy Trường Sơn: chiếc răng rất có thể thuộc về loài người ma Denisovans.

Đăng ngày: 06/01/2026
Vì sao người tiền sử biến mất, người hiện đại phát triển tới ngày hôm nay?

Vì sao người tiền sử biến mất, người hiện đại phát triển tới ngày hôm nay?

Con người ngày nay thống trị thế giới, trong khi họ hàng gần nhất của chúng ta là người Neanderthal lại tuyệt chủng. Câu trả lời đáng ngạc nhiên, hoàn toàn không phải do trí thông minh.

Đăng ngày: 04/01/2026
Tiết lộ về

Tiết lộ về "con trăn" hơn 600 tuổi hiện ẩn mình dưới Tử Cấm Thành được canh phòng cẩn mật

Điều kỳ lạ viễn tưởng về con trăn lớn nhất thế giới có tuổi đời 612 năm hiện đang ẩn mình dưới Tử Cấm Thành được canh phòng cẩn mật vừa được tiết lộ khiến cả thế giới "kinh hoàng".

Đăng ngày: 04/01/2026
Ly kỳ “quốc bảo” từng trở thành chảo rán, chàng trai mua với 300 USD, ai ngờ giá hơn nửa tấn vàng

Ly kỳ “quốc bảo” từng trở thành chảo rán, chàng trai mua với 300 USD, ai ngờ giá hơn nửa tấn vàng

Bảo vật này từng lưu lạc khắp nơi, thậm chí trở thành chảo rán, nhưng hóa ra lại có giá trị đáng giá hơn nửa tấn vàng. Đó là gì?

Đăng ngày: 03/01/2026
Bao Công có thật sự là vị quan thanh liêm? Lời nhắn của kẻ trộm mộ để lại đã hé lộ sự thật!

Bao Công có thật sự là vị quan thanh liêm? Lời nhắn của kẻ trộm mộ để lại đã hé lộ sự thật!

Trong thực tế lịch sử, Bao Công là một vị quan nổi tiếng dưới thời nhà Tống. Câu hỏi về sự thanh liêm của Bao Cong từng khiến các nhà sử học hiện đại phải đau đầu.

Đăng ngày: 03/01/2026
Khoa Học News