Phát hiện "nghĩa địa" của những sinh vật đầu tiên trên đất liền

"Nghĩa địa" vừa được khai quật ở Nam Phi có thể là nơi những sinh vật đầu tiên di chuyển từ đại dương lên mặt đất.

Đây là bằng chứng lâu đời nhất về sự sống trên đất liền mà con người từng khai quật được. Thảm vi sinh này "già" hơn đến nửa tỉ năm tuổi so với những thảm hóa thạch khác cũng từng được khai quật tại Nam Phi vài thập kỷ trước.


Thảm vi sinh hóa thạch - bằng chứng sự sống lâu đời nhất trên Trái đất - (ảnh do nhóm nghiên cứu cung cấp).

Nhóm khoa học gia dẫn đầu bởi nhà nghiên cứu trầm tích Martin Homann thuộc Viện Nghiên cứu biển châu Âu (Pháp) đã tìm thấy thảm hóa thạch mong manh và quý giá này bên một vách đá thuộc dãy núi Barberton Makhonjwa, miền đông Nam Phi. Nơi đây là một kho tàng khảo cổ và rất có thể là chiếc nôi đầu tiên của tất cả động thực vật trên đất liền.


Nhà nghiên cứu đứng đầu Martin Homann (phải) và đồng nghiệp Christoph Heubec đến từ Đại học Freie (Đức) - (ảnh do nhóm nghiên cứu cung cấp).

Các hóa thạch là một phần của tảng đá có tên Moodies Group, thuộc về một vùng bờ biển cổ xưa nhất thế giới còn tồn tại gần như nguyên vẹn.

Các hóa thạch được bảo quản rất tốt, nằm cùng một lớp sỏi cổ xưa và được trầm tích bao phủ. Điều này cho thấy nơi sinh sống của chúng là đáy một con sông cổ đại – hoàn toàn thuộc về đất liền, chứ không phải vùng bờ biển như bây giờ.

"Đây thực chất là lòng sông lâu đời nhất của Trái đất. Và nó chứa đựng sự sống" – nhà địa hóa học Stefan Lalonde cũng đến từ Viện Nghiên cứu biển châu Âu, thành viên nhóm nghiên cứu, nói.

Qua các bước phân tích hóa thạch, các nhà nghiên cứu tin rằng thời điểm đó, nhiều nơi khác trên Trái đất đã bắt đầu được bao phủ bởi các sinh vật nguyên sơ tương tự.

Vào thời kỳ các sinh vật bé nhỏ này sinh sống (kéo dài từ 4 tỉ đến 2,5 tỉ năm trước), Trái đất không có nhiều oxy như bây giờ. Các sinh vật chủ yếu sống dựa vào việc chuyển hóa nitrate để tạo thành năng lượng. Vì vậy, môi trường sống sẽ không quá khắc nghiệt nếu có thể sống trên mặt đất.


Ảnh toàn cảnh khu vực núi tìm ra hóa thạch - (ảnh do nhóm nghiên cứu cung cấp).

Trước đây, người ta tin rằng sự sống của Trái đất bắt đầu dưới lòng đại dương khoảng 3,8 tỉ năm trước. Đến khoảng 3 tỉ năm trước, những sinh vật đầu tiên mới bắt đầu di chuyển lên mặt đất trong hình thái những thảm vi sinh. Tuy nhiên, phát hiện mới này cho thấy sự sống đầu tiên trên các lục địa bắt đầu sớm hơn nhiều.

Công trình vừa được công bố trên tạp chí khoa học Nature Geoscience.

TIN CŨ HƠN
Phát hiện mới về cái nôi của nền toán học nhân loại

Phát hiện mới về cái nôi của nền toán học nhân loại

Các nhà khoa học Bỉ cho biết họ vừa giải mã được những dấu tích khắc trên đốt xương Ishango được một nhà địa chất học người Bỉ phát hiện ở châu Phi cách đây nửa thế kỷ.

Đăng ngày: 10/01/2026
Tìm thấy hóa thạch hà mã cổ đại được mệnh danh

Tìm thấy hóa thạch hà mã cổ đại được mệnh danh "máy hút bụi"

Các nhà khoa học mới tìm thấy hóa thạch của loài mà hã sống cách đây khoảng 23 triệu năm đã từng sử dụng chiếc mõm đặc biệt như cái máy hút bụi.

Đăng ngày: 03/01/2026
Dấu vết mộ cổ chứng minh Chúa Jesus từng có vợ và con trai

Dấu vết mộ cổ chứng minh Chúa Jesus từng có vợ và con trai

Mới đây, các nhà khảo cổ học đã phát hiện ra điều mới lạ trong khu mộ chúa Jesus tại Jerusalem. Kết quả nghiên cứu hé lộ răng Chúa Jesus từng có vợ và một người con trai có tên là Judah.

Đăng ngày: 02/01/2026
Kim tự tháp Ai Cập được xây dựng như thế nào?

Kim tự tháp Ai Cập được xây dựng như thế nào?

Người Aztec, người Maya và người Ai Cập cổ thuộc ba nền văn minh rất khác nhau nhưng lại cùng chung một biểu tượng: các kim tự tháp.

Đăng ngày: 02/01/2026
Giải oan cho loài chim bị con người tuyệt diệt

Giải oan cho loài chim bị con người tuyệt diệt

Dodo - loài chim bị con người tàn sát đến mức tuyệt chủng - luôn bị gán cho biệt danh "ngu ngốc, khờ khạo".

Đăng ngày: 31/12/2025
Thủy quái Leviathan không còn là huyền thoại

Thủy quái Leviathan không còn là huyền thoại

Các nhà nghiên cứu vừa phát hiện những dấu tích hóa thạch của một con cá voi cổ đại với bộ răng to lớn đáng sợ.

Đăng ngày: 28/12/2025
Hé lộ gương mặt thật của Chúa Jesus

Hé lộ gương mặt thật của Chúa Jesus

Bằng công nghệ hiện đại, các khoa học gia đã tạo nên một phiên bản "hợp lý" hơn về gương mặt của Chúa Jesus.

Đăng ngày: 27/12/2025
Khoa Học News