Khoa Học News

Phát hiện vùng gene điều khiển sự thuần hoá ở động vật

Một nhóm các nhà khoa học thuộc các quốc gia Đức, Nga, Thuỵ Điển đã phát hiện ra những vùng gene kiểm soát tính thuần phục của động vật. Đây có thể là bước đột phá trong việc chăn nuôi động vật.

Nó giúp những người gây giống động vật, nông dân, các nhà động vật học hay bất cứ người chăn nuôi nào hiểu biết đầy đủ hơn về yếu tố khiến động tỏ ra thân thiện hay hung hãn với con người. Đồng thời, người ta cũng hi vọng tìm ra những chiến lược gây giống, di chuyển một số gene nhất định từ thế hệ này sang thế hệ khác nhằm tạo ra động vật được thuần hoá.

Frank Albert, nhà khoa học của Viện nhân chủng học và tiến hoá Max Planck, Đức đồng thời cũng là tác giả chính của báo cáo này cho biết: “Hi vọng nghiên cứu của chúng tôi sẽ đem đến sự hiểu biết tường tận về tính thuần hoá của động vật dưới góc độ gen và sinh học. Có thể, một ngày không xa, chúng ta có thể thuần hoá được một số loài mà đến nay chúng ta vẫn chưa thuần hoá được như loài bò rừng Châu Phi”.


Con người vẫn chưa thể thuần hoá bò rừng châu Phi. (Ảnh: iStockphoto/Johan Swanepoel).

Nghiên cứu này xuất phát từ năm 1972 khi các nhà nghiên cứu ở Novosibirsk, Liên Xô (nay là Liên bang Nga) bắt được lượng lớn chuột ở vùng đất hoang quanh thành phố. Sau khi đem về phòng thí nghiệm, lũ chuột được chia làm hai nhóm.

  • Nhóm đầu tiên gồm những con chuột tỏ ra khá hiền lành, chúng không quá hung hăng với con người.
  • Nhóm thứ hai gồm những con kích động nhất, chúng la hét, tấn công và cắn các nhà nghiên cứu.

Kể từ đó, những con chuột này được lai giống với nhau. Bây giờ, hai nhóm chuột này có phản ứng rất khác nhau với con người. Nhóm những con thuần hoá cho phép con người chạm vào chúng, nhấc lên và không bao giờ tấn công. Những con hung hãn thì la hét, có thể tấn công bất cứ lúc nào. Các nhà khoa học cho hai nhóm chuột này giao phối với nhau và xác định vùng trong bộ di truyền điều khiển tính thuần hoá hay hung hãn.

Tổng biên tập tạp chí Di truyền học Mark Johnston phát biểu: “Loài người đã thuần hoá động vật trong hàng ngàn năm. Trong suốt thời gian đó, có nhiều kinh nghiệm dân gian và bí quyết quanh công việc này. Nhưng tất nhiên, di truyền học đóng vai trò quan trọng trong quá trình thuần hoá. Nghiên cứu này cung cấp quan điểm khoa học vững chắc lý giải hiện tượng này và đem đến căn cứ về việc hệ gene có thể được biến đổi để kiểm soát việc lai giống những loài vật từng được cho là không thể thuần hoá được".

Tài liệu:
Albert et al. Genetic Architecture of Tameness in a Rat Model of Animal Domestication. Genetics, 2009; 182 (2): 541 DOI: 10.1534/genetics.109.102186

TIN CŨ HƠN
Nguồn gốc và ý nghĩa của ngày Quốc tế thiếu nhi 1/6

Nguồn gốc và ý nghĩa của ngày Quốc tế thiếu nhi 1/6

Quốc tế thiếu nhi 1/6 được biết đến là ngày Tết dành cho trẻ em. Đây là dịp để trẻ được vui chơi, nhận những món quà ý nghĩa từ người thân.

Đăng ngày: 06/06/2026
Nguồn gốc các màu đỏ, vàng, xanh trên đèn giao thông

Nguồn gốc các màu đỏ, vàng, xanh trên đèn giao thông

"Đèn đỏ phải dừng lại, đèn xanh được đi" là luật giao thông phổ biến khắp nơi trên thế giới. Nhưng ít ai biết rằng trong quá khứ không phải là xanh là đi, đỏ là dừng và vàng là đi chậm.

Đăng ngày: 06/06/2026
Bài toán siêu khó tồn tại hàng thập kỷ đã được giải, đáp án nặng tới 200TB

Bài toán siêu khó tồn tại hàng thập kỷ đã được giải, đáp án nặng tới 200TB

Dung lượng khổng lồ chỉ để chứa lời giải cho một bài toán. Thực sự bài toán đó khó vậy sao?

Đăng ngày: 04/06/2026
16 sự thật về bóng đá - môn thể thao bá chủ toàn cầu

16 sự thật về bóng đá - môn thể thao bá chủ toàn cầu

Nhiều điều thú vị về bóng đá dưới đây khiến không ít người ngạc nhiên.

Đăng ngày: 31/05/2026
Top 19 món ăn kinh dị nhất hành tinh

Top 19 món ăn kinh dị nhất hành tinh

Những món ăn kinh dị, khủng khiếp nhất từ chuột bao tử đến ếch sinh tố.... nhiều người chỉ nhìn hoặc ngửi thôi đã phát nôn, thế nhưng đây đều là những món ăn truyền thống của nhiều nước trên thế giới.

Đăng ngày: 30/05/2026
12 loại đá quý hiếm nhất thế giới

12 loại đá quý hiếm nhất thế giới

Nhắc tới đá quý, nhiều người cho rằng kim cương là loại đá quý hiếm nhất thế giới. Nhưng trên thực tế có một số loại đá còn có giá trị và quý hiếm hơn kim cường nhiều lần.

Đăng ngày: 29/05/2026
Soi top 10 khẩu súng ngắn tốt nhất thế giới (Phần 1)

Soi top 10 khẩu súng ngắn tốt nhất thế giới (Phần 1)

Khá bất ngờ trong bảng xếp hạng này lại không có bất cứ một đại diện nào của Nga trong top 10 khẩu súng ngắn tốt nhất thế giới.

Đăng ngày: 28/05/2026
Khoa Học News