Tại sao các nạn nhân bị tôn cứa vào cổ dễ tử vong?
Các bác sĩ không cứu được nạn nhân do tình trạng mất máu quá nặng và kéo dài trước khi đến bệnh viện.
Chỉ trong 3 ngày qua tại Hà Nội đã xảy ra 2 vụ tai nạn giao thông với điểm chung là nạn nhân tử vong do bị tôn cứa vào cổ.
Trong cả 2 trường hợp, các bác sĩ đã cố gắng hồi sức và cấp cứu nhưng không thể cứu được nạn nhân do tình trạng mất máu quá nặng và kéo dài trước khi vào tới bệnh viện. Theo bác sĩ Nguyễn Viết Hậu, Phó Trưởng khoa Cấp cứu Bệnh viện Đại học Y Dược TP HCM, 2 cái chết vô cùng đáng tiếc do một phần nạn nhân chưa được sơ cứu đúng cách tại hiện trường. Điều này cho thấy một thực tế đáng buồn là kỹ năng sơ cứu trong cộng đồng chưa tốt, đặc biệt là cách cầm máu. Thực tế, những vết thương mạch máu như trên nếu được sơ cứu đúng cách, đảm bảo không mất máu quá nhiều, khi đến bệnh viện chỉ cần được khâu nối lại là có thể cứu được tính mạng nạn nhân.
Cách sơ cứu bằng băng ép qua vết thương vùng cổ để cầm máu.
Nạn nhân bị vết thương mạch máu thường có xu hướng ngất xỉu rất sớm do tính chất đột ngột của tai nạn. Tình trạng mất máu cấp gây choáng vì huyết áp tụt nhanh, còn có thể do người gặp nạn quá lo lắng, thấy nhiều máu nên sợ hãi rồi ngất xỉu. Người dân tại hiện trường lại theo tâm lý chung rất sợ khi thấy máu, không ai dám vào trợ giúp, sơ cứu nạn nhân. Hiệu ứng đám đông mất bình tĩnh càng làm cho việc sơ cứu ban đầu bị trì trệ, theo phân tích của bác sĩ Hậu.
Bình thường mỗi lần hiến máu của một người có thể đến 350ml mà vẫn tỉnh táo và làm việc bình thường. Giả sử khi bị tai nạn, lượng máu mất đến đơn vị lít, nếu tạm cầm máu được vẫn có thể cứu mạng nạn nhân. Tuy nhiên trên thực tế một lít máu mà thấm ra quần áo và môi trường xung quanh thì sẽ khiến rất nhiều người sợ hãi. Tâm lý chung của nhiều người khi thấy nạn nhân chảy máu nhiều kèm với ngất xỉu cứ nghĩ đã chết nên vội vàng buông xuôi mà không cố gắng cứu chữa thêm nữa.
Bác sĩ Hậu cho biết Bệnh viện Đại học Y dược TP HCM thường cấp cứu nạn nhân với vết thương mạch máu. Nguyên nhân phổ biến là do tai nạn giao thông hoặc trong sinh hoạt bị tai nạn dẫn đến vật sắc nhọn đâm, cứa như dao, thanh kim loại, tấm tôn, dây cước... Những vết thương này có thể chỉ gây ra chảy máu nhẹ tự cầm được, nhiều trường hợp nặng dẫn đến mất máu nghiêm trọng gây tử vong nếu không được sơ cứu ban đầu đúng cách và chậm đến bệnh viện.
Sơ cấp cứu vết thương mạch máu đúng cách không phải là một kỹ năng quá phức tạp. Điều quan trọng là người sơ cứu tại hiện trường phải bình tĩnh, gọi người xung quanh hỗ trợ ép ngay chỗ đang chảy máu. Sau đó, dùng các vật dụng có tại nơi xảy ra tai nạn băng ép có trọng điểm để cầm máu vết thương, trong thời gian sớm nhất đảm bảo vận chuyển an toàn nạn nhân đến cơ sơ y tế hay bệnh viện gần nhất.
Theo phân tích của bác sĩ Hậu, trường hợp nạn nhân bị tôn cứa ở vùng cổ khả năng mất máu sẽ nghiêm trọng hơn vì 2 bên cổ là 2 hệ thống động mạch cảnh, là mạch máu rất lớn nuôi vùng đầu, cổ và nhu mô não. Hệ thống động mạch lớn rất quan trọng của cơ thể nhưng lại khó băng ép hơn so với ở tay hay chân. Chính vì vậy, nếu không được sơ cứu đúng cách thì khả năng tử vong sẽ cao hơn. Tuy nhiên, đó cũng không phải là lý do để không làm gì cứu nạn nhân.
Trong bất kỳ tình huống nào cũng phải tuân theo nguyên tắc cơ bản của sơ cứu vết thương mạch máu là băng ép có trọng điểm vết thương. Trước tiên, người sơ cứu có thể dùng những vật dụng hiện có sẵn như gạc, khăn tay hay miếng vải cuộn lại đặt lên vết thương và băng ép lên vết thương. Có thể dùng cánh tay hay bàn tay bên đối diện hoặc thanh gỗ đặt phía bên cổ đối diện để làm thanh tựa cố định băng ép mà không làm ngạt nạn nhân.
Minh họa tình huống thực tế cách băng ép từ vùng cổ qua nách đối diện.
Cách đơn giản hơn rất nhiều, dễ làm và dễ nhớ là băng ép cổ choàng qua vùng nách đối diện của nạn nhân (hình minh họa trên). Chú ý cố định vùng cổ rồi nhanh chóng vận chuyển nạn nhân đến bệnh viện gần nhất.
Một số cách sai lầm trong sơ cứu nạn nhân là đắp thuốc lá, tro, các loại bột hoặc dùng quần áo che vết thương lại. Như thế dễ làm vết thương nhiễm trùng và không quan sát được tình trạng máu chảy, gây khó khăn hơn cho việc điều trị tại bệnh viện về sau.
Qua những vụ việc đáng tiếc trên, về khía cạnh y khoa, bác sĩ Hậu cho rằng việc phổ biến kiến thức sơ cấp cứu cho người dân từ các cơ quan đoàn thể nói riêng và ngành y tế nói chung là rất cần thiết. Nếu làm tốt giai đoạn sơ cứu tại hiện trường thì nhiều nạn nhân sẽ được cơ hội cứu sống hơn, chi phí điều trị sau đó thấp hơn. Đặc biệt hữu ích trong bối cảnh có rất nhiều người dân bị tai nạn giao thông và tai nạn sinh hoạt như ở Việt Nam.
Hiện nay hội chữ thập đỏ, bệnh viện lớn, trung tâm cấp cứu đều mở lớp sơ cấp cứu cho các cơ quan, trường học, đoàn thể, hội nghề nghiệp... song lại chưa nhận được sự quan tâm đúng mức. Bác sĩ Hậu nhìn nhận: ''Nhiều người nghĩ rằng học kỹ năng này cả đời không dùng đến thì rất phí, tốn thời gian. Thật ra khi sơ cứu thành công, giúp cứu tính mạng một người khì không hạnh phúc nào có thể đánh đổi được''.
Nhiễm "hơi lạnh" đám ma sẽ dễ mang bệnh?
Rất nhiều người kiêng đi đám ma khi cơ thể yếu, đặc biệt là trẻ nhỏ, người già yếu, phụ nữ có thai vì sợ nhiễm hơi lạnh từ người chết sẽ sinh bệnh.
Lịch sử tình dục của loài người
Chim làm chuyện ấy, ong làm chuyện ấy, con người từ thuở sơ khai cũng đã làm chuyện ấy. Nhưng hoạt động này đã thay đổi như thế nào trong hàng nghìn năm qua, và thậm chí chỉ trong vài thập kỷ vừa rồi?
Cách xử lý khi bị rết cắn
Đôi khi trong nhà bạn xuất hiện con rết với hình thù đáng sợ. Khi chẳng may bị rết cắn, nếu không xử lý kịp thời có thể gây trúng độc và có đôi khi dẫn đến tử vong. Vậy khi bị rết cắn cần xử lý như thế nào?
Những điều cần biết về thụ tinh trong ống nghiệm
Kể từ khi ra đời, thụ tinh trong ống nghiệm (IVF) luôn là chỗ bám víu cuối cùng cho các cặp vợ chồng hiếm muộn muốn sinh em bé, khi tất cả các giải pháp hỗ trợ khác đều cúi đầu chào thua.
Hướng dẫn các nghi thức cúng trong đêm giao thừa
Cúng giao thừa là nghi thức cúng không thể thiếu trong mỗi đêm 30 tết. Gia đình nào cũng muốn chuẩn bị thật tốt, đầy đủ các nghi thức cúng lễ trong đêm giao thừa để tiễn năm cũ và chào đón năm mới.
Những loài hoa đẹp có chất kịch độc chết người
Mặc dù khoác lên mình những màu sắc rực rỡ và vẻ đẹp quyến rũ lòng người, nhưng nhiều loài hoa lại chứa những chất kịch độc có thể gây chết người.
