Khoa Học News

Thảm họa hạt nhân từ thiết bị y tế bị lấy cắp

37 năm trước, một khối chất phóng xạ bên trong một thiết bị y tế bị bỏ không ở Goiânia khiến hơn 112.000 người dân ở thành phố Goiânia có nguy cơ nhiễm phóng xạ.

Một khoang phóng xạ bị bỏ quên được những người tìm thấy nó sau đó cho rằng đó là kim loại phế thải và bán đi, bắt đầu chuỗi sự kiện dẫn tới hơn 112.000 người phải tầm soát nhiễm phóng xạ và 4 người tử vong, theo IFL Science.

Tai nạn Goiânia bắt đầu khi một viện xạ trị tư nhân chuyển đi và bỏ lại một thiết bị chữa bệnh có chứa cesium-137 mà không thông báo cho nhà chức trách. Thiết bị phóng xạ nằm tại chỗ trong suốt quá trình phá dỡ cơ sở. Sau này, nó được hai thiếu niên phát hiện và chở về nhà để tìm cách tháo rời, để lộ thành phần độc hại. Theo báo cáo sơ bộ của Cơ quan năng lượng nguyên tử quốc tế (IAEA), nguồn phóng xạ nằm ở dạng muối caesium chloride dễ hòa tan và phân tán, gây ô nhiễm môi trường. Đó là khởi đầu cho một trong những tai nạn phóng xạ nghiêm trọng nhất từng diễn ra.


Khoang thiết bị y tế gây ra tai nạn Goiânia. (Ảnh: Flickr).

Sau khi khoang chứa bị vỡ, hai thiếu niên bắt đầu bán các bộ phận cho người buôn đồng nát, trong đó có khối chất phóng xạ cesium-137 phát sáng màu xanh dương trong bóng tối. Vật thể thu hút nhiều người thân và bạn bè của người đó tới chiêm ngưỡng. Sau đó, họ thích thú mang về nhà những mẫu vật lớn cỡ hạt gạo. Khoảng 5 ngày sau, mọi người bắt đầu trải qua các triệu chứng đầu tiên. Họ gặp vấn đề ở dạ dày - ruột nhưng không hề biết đó là kết quả do phóng xạ, nhưng khi một người dân trình khoang thiết bị cho cơ quan y tế cộng đồng, mức độ nghiêm trọng của tình huống trở nên rõ ràng.

Chính quyền địa phương phải trưng dụng một sân vận động làm nơi tập trung người nhiễm phóng xạ và bị thương. Tổng cộng khoảng 112.000 người được theo dõi, trong đó phát hiện 249 người nhiễm phóng xạ ở bên ngoài hoặc trong cơ thể. Hơn 20 người phải nhập viện và 4 người tử vong do hội chứng bức xạ cấp tính.

Ước tính nạn nhân chịu ảnh hưởng tồi tệ nhất tiếp tục với lượng phóng xạ khoảng 4,5 - 6 Gray (Gy). Theo Trung tâm kiểm soát và phòng ngừa dịch bệnh, một người có nguy cơ mắc hội chứng bức xạ cấp tính khi tiếp xúc với 0,7 Gy, do đó các nạn nhân của tai nạn ở Goiânia trở thành những người nhiễm phóng xạ nặng nhất trong lịch sử.

Kết quả kiểm tra máu từ 110 người liên quan tới tai nạn Goiânia hé lộ mức độ nhiễm phóng xạ từ 0 tới 7 Gy. Tuy có những biện pháp điều trị cho người tiếp xúc với cesium, tổn thương mà nó gây ra cho mô cơ thể có nghĩa ngay cả người sống sót cũng có khả năng mắc bệnh sau này, bao gồm ung thư. Theo nghiên cứu công bố trên tạp chí Clinical Toxicology, cesium-137 tiến vào cơ thể thông qua tiêu hóa hoặc hít thở. Đồng vị này giải phóng phóng xạ beta và gamma, cả hai dạng phóng xạ ion hóa này đều phá hủy mô sống.

Tai nạn Goiânia là minh chứng cho thấy việc xử lý một thiết bị phóng xạ y tế có thể khiến gần như cả thành phố bị ô nhiễm. Thiết bị như vậy có thể trở thành mối đe dọa đối với đời sống con người trong hàng chục nghìn năm.

Thông tin biên tập: Xem tại đây
TIN CŨ HƠN
Tuổi thọ của loài người có thể đạt tới 1.000, chuyên gia: Chìa khóa ở tế bào bất tử này!

Tuổi thọ của loài người có thể đạt tới 1.000, chuyên gia: Chìa khóa ở tế bào bất tử này!

Tuyên bố về tế bào đặc biệt này của tiến sĩ Aubrey de Grey tại 1 buổi hội thảo khoa học đã làm rúng động cả thế giới.

Đăng ngày: 06/11/2026
Thí nghiệm của Pharaoh Ai Cập: Không dạy trẻ sơ sinh nói chuyện, liệu chúng có thể tạo ra ngôn ngữ mới không?

Thí nghiệm của Pharaoh Ai Cập: Không dạy trẻ sơ sinh nói chuyện, liệu chúng có thể tạo ra ngôn ngữ mới không?

Theo thống kê, hiện có hơn 7.000 ngôn ngữ trên thế giới, những ngôn ngữ này bắt nguồn từ khi nào và ở đâu và chúng phát triển như thế nào thì vẫn còn là một bí ẩn khoa học cần được giải đáp.

Đăng ngày: 06/11/2026
Những điều bạn chưa biết về kinh tuyến và vĩ tuyến

Những điều bạn chưa biết về kinh tuyến và vĩ tuyến

Dưới đây là những khái niệm cơ bản và dễ hiểu nhất về kinh tuyến và vĩ tuyến, cũng như cách xác định kinh tuyến và vĩ tuyến trên bản đồ, mời các bạn cùng xem.

Đăng ngày: 05/11/2026
Rat Tortur - tra tấn bằng chuột: Hình thức tra tấn bắt nguồn từ thời La Mã cổ đại

Rat Tortur - tra tấn bằng chuột: Hình thức tra tấn bắt nguồn từ thời La Mã cổ đại

Cái chết gây ra bởi hình thức tra tấn này đã được sử dụng từ lâu bởi những người La Mã. Đến tận thế kỉ 17, phương thức bằng chuột này mới được sử dụng lại 1 lần nữa.

Đăng ngày: 05/11/2026
Nơi thi thể không phân hủy do quá lạnh ở Na Uy

Nơi thi thể không phân hủy do quá lạnh ở Na Uy

Longyearbyen là một thị trấn với 2.000 cư dân chủ yếu sống dựa vào khai thác than đá ở quần đảo Svalbard xa xôi của Na Uy, theo Sun.

Đăng ngày: 04/11/2026
Môi trường làm việc này khắc nghiệt hơn cả trên trạm vũ trụ, con người chỉ có thể ở tối đa 90 ngày

Môi trường làm việc này khắc nghiệt hơn cả trên trạm vũ trụ, con người chỉ có thể ở tối đa 90 ngày

Liệu bạn sẽ muốn sống trong một ngôi nhà chật chội, nơi thường xuyên có nhiệt độ 38 độ C và mức oxy chỉ là 18% trong bao lâu?

Đăng ngày: 04/11/2026
Khoa học giải thích tại sao bạn lại nhìn thấy... ma!

Khoa học giải thích tại sao bạn lại nhìn thấy... ma!

Theo Sciencing, cả ma, yêu tinh và ma cà rồng đều không thực sự tồn tại. Vì vậy, việc bạn nhìn thấy ma có thể chỉ là do quá sợ hãi.

Đăng ngày: 04/11/2026
Khoa Học News