Trái đất dịch chuyển, Tây Tạng có dấu hiệu bị xé làm đôi

Một nghiên cứu mới cho thấy bên dưới dãy Himalaya có thể ẩn mình thứ đủ sức chia đôi cao nguyên Tây Tạng.

Trình bày tại hội nghị của Hiệp hội Địa vật lý Mỹ, nhóm tác giả đến từ Viện Khoa học địa chất Trung Quốc, Trung tâm Dự báo môi trường biển quốc gia Trung Quốc và Đại học Stanford (Mỹ) cảnh báo mảng kiến tạo Ấn Độ có thể bị bong ra làm hai khi trượt dưới mảng Á - Âu, xé nát Tây Tạng.


Cảnh quan hùng vĩ của Tây Tạng - (Ảnh: THE LANDS OF SNOW).

Mảng kiến tạo Ấn Độ và mảng kiến tạo Á - Âu từ lâu đã va chạm nhau. Trong đó, mảng Ấn Độ bị trượt xuống bên dưới, đội mảng Á - Âu lên.

Đó là một quá trình bình thường trong hoạt động kiến tạo mảng của Trái đất, khi các "mảnh vỏ" của nó, cõng bên trên các phần lục địa và đại dương, không ngừng di chuyển và làm thay đổi cảnh quan, tạo nên các hiện tượng địa chất bao gồm núi lửa, động đất.

Với mảng Ấn Độ và mảng Á - Âu, vụ va chạm đã tạo nên dãy Himalaya và khiến nó ngày càng hùng vĩ qua hàng triệu năm.

Nghiên cứu mới cho thấy vụ va chạm này đặc biệt phức tạp.

Phần lớn mảng Ấn Độ chỉ trượt bên dưới mảng Á - Âu chứ không chìm vào lớp phủ. Nhưng một phần sâu hơn thì đang bị hút chìm, tức bị hút sâu vào lớp phủ.

Điều này khiến mảng này ngày một cong vênh, khi một nửa cứ cố bám vào Tây Tạng, một nửa đang bị hút xuống bằng lực cực mạnh.

Quá trình có thể dẫn đến việc khối này bị rách khi nửa trên bị bong ra hoặc bong tróc, dẫn đến hậu quả cuối cùng là phá hỏng cao nguyên Tây Tạng bằng cách xé đôi nó.

Để có bức tranh toàn cảnh, các nhà khoa học đã điều tra dựa trên sóng địa chấn ghi nhận ở khu vực Tây Tạng và phát hiện đáy của mảng Ấn Độ sâu tận 200km, tuy nhiên những nơi khác chỉ sâu 100km.

Điều này có nghĩa một số phần của mảng Ấn Độ hiện đã bị bong tróc và quá trình xé đôi Tây Tạng đang diễn tiến ngầm bên dưới lòng đất.

Tuy nhiên, bạn không cần quá lo lắng, bởi quá trình kiến tạo mảng là một tiến trình dài. Để một mảng lục địa di chuyển rõ rệt, bạn cần nhìn nó suốt hàng chục, hàng trăm triệu năm.

TIN CŨ HƠN
Những sự thật về môn địa lý mà bạn có thể không được học ở trường

Những sự thật về môn địa lý mà bạn có thể không được học ở trường

Tìm hiểu những sự thật này có thể mang lại cho bạn một góc nhìn mới về hành tinh Trái đất xinh đẹp của chúng ta.

Đăng ngày: 07/01/2026
Bức tuyệt tác thời Ai Cập cổ đại chân thực đến mức các nhà khoa học xác định chính xác chim chóc trong tranh

Bức tuyệt tác thời Ai Cập cổ đại chân thực đến mức các nhà khoa học xác định chính xác chim chóc trong tranh

Tuy vẫn có một số chi tiết được cách điệu, nhưng các nhà khoa học cho rằng đó là nỗ lực phân biệt chim di cư với chim bản địa của các họa sĩ cổ đại.

Đăng ngày: 06/01/2026
Tại sao một năm có 4 mùa?

Tại sao một năm có 4 mùa?

Tại sao một năm trên Trái Đất được chia thành 4 mùa: xuân, hạ, thu, đông? Các mùa có ảnh hưởng quan trọng tới cuộc sống của con người trên Trái Đất như thế nào? Tại sao có sự thay đổi thời tiết giữa các mùa? Bài viết dưới đây sẽ trả lời cho bạn.

Đăng ngày: 06/01/2026
Quả núi trắng như tuyết sừng sững giữa đồng bằng xanh tươi: Không ngờ là bãi rác khổng lồ!

Quả núi trắng như tuyết sừng sững giữa đồng bằng xanh tươi: Không ngờ là bãi rác khổng lồ!

Dù đứng ở bất kỳ đâu tại thị trấn Herringen bạn cũng có thể nhìn rõ núi Monte Kali.

Đăng ngày: 06/01/2026
Trữ lượng đất hiếm tại Việt Nam như thế nào so với thế giới?

Trữ lượng đất hiếm tại Việt Nam như thế nào so với thế giới?

Các nguyên tố đất hiếm được phân bố rải rác trên khắp thế giới. Tuy nhiên, việc khai thác và tinh chế đất hiếm rất khó khăn và tốn kém, khiến chúng trở thành nguồn tài nguyên vô cùng quý giá.

Đăng ngày: 05/01/2026
15 món nên ăn để lấy may trong ngày đầu năm

15 món nên ăn để lấy may trong ngày đầu năm

Theo quan niệm người Việt, đầu năm nếu ăn những món dưới đây sẽ mang lại may mắn cho cả năm.

Đăng ngày: 04/01/2026
Ăn tuyết có an toàn không?

Ăn tuyết có an toàn không?

Sa Pa, Mẫu Sơn, Pha Đin... cũng như nhiều nơi khác đang có tuyết rơi và chắc nhiều người cũng tự hỏi rằng liệu ăn tuyết có an toàn không?

Đăng ngày: 04/01/2026
Khoa Học News