Khoa Học News

Trận sóng thần cổ đại cách đây 9000 năm có thể cao tới 40m

Trận sóng thần cao 15-40m xảy ra cách đây hơn 9.000 năm có thể đã quét sạch dấu tích của những khu định cư ven biển trước đó.

Kết hợp phân tích khảo cổ với địa chất, các nhà nghiên cứu phát hiện bằng chứng về trận sóng thần lớn ập xuống bờ biển Địa Trung Hải của Israel, gần khu định cư cổ xưa Tel Dor, cách đây 9.290-9.910 năm. Nghiên cứu mới xuất bản trên tạp chí PLOS One hôm 23/12.


Các nhà khoa học khoan lấy lõi trầm tích ở bờ biển Địa Trung Hải, Israel. (Ảnh: T. E. Levy).

Tel Dor là khu định cư ven biển tồn tại từ giữa thời Đồ Đồng, bắt đầu khoảng năm 2000 trước Công nguyên, và trải qua cuộc thập tự chinh, khoảng năm 1100. Khu định cư nằm dọc theo bờ biển tây bắc Israel ngày nay.

Trong khi nghiên cứu địa lý của khu định cư cổ xưa và lập mô hình máy tính nơi này qua những cuộc khai quật dưới nước và lỗ khoan dưới lòng đất, nhóm chuyên gia bất ngờ phát hiện một lớp trầm tích biển. Họ cho rằng đây là dấu tích của một cơn sóng thần diễn ra vào đầu thế Holocene.

"Dự án của chúng tôi tập trung vào việc tái dựng khí hậu cổ đại và sự thay đổi của môi trường 12.000 năm qua ở bờ biển Israel. Chúng tôi chưa từng nghĩ rằng sẽ tìm thấy bằng chứng về một trận sóng thần cổ đại", Gilad Shtienberg, tác giả chính của nghiên cứu, chuyên gia tại Trung tâm Khảo cổ Biển Scripps thuộc Đại học California-San Diego, chia sẻ.

"Đầu thời Đồ Đá mới, khoảng 10.000 năm trước, bờ biển nằm cách vị trí ngày nay khoảng 4km. Khi phân tích lõi trầm tích và thấy một lớp vỏ sò ở nơi vốn là đất liền vào thời Đồ Đá mới, chúng tôi biết mình đã gặp may", Shtienberg nói.

Kết quả phân tích lớp trầm tích biển chỉ ra, trận sóng thần cổ đại cao 15-40m. Nó mạnh đến mức có thể tiến vào đất liền tới 2,5-4km, mạnh hơn những trận sóng thần sau đó rất nhiều. Các nhà khoa học cũng đã tìm thấy bằng chứng của một trận động đất bắt nguồn từ hệ thống đứt gãy Biển Chết diễn ra cùng giai đoạn với sóng thần Tel Dor.

Giới khoa học tìm được rất ít dấu vết của những ngôi làng có niên đại 10.000-12.000 năm tuổi ở bờ biển Địa Trung Hải thuộc Israel. Nghiên cứu mới cho thấy, nguyên nhân có thể là sóng thần đã quét sạch hầu hết tàn tích của những khu định cư trước đó.

TIN CŨ HƠN
Đi câu cá dưới sông, người nông dân vô tình vợt được "quốc bảo" rùa "kỳ bí" với 4 mũi tên cắm lưng

Đi câu cá dưới sông, người nông dân vô tình vợt được "quốc bảo" rùa "kỳ bí" với 4 mũi tên cắm lưng

Lần đầu tiên một quốc bảo là con rùa bằng đồng với 4 mũi tên và 32 chữ khắc trên lưng có niên đại hơn 3000 năm lịch sử lại gây chú ý của giới khảo cổ.

Đăng ngày: 18/06/2026
Máy tính thiên văn hơn 2.000 năm tuổi

Máy tính thiên văn hơn 2.000 năm tuổi

Các nhà khoa học cho rằng thiết bị này sở hữu cấu trúc rất phức tạp, có thể theo dõi Mặt trời và Mặt trăng.

Đăng ngày: 06/06/2026
Phát hiện hóa thạch 52 triệu năm tuổi của sinh vật kì lạ

Phát hiện hóa thạch 52 triệu năm tuổi của sinh vật kì lạ

Theo đánh giá đây là một hóa thạch rất có giá trị đối với việc giải mã những bí ẩn cổ đại.

Đăng ngày: 31/05/2026
Khai quật lăng mộ Tần Thủy Hoàng, phát hiện cả thế giới động vật ở bên trong

Khai quật lăng mộ Tần Thủy Hoàng, phát hiện cả thế giới động vật ở bên trong

Các nhà khảo cổ học gần đây mới phát hiện trong lăng mộ Tần Thủy Hoàng có hàng nghìn con vật thuộc các loài khác nhau đã được chôn cất cùng ông.

Đăng ngày: 30/05/2026
Khủng long đã tiến hóa thành loài chim ngày nay

Khủng long đã tiến hóa thành loài chim ngày nay

Nghiên cứu mới đây từ các nhà khoa học Úc chỉ ra rằng Theropods – loài khủng long ăn thịt khổng lồ - đã tiến hóa thành loài chim nhỏ bé ngày nay sau hơn 50 triệu năm.

Đăng ngày: 29/05/2026
Trung Quốc phát hiện một kho báu lớn niên đại hơn 300 năm

Trung Quốc phát hiện một kho báu lớn niên đại hơn 300 năm

Theo ước tính của các nhà khảo cổ, giá trị của kho báu lên tới hơn 12.000 tỷ đồng.

Đăng ngày: 02/05/2026
Kim tự tháp Ai Cập được xây dựng như thế nào?

Kim tự tháp Ai Cập được xây dựng như thế nào?

Người Aztec, người Maya và người Ai Cập cổ thuộc ba nền văn minh rất khác nhau nhưng lại cùng chung một biểu tượng: các kim tự tháp.

Đăng ngày: 08/04/2026
Khoa Học News