Vì sao bọ que có mặt khắp hành tinh?

Bị nuốt sống tưởng chừng là án tử hình với mọi sinh vật, nhưng với một số loài bọ que, chúng càng sinh sôi nảy nở sau khi bị ăn.

Đó là phát hiện thú vị do nhóm nghiên cứu sinh học tại ĐH Kobe, Nhật Bản vừa công bố trên tạp chí Ecology.


Cơ chế lợi dụng kẻ thù để mở rộng môi trường sống của bọ que - (Ảnh: ĐH Kobe).

Suốt thời gian dài, sự phân bố rộng khắp của bọ que từ đất liền đến đảo xa khiến giới khoa học bối rối. Nghiên cứu trên đã phát hiện ra sau khi bị chim chóc ăn vào, trứng bọ que có thể tồn tại trong hệ tiêu hóa cho đến bị khi thải ra ngoài mà không hề hấn gì.

Để nghiên cứu, nhóm đã cho chim chào mào (brown-eared bulbul) ăn trứng của ba loài côn trùng thuộc bộ bọ que. Sau khi bị nuốt sống, khoảng 5-20% trứng được đào thải ra ngoài bình yên vô sự, đặc biệt có loài mà toàn bộ trứng đều nở thành công.

Điều này cho thấy chim không chỉ đóng vai trò phát tán hạt thực vật mà còn cả trứng côn trùng.

Tuy nhiên để trứng côn trùng tồn tại qua hệ tiêu hóa cần một số điều kiện: vỏ trứng cứng, trứng có thể tự nở mà không cần thụ tinh, côn trùng non khi chui ra khỏi vỏ phải có bản năng tự vệ. Bọ que đáp ứng đủ các điều kiện trên.

Ở một số loài, bọ que cái có khả năng sinh sản đơn tính, chúng đẻ trứng nở thành con mà không cần thụ tinh bằng cách lưu trữ tinh trùng (trong túi tinh) và thụ tinh riêng cho trứng ngay trước khi "lâm bồn".


Trứng bọ gậy trong phân của chim chào mào và bọ gậy chui ra từ trứng - (Ảnh: ĐH Kobe).

Ngoài ra, vỏ trứng bọ gậy cứng đáng kể so với hạt thực vật. Sau khi nở, bọ gậy non tự di chuyển tìm kiếm cỏ lá phù hợp để ăn.

Kết quả nghiên cứu này đã giải quyết phần nào bí ẩn về sự hiện diện của bọ que trên khắp hành tinh: chúng không tự mình di chuyển mà lợi dụng việc bị ăn để phát tán giống nòi đến những vùng đất xa xôi khác, mở rộng môi trường sống.

"Bước tiếp theo, nhóm sẽ phân tích cấu trúc gene của bộ bọ que", PGS. Kenji Suetsugu công tác tại ĐH Kobe nói.

"Dựa vào đó, chúng tôi sẽ điều tra ra liệu có điểm giống nhau không giữa cấu trúc gene côn trùng với chim trong suốt hành trình bay và liệu có điểm tương đồng nào giữa bọ que với thực vật mà lại dùng chim phát tán giống nòi".

TIN CŨ HƠN
15 loại trái cây được bình chọn ngon nhất thế giới

15 loại trái cây được bình chọn ngon nhất thế giới

Chôm chôm, măng cụt, sầu riêng... là những loại trái cây được liệt vào danh sách quý hiếm và ngon nhất thế giới.

Đăng ngày: 05/01/2026
10 câu nói càng đọc càng thấm của Galileo Galilei -

10 câu nói càng đọc càng thấm của Galileo Galilei - "Cha đẻ của Khoa học hiện đại"

Galileo Galilei (1564-1642) là một nhà thiên văn học, vật lý học, toán học và triết học người Ý, người đóng vai trò quan trọng trong cuộc cách mạng khoa học.

Đăng ngày: 01/01/2026
Các loài côn trùng nguy hiểm nhất thế giới

Các loài côn trùng nguy hiểm nhất thế giới

Muỗi, ong bắp cày ở trong số những loài bọ nguy hiểm nhất thế giới. Khi đốt, chúng truyền bệnh hoặc nọc độc làm chết người.

Đăng ngày: 30/12/2025
Loài bọ bị kẻ thù nuốt vẫn thoát nhờ vũ khí đặc biệt

Loài bọ bị kẻ thù nuốt vẫn thoát nhờ vũ khí đặc biệt

Với chiếc lưỡi dài lợi hại, cóc, ếch thường không khó khăn khi bắt côn trùng ăn. Tuy nhiên lần này chúng gặp phải đối thủ đáng gờm.

Đăng ngày: 29/12/2025
Việt Nam vinh dự sở hữu 3 trong 10 loại quả hiếm nhất thế giới

Việt Nam vinh dự sở hữu 3 trong 10 loại quả hiếm nhất thế giới

Trong danh sách 10 loại trái cây được bình chọn là ngon và hiếm nhất thế giới, thì có tới 5 loại quả xuất hiện ở Việt Nam nhưng trong đó có 3 loại quả có nguồn gốc từ vùng Đông Nam Á.

Đăng ngày: 27/12/2025
Bí quyết giữ hoa đào tươi lâu trong dịp Tết

Bí quyết giữ hoa đào tươi lâu trong dịp Tết

Bí quyết nhỏ sau đây sẽ giúp bạn cách nuôi dưỡng nụ, giữ hoa đào tươi lâu, được bền hoa và bông nở đẹp trong những ngày Tết.

Đăng ngày: 27/12/2025
Giun đất sau khi bị đứt đoạn vì sao lại biến thành nhiều con?

Giun đất sau khi bị đứt đoạn vì sao lại biến thành nhiều con?

Giun đất là một loại động vật nhỏ thường thấy chui trong lớp bùn đất, làm tơi xốp đất màu và cũng làm thức ăn cho nhiều loại động vật khác. Giun đất có một khả năng đặc biệt, nếu như chúng bị đứt thành 2 đoạn, chúng không những không chết đi mà qua v&agrav

Đăng ngày: 17/12/2025
Khoa Học News