Vì sao hơn 60 trận động đất ở Tây Nguyên dù hồ chứa đang mùa cạn?

Tây Nguyên đang trong mùa cạn, mực nước các hồ chứa thuỷ điện không cao nhưng trong bốn ngày qua, khu vực huyện Kon Plông, tỉnh Kon Tum ghi nhận hơn 60 trận động đất. Các chuyên gia lý giải về nguyên nhân của vấn đề này.

Trong bốn ngày (từ 28-31/7) có 63 trận động đất đã xảy ra tại khu vực huyện Kon Plông, tỉnh Kon Tum. Trong đó trận mạnh nhất có độ lớn 5.0, gây rung chấn cho một khu vực rộng lớn gồm Tây Nguyên và một số tỉnh miền Trung. Một số thiệt hại đã được ghi nhận. Trong sáng 1/8 khu vực này cũng ghi nhận thêm một trận động đất có độ lớn 3.3 độ.

Động đất xảy ra tại khu vực huyện Kon Plông, tỉnh Kon Tum được các chuyên gia Viện Vật lý địa cầu nhận định là động đất kích thích, xảy ra do hồ chứa thuỷ điện tích nước gây áp lực lên hệ thống đứt gãy bên dưới khiến động đất xảy ra sớm hơn so với quy luật tự nhiên.

Vậy tại sao hồ chứa đang mùa cạn lại xảy ra động đất liên tiếp? TS Nguyễn Xuân Anh, Giám đốc Trung tâm Báo tin động đất và cảnh báo sóng thần cho biết, động đất kích thích không xảy ra ngay sau khi tích nước mà có độ trễ, cần thời gian để nước ngấm xuống, gây áp lực lên hệ thống đứt gãy bên dưới, có thể mất vài tháng, thậm chí vài năm mới xảy ra.


Trận động đất trưa 28/7 gây một số thiệt hại tại khu vực tâm chấn.

PGS.TS Cao Đình Triều, nguyên Phó viện trưởng Viện Vật lý địa cầu cho biết thêm, thời gian gây ra động đất kích thích sau hoạt động tích nước phụ thuộc vào nhiều yếu tố như quy mô hồ chứa, lượng nước tích trữ và quá trình tích trữ, cần có các nghiên cứu cụ thể hơn đánh giá sự tác động này.

Động đất kích thích ở khu vực huyện Kon Plông, tỉnh Kon Tum xảy ra dồn dập từ tháng 4/2021 sau khi thuỷ điện Thượng Kon Tum tích nước. Hơn ba năm qua, khu vực này ghi nhận hàng trăm trận động đất, gấp nhiều lần so với số trận động đất xảy ra trong hơn một thế kỷ trước đó.

Phần lớn các trận động đất ở Kon Tum yếu, ít khả năng gây thiệt hại. Tuy nhiên, trận động đất vào cuối tháng 8/2022 mạnh 4.7 và trận động đất trưa ngày 28/7 mạnh 5.0 có khả năng gây thiệt hại ở khu vực tâm chấn.

TS Xuân Anh lưu ý, động đất có thể gây ra nứt đất; gây rung lắc, phá hủy công trình, hóa lỏng nền đất gây lún, nghiêng công trình; sụt lún, sạt lở đất, đá lăn từ vách núi, có thể làm sụt giảm mực nước ngầm, ảnh hưởng nguồn nước.

Ông lấy ví dụ trận động đất Cao Bằng 2019 có độ lớn 5.4 đã làm dòng suối ở khu vực xã Đàm Thủy bị mất nước, mó nước cung cấp nước sinh hoạt cho hàng nghìn người dân xung quanh bị cạn, một số giếng khoan, nước đục như bùn loãng hay trận động đất Mộc Châu năm 2020 có độ lớn 5.3 đã làm xã Nà Mường xuất hiện hiện tượng nước phụt ra từ lòng đất.

TIN CŨ HƠN
Tại sao bàn bi-da thường có màu xanh lá hay xanh lam?

Tại sao bàn bi-da thường có màu xanh lá hay xanh lam?

Sự thật rất thú vị, nó vừa liên quan đến nguồn gốc của trò chơi này lẫn hạn chế của truyền hình khi xưa.

Đăng ngày: 11/01/2026
Vì sao mộ thường được đắp thành hình tam giác? Đọc xong mới biết người xưa thông minh thế nào!

Vì sao mộ thường được đắp thành hình tam giác? Đọc xong mới biết người xưa thông minh thế nào!

Quan tài chôn dưới đất, tại sao trên mặt đất lại phải đắp thêm một gò đất hình tam giác? Nguyên nhân phía sau thể hiện sự thông minh của người xưa.

Đăng ngày: 10/01/2026
Tại sao máy bay sử dụng Mach thay vì km để mô tả tốc độ?

Tại sao máy bay sử dụng Mach thay vì km để mô tả tốc độ?

Không giống như km hay dặm, Mach được đo bằng tốc độ âm thanh. Vậy tại sao máy bay lại chọn Mach thay vì km thông thường?

Đăng ngày: 09/01/2026
Vì sao Từ Hi Thái hậu mỗi ngày ăn 20 quả trứng nhưng đầu bếp phải chuẩn bị tới 500 quả?

Vì sao Từ Hi Thái hậu mỗi ngày ăn 20 quả trứng nhưng đầu bếp phải chuẩn bị tới 500 quả?

Dù Từ Hi Thái hậu chỉ ăn 20 quả trứng mỗi ngày nhưng những người đầu bếp lại mua và chuẩn bị 500 quả. Vậy, số trứng còn lại là dành cho ai?

Đăng ngày: 08/01/2026
Bí ẩn của sinh học: Tại sao không thể chế tạo máy bay có đôi cánh giống như chuồn chuồn?

Bí ẩn của sinh học: Tại sao không thể chế tạo máy bay có đôi cánh giống như chuồn chuồn?

Mặc dù con người đã chế tạo thành công nhiều loại robot sinh học khác nhau nhưng vẫn còn một bí ẩn khiến các nhà khoa học bối rối.

Đăng ngày: 08/01/2026
Vì sao bầu trời ban đêm lại có màu đen?

Vì sao bầu trời ban đêm lại có màu đen?

Một câu hỏi nghe chừng rất ngớ ngẩn về một sự thật hiển nhiên, mặc dù vậy không phải ai cũng hiểu rõ về nó.

Đăng ngày: 08/01/2026
Tại sao chúng ta già và chết đi?

Tại sao chúng ta già và chết đi?

Khái niệm lão hoá được mô tả vào giữa thế kỷ 20, đó là sự đánh đổi về sinh sản và duy trì tế bào.

Đăng ngày: 08/01/2026
Khoa Học News