Vì sao hơn 60 trận động đất ở Tây Nguyên dù hồ chứa đang mùa cạn?

Tây Nguyên đang trong mùa cạn, mực nước các hồ chứa thuỷ điện không cao nhưng trong bốn ngày qua, khu vực huyện Kon Plông, tỉnh Kon Tum ghi nhận hơn 60 trận động đất. Các chuyên gia lý giải về nguyên nhân của vấn đề này.

Trong bốn ngày (từ 28-31/7) có 63 trận động đất đã xảy ra tại khu vực huyện Kon Plông, tỉnh Kon Tum. Trong đó trận mạnh nhất có độ lớn 5.0, gây rung chấn cho một khu vực rộng lớn gồm Tây Nguyên và một số tỉnh miền Trung. Một số thiệt hại đã được ghi nhận. Trong sáng 1/8 khu vực này cũng ghi nhận thêm một trận động đất có độ lớn 3.3 độ.

Động đất xảy ra tại khu vực huyện Kon Plông, tỉnh Kon Tum được các chuyên gia Viện Vật lý địa cầu nhận định là động đất kích thích, xảy ra do hồ chứa thuỷ điện tích nước gây áp lực lên hệ thống đứt gãy bên dưới khiến động đất xảy ra sớm hơn so với quy luật tự nhiên.

Vậy tại sao hồ chứa đang mùa cạn lại xảy ra động đất liên tiếp? TS Nguyễn Xuân Anh, Giám đốc Trung tâm Báo tin động đất và cảnh báo sóng thần cho biết, động đất kích thích không xảy ra ngay sau khi tích nước mà có độ trễ, cần thời gian để nước ngấm xuống, gây áp lực lên hệ thống đứt gãy bên dưới, có thể mất vài tháng, thậm chí vài năm mới xảy ra.


Trận động đất trưa 28/7 gây một số thiệt hại tại khu vực tâm chấn.

PGS.TS Cao Đình Triều, nguyên Phó viện trưởng Viện Vật lý địa cầu cho biết thêm, thời gian gây ra động đất kích thích sau hoạt động tích nước phụ thuộc vào nhiều yếu tố như quy mô hồ chứa, lượng nước tích trữ và quá trình tích trữ, cần có các nghiên cứu cụ thể hơn đánh giá sự tác động này.

Động đất kích thích ở khu vực huyện Kon Plông, tỉnh Kon Tum xảy ra dồn dập từ tháng 4/2021 sau khi thuỷ điện Thượng Kon Tum tích nước. Hơn ba năm qua, khu vực này ghi nhận hàng trăm trận động đất, gấp nhiều lần so với số trận động đất xảy ra trong hơn một thế kỷ trước đó.

Phần lớn các trận động đất ở Kon Tum yếu, ít khả năng gây thiệt hại. Tuy nhiên, trận động đất vào cuối tháng 8/2022 mạnh 4.7 và trận động đất trưa ngày 28/7 mạnh 5.0 có khả năng gây thiệt hại ở khu vực tâm chấn.

TS Xuân Anh lưu ý, động đất có thể gây ra nứt đất; gây rung lắc, phá hủy công trình, hóa lỏng nền đất gây lún, nghiêng công trình; sụt lún, sạt lở đất, đá lăn từ vách núi, có thể làm sụt giảm mực nước ngầm, ảnh hưởng nguồn nước.

Ông lấy ví dụ trận động đất Cao Bằng 2019 có độ lớn 5.4 đã làm dòng suối ở khu vực xã Đàm Thủy bị mất nước, mó nước cung cấp nước sinh hoạt cho hàng nghìn người dân xung quanh bị cạn, một số giếng khoan, nước đục như bùn loãng hay trận động đất Mộc Châu năm 2020 có độ lớn 5.3 đã làm xã Nà Mường xuất hiện hiện tượng nước phụt ra từ lòng đất.

TIN CŨ HƠN
Vì sao Từ Hi Thái hậu mỗi ngày ăn 20 quả trứng nhưng đầu bếp phải chuẩn bị tới 500 quả?

Vì sao Từ Hi Thái hậu mỗi ngày ăn 20 quả trứng nhưng đầu bếp phải chuẩn bị tới 500 quả?

Dù Từ Hi Thái hậu chỉ ăn 20 quả trứng mỗi ngày nhưng những người đầu bếp lại mua và chuẩn bị 500 quả. Vậy, số trứng còn lại là dành cho ai?

Đăng ngày: 08/01/2026
Vì sao bầu trời ban đêm lại có màu đen?

Vì sao bầu trời ban đêm lại có màu đen?

Một câu hỏi nghe chừng rất ngớ ngẩn về một sự thật hiển nhiên, mặc dù vậy không phải ai cũng hiểu rõ về nó.

Đăng ngày: 08/01/2026
Tại sao cá voi sát thủ bắt nạt, thậm chí giết cả cá heo nhưng không ăn thịt chúng?

Tại sao cá voi sát thủ bắt nạt, thậm chí giết cả cá heo nhưng không ăn thịt chúng?

Cá voi sát thủ đã bắt nạt, thậm chí giết cá heo ở Biển Salish trong 60 năm và ở thời điểm hiện tại, các nhà nghiên cứu nghĩ rằng họ đã biết được lý do tại sao chúng làm như vậy.

Đăng ngày: 06/01/2026
Tại sao những điều kỳ lạ xảy ra quanh năm ở Thần Đường Loan?

Tại sao những điều kỳ lạ xảy ra quanh năm ở Thần Đường Loan?

Người ta đồn rằng có những loài động vật quý hiếm như trăn ngàn năm tuổi, sóc bay chạy lung tung dưới đáy thung lũng... Vậy chuyện gì đang xảy ra ở Thần Đường Loan?

Đăng ngày: 06/01/2026
Vì sao con người phát phì khi có tuổi

Vì sao con người phát phì khi có tuổi

Con người béo lên khi về già do nhiều nguyên nhân, trong đó có lối sống ít vận động, quá căng thẳng hoặc mất cân bằng nội tiết tố.

Đăng ngày: 06/01/2026
Vì sao xác tàu Titanic vẫn chưa được trục vớt sau 111 năm?

Vì sao xác tàu Titanic vẫn chưa được trục vớt sau 111 năm?

Việc khôi phục lại di tích từ các thảm kịch của lịch sử không phải lúc nào cũng dễ dàng, và đó chính là trường hợp của việc trục vớt xác con tàu huyền thoại Titanic.

Đăng ngày: 05/01/2026
Vì sao cây chuối lại bị chặt bỏ ngay sau khi thu hoạch quả?

Vì sao cây chuối lại bị chặt bỏ ngay sau khi thu hoạch quả?

Những người xa lạ với công việc vườn tược có thể không biết rằng, sau khi thu hoạch quả, toàn bộ cây chuối sẽ bị chặt bỏ; vì sao lại như vậy?

Đăng ngày: 04/01/2026
Khoa Học News