Vì sao nên ngừng sử dụng xà phòng diệt khuẩn?

Các loại xà phòng diệt khuẩn chứa chất triclosan hoặc triclocarban không giúp loại bỏ vi khuẩn khỏi đôi tay chúng ta tốt hơn so với xà phòng thông thường, theo kết luận của một số nghiên cứu mới. Điều này làm dấy lên những hoài nghi về sự cần thiết phải sử dụng hóa chất này trong xà phòng diệt khuẩn.

Sự thật về khả năng diệt khuẩn của dòng xà phòng diệt khuẩn

Thị trường xà phòng diệt khuẩn đang ăn nên làm ra, với trị giá doanh thu hàng năm lên tới 1 tỉ USD chỉ tính riêng tại Mỹ. Tuy nhiên, các chất khử trùng được dùng phổ biến nhất trong những loại xà phòng này - triclosan và triclocarban - được phát hiện có liên quan đến sự kháng kháng sinh, các chứng dị ứng và việc xáo trộn hệ thống hormone, thậm chí cả nguy cơ vô sinh ở động vật có vú.

Đáng lo ngại là, một vài nghiên cứu thậm chí khám phá ra nguy cơ gây ung thư từ việc tiếp xúc và sử dụng hai loại hóa chất khử trùng trên. Tất cả các ảnh hưởng gây hại tiềm tàng đã buộc Cục quản lý Thực phẩm và dược phẩm Mỹ (FDA) phải vào cuộc, xem xét tính an toàn của những hóa chất này cũng như có thể hạn chế việc sử dụng chúng.


Các nhà nghiên cứu phát hiện, xà phòng diệt khuẩn chứa chất triclosan hoặc triclocarban không giúp loại bỏ vi khuẩn khỏi đôi tay chúng ta tốt hơn so với xà phòng thông thường. (Ảnh: Shutterstock).

Một nghiên cứu mới đăng tải trên tạp chí Journal of Antimicrobial Chemotherapy đã tìm hiểu về ảnh hưởng của hóa chất khử trùng triclosan đối với 20 chủng vi khuẩn nguy hiểm, kể cả Escherichia coli, Listeria monocytogenes và Salmonella enteritidis. Nhóm nghiên cứu đã đặt các chủng vi khuẩn lên các đĩa phòng thí nghiệm có chứa xà phòng diệt khuẩn hoặc xà phòng thông thường, rồi đun nóng tất cả tới 22 độ C hoặc 40 độ C để mô phỏng việc tiếp xúc với nước ấm hoặc nước nóng, trong 20 giây.

Ngoài thí nghiệm trên, các chuyên gia cũng xúc tiến kiểm tra xà phòng diệt khuẩn ngoài đời thực. Các tình nguyện viên được phủ vi khuẩn Serratia marcescens (một loại thường được tìm thấy trong phòng tắm) lên đôi bàn tay của họ và sau đó được yêu cầu rửa tay trong 30 giây với xà phòng thông thường hoặc xà phòng diệt khuẩn có chứa 0,3% triclosan, lượng tối đa cho phép trong các sản phẩm được bán ở Liên minh châu Âu, Canada, Australia, Trung Quốc và Nhật Bản.

Sau khi không thể phát hiện khác biệt nào về tác dụng diệt khuẩn giữa các loại xà phòng, nhóm nghiên cứu cũng tìm hiểu xem triclosan mất thời gian bao lâu để tiêu diệt các vi khuẩn. Sử dụng cùng nồng độ hóa chất khử trùng như trước, họ nhận thấy, triclosan chỉ hiệu quả nếu các vi sinh vật được cho nhúng đẫm chúng trong hơn 9 tiếng đồng hồ.

Các nghiên cứu khác với chất khử trùng triclocarban trong xà phòng diệt khuẩn cũng thu được kết quả tương tự.

Vì vậy, các nhà nghiên cứu cho rằng, những người mua xà phòng diệt khuẩn nên được thông báo về việc chúng có thể không hiệu quả như quảng cáo trong các điều kiện rửa tay thông thường. "Nhà chức trách cần cấm quảng cáo phóng đại tác dụng của các sản phẩm diệt khuẩn, có thể gây hiểu lầm cho người tiêu dùng", nhà nghiên cứu Min Suk Rhee nhấn mạnh.

Trong khi đó, tổ chức Hội đồng bảo vệ các nguồn lực tự nhiên (NRDC) của Mỹ đã thẳng thắn lên tiếng kêu gọi người tiêu dùng "tẩy chay" các sản phẩm được dán nhãn "diệt khuẩn" hoặc "khử trùng" có chứa triclosan hoặc triclocarban như xà phòng, các loại gel, chất tẩy rửa, kem đánh răng, mỹ phẩm và những sản phẩm chăm sóc cá nhân khác. Họ cũng đề nghị FDA loại các sản phẩm này khỏi thị trường để bảo vệ sức khỏe của người dân.

TIN CŨ HƠN
Shinrin-yoku: Cách người Nhật dùng thiên nhiên chữa bệnh

Shinrin-yoku: Cách người Nhật dùng thiên nhiên chữa bệnh

"Forest bathing" hay "tắm rừng" được dịch sát nghĩa từ "Shinrin-yoku" là một cụm từ do chính phủ Nhật sáng tạo vào năm 1982 nhằm khuyến khích những cư dân thành thị đắm mình vào thiên nhiên.

Đăng ngày: 13/04/2026
Những loại thực phẩm và đồ uống cực tốt cho gan, giúp thanh lọc cơ thể

Những loại thực phẩm và đồ uống cực tốt cho gan, giúp thanh lọc cơ thể

Gan người thực hiện hơn 500 chức năng khác nhau, trong đó quan trọng nhất là chuyển hóa và "giải độc".

Đăng ngày: 07/04/2026
Mách bạn những cách tốt nhất để loại bỏ thuốc trừ sâu, hóa chất độc hại trên rau củ

Mách bạn những cách tốt nhất để loại bỏ thuốc trừ sâu, hóa chất độc hại trên rau củ

Căn nguyên của nhiều vụ ngộ độc thực phẩm và bệnh nguy hiểm ngày nay bắt nguồn từ chính những loại rau quả bị nhiễm thuốc, hóa chất trong quá trình trồng trọt.

Đăng ngày: 05/04/2026
Ăn chất xơ bao nhiêu là quá nhiều?

Ăn chất xơ bao nhiêu là quá nhiều?

Một số triệu chứng khó chịu do thừa chất xơ có thể xảy ra khi một người nạp vào cơ thể nhiều hơn 70g chất xơ mỗi ngày.

Đăng ngày: 02/04/2026
Bài trắc nghiệm tâm lý Hermann Rorschach

Bài trắc nghiệm tâm lý Hermann Rorschach

Hermann Rorschach là một bác sĩ tâm thần của Freud Thụy Sĩ và nhà phân tâm học, nổi tiếng với việc phát triển một thử nghiệm xạ được gọi là inkblot thử nghiệm Rorschach.

Đăng ngày: 28/03/2026
Phụ nữ lưu giữ ADN của mọi người đàn ông họ từng có quan hệ tình dục

Phụ nữ lưu giữ ADN của mọi người đàn ông họ từng có quan hệ tình dục

Theo một nghiên cứu được thực hiện bởi Đại học Seattle thì phụ nữ lưu giữ và mang theo ADN của mọi người đàn ông mà cô ấy từng có quan hệ tình dục.

Đăng ngày: 26/03/2026
Đặc điểm ngoại hình dự báo bạn sẽ sống thọ hay chết sớm

Đặc điểm ngoại hình dự báo bạn sẽ sống thọ hay chết sớm

Những người có thân hình quả lê, mông to với tỷ lệ eo - hông là 7 - 10 sẽ sống rất thọ, theo Heath Sina.

Đăng ngày: 24/03/2026
Khoa Học News