5 bệnh lý nguy hiểm khi tiếp xúc với tia cực tím

Những tia cực tím, đặc biệt vào các ngày nắng gắt có cường độ cao, có thể gây ra nhiều tác hại nguy hiểm cho làn da con người.

TS.BS Trương Hồng Sơn, Viện trưởng Viện Y học ứng dụng Việt Nam, khuyến cáo ngoài dãy quang phổ bảy màu thấy được, trong ánh nắng còn có những tia cực tím với ba loại là UVA, B và C.

Bên cạnh lợi ích giúp tổng hợp vitamin D từ cholesterol dưới da cho cơ thể, những tia cực tím, đặc biệt những ngày nắng gắt có cường độ cao, có thể gây ra nhiều tác hại cho làn da con người. Tác hại cấp thời là bỏng, dị ứng nắng và lâu dài là lão hóa, ung thư da.

Trong y văn, thống kê cho thấy tia cực tím trong ánh nắng có thể gây ra những tổn thương bệnh lý da cấp tính (ngay sau khi tiếp xúc ánh nắng) và mạn tính (về lâu về dài) sau đây:

Cháy nắng (viêm da ánh sáng)

Sau khi tiếp xúc nắng to, đột xuất như tắm biển, đi nắng buổi trưa, da sẽ bị bỏng nắng. Lúc bỏng, da sẽ đỏ hồng, phồng rộp, cảm giác đau rát khó chịu, vài ngày sau da sạm nâu đen, bong vảy và tróc dần như vỏ rắn.


Trẻ tiếp xúc với ánh nắng mặt trời quá nhiều có thể gây hiện tượng cháy nắng, bao gồm xuất hiện cả mụn nước trên da, run và sốt... (Ảnh: Dailystar).

Phát ban ánh sáng đa dạng

Đây là hình thức phổ biến (90%) bệnh da bị dị ứng với ánh nắng mặt trời. Dị ứng da với ánh nắng mặt trời tạo ra do sự oxy hóa và tác động của các gốc tự do sản sinh ra do tia tử ngoại B kích thích.

Làm khởi phát và nặng hơn những bệnh liên quan

Tia tử ngoại trong ánh nắng có thể là “mầm kích” cho sự bùng phát các bệnh da như bệnh lupus ban đỏ hệ thống, viêm bì cơ, nám da, phát ban đa dạng ánh sáng.

Lão hóa da do tia cực tím

Tia tử ngoại có thể làm da rối loạn dinh dưỡng, sắc tố… Nếu phải tiếp xúc thường xuyên với ánh nắng, làm việc ngoài trời, da sẽ bị nhiều vết tàn nhang, đồi mồi. Làn da sẽ rất thô ráp, các nếp nhăn xuất hiện do tổn thương mất và biến dạng collagen, tăng sừng hóa.

Ung thư da

Cả ba loại tia cực tím A, B và C đều có thể làm tổn thương da, tăng quá trình lão hóa, tổn thương ADN, tạo ra nhiều gốc tự do, gây tăng sinh tế bào viêm ở trung bì và lâu dài gây ung thư da.

Bệnh thường có những dấu hiệu là một đốm da nhỏ, nốt ruồi hay đốm tàn nhang tự nhiên đổi màu, hình dạng, kích thước và màu sắc khác hẳn với những đốm khác trên cùng vùng da, hoặc một vết loét tổn thương kéo dài.

TIN CŨ HƠN
Dù thích ăn mứt Tết tới mấy bạn cũng nhất định phải nắm rõ những điều này!

Dù thích ăn mứt Tết tới mấy bạn cũng nhất định phải nắm rõ những điều này!

Một hộp mứt Tết “chất lượng” là phải có khoảng chục loại hương vị khác nhau, màu sắc phải hài hoà, bao bì phải bắt mắt, hấp dẫn.

Đăng ngày: 27/01/2026
Để trẻ ngủ ngoài trời 0°C để rèn sức khỏe

Để trẻ ngủ ngoài trời 0°C để rèn sức khỏe

Bạn có bao giờ để con nhỏ, đặc biệt là trẻ sơ sinh, ngủ trưa ngoài trời giá rét, thậm chí khi nhiệt độ có thể xuống dưới 0°C? Hầu hết các bậc cha mẹ ở Bắc Âu sẽ không ngần ngại làm việc đó. Đối với họ, đây chỉ là “việc thường ngày ở huyện”.

Đăng ngày: 22/01/2026
Cách nhận biết giò có hàn the để không bị

Cách nhận biết giò có hàn the để không bị "đầu độc"

Khi cắn miếng giò mà thấy khô cứng, dai, mịn bất thường thì đó là giò ướp hàn the.

Đăng ngày: 19/01/2026
Tìm ra cách nhân bản người vô tính

Tìm ra cách nhân bản người vô tính

Sau hơn 15 năm thất bại của giới khoa học khắp thế giới, các nhà sinh vật học ở Mỹ cuối cùng đã tạo ra tế bào gốc của người với kỹ thuật giống như đã sử dụng để nhân bản vô tính cừu Dolly năm 1996.

Đăng ngày: 16/01/2026
Ngón tay con người có thể mọc trở lại sau khi đứt?

Ngón tay con người có thể mọc trở lại sau khi đứt?

Liệu ngón tay của trẻ em khi bị đứt có thể mọc trở lại hay không và điều này diễn ra như thế nào?

Đăng ngày: 13/01/2026
Biết ngay kẻo muộn: Bánh Trung thu có thể béo đến mức nào?

Biết ngay kẻo muộn: Bánh Trung thu có thể béo đến mức nào?

Trung thu sắp đến rồi, lại đến mùa chúng ta tha hồ được ăn bánh. Nhưng bánh Trung thu có thể béo đến mức nào, bạn biết chưa?

Đăng ngày: 13/01/2026
Mộc nhĩ và những nguy hiểm tiềm ẩn

Mộc nhĩ và những nguy hiểm tiềm ẩn

Bình thường, mộc nhĩ (nấm mèo) rất lành nhưng cũng có lúc nó gây tai họa vì sự chủ quan của chính bạn.

Đăng ngày: 13/01/2026
Khoa Học News