Bí ẩn về Ngày đen tối ở New England

Bầu trời vùng New England, Mỹ, một buổi sáng tháng 5/1780 đột ngột tối sầm. Người dân trong vùng hoảng hốt lo sợ Ngày Phán xét cuối cùng đã tới.

10 giờ sáng ngày 19/5/1780, ánh Mặt Trời ở New England mất hút giữa bóng tối như ban đêm. Những bông hoa co cụp khép cánh, gia cầm chạy nhanh về chuồng trú ẩn. Người dân chứng kiến Mặt Trăng tỏa ra ánh sáng có màu đỏ như máu khi bóng tối nhấn chìm một loạt thành phố từ tiểu bang Maine đến New Jersey. Nỗi sợ hãi, hoảng loạn bao trùm khắp nơi. Sự kiện kỳ bí này nổi tiếng trong lịch sử với tên gọi Ngày đen tối ở New England.


Bức họa mô tả bóng tối giữa ban ngày sáng 19/5/1790 trích từ "Our First History” của Richard Devens, 1876. (Ảnh: Ancient Origins).

Sự kiện này được ghi lại trong nhiều quyển nhật ký, thơ ca và sách vở. Nhân chứng khi đó mô tả sự hoảng loạn diễn ra khi ánh sáng ban ngày lụi dần và bóng tối đáng sợ ập tới. Lúc bóng tối thống trị, thậm chí cả Mặt Trăng và những vì sao cũng bị che khuất.

Niềm tin về Ngày Phán xét

Bối rối và lo sợ càng dâng cao trong điều kiện thông tin liên lạc chưa phát triển vào thời kỳ này. Không có điện tín hay các bản tin radio, người dân hoang mang không biết điều gì đang xảy ra hay nguyên nhân nào khiến bóng tối đột ngột thống trị giữa ban ngày. Trong sự thiếu vắng thông tin và những lý giải khoa học, họ chỉ còn cách tìm lời giải thích bằng niềm tin tôn giáo.


Một hình ảnh trăng máu. (Ảnh: Sudhamshu Hebbar/Flickr).

Những đoạn mô tả trong Kinh Thánh như "Mặt Trời chuyển tối đen và Mặt Trăng sẽ đỏ như máu, trước khi ngày vĩ đại và khủng khiếp nhất của Chúa đến", hay "Mặt Trời hóa đen và cả Mặt Trăng biến thành máu, các vì sao trên trời rơi xuống Trái Đất". Những lời dạy của Kinh Thánh khiến người dân tin rằng, Ngày Phán xét cuối cùng đã tới. Nhiều người đổ ra đường và hét vang về Ngày Phán xét. Cư dân New England thời kỳ này rất sùng đạo, đối với họ, các hiện tượng tự nhiên chính là lời cảnh báo của đấng tối cao.

Những giả thiết về Ngày đen tối

Xảy ra cách đây 235 năm, Ngày đen tối khiến con người đưa ra nhiều giả thiết. Có ý kiến cho rằng, bóng tối bí ẩn có thể là kết quả của nhật thực, một cơn giông mạnh, đám cháy, núi lửa phun trào, bầu khí quyển chứa màn hơi nước phản sáng, đỉnh núi khổng lồ che khuất Mặt Trời hay thiên thạch rơi.

Qua thời gian, nhiều giả thiết trong số này bị bác bỏ. Các tài liệu thiên văn học xác định không có hiện tượng nhật thực xảy ra vào thời điểm này. Ghi chép lịch sử loại trừ khả năng giông tố mạnh là nguyên nhân ánh sáng giữa ban ngày bị nuốt chửng. Giả thiết đám mây tro bụi dày che khuất Mặt Trời cũng là điều không thể, bởi không có ghi chép hay bằng chứng nào về hoạt động núi lửa năm 1780, theo Thomas Choularton -giáo sư khoa học khí quyển đại học Manchester, Anh.

"Ngày đen tối ở Bắc Mỹ là một trong những hiện tượng tuyệt vời của thiên nhiên mà triết học không thể tìm ra lời giải", John Herschel, một nhà toán học, thiên văn học Anh đã phải thừa nhận.

Lời giải khoa học ẩn trong thân cây

Bí ẩn Ngày đen tối ở New England vẫn là một chủ đề hấp dẫn giới khoa học. Cuối cùng vào năm 2008, các nhà khoa học đại học Missouri đã tìm được lời giải cho bí ẩn kéo dài suốt hơn hai thế kỷ. Vòng gỗ trên mặt cắt thân cây tại bang Ontario, Canada tiết lộ một trận cháy rừng dữ dội xảy ra ở Canada năm 1780, có thể là nguyên nhân gây bóng tối ma quái vùng New England.


Bằng chứng từ những vòng cây cho thấy, một vụ cháy rừng dữ dội ở Canada là nguyên nhân gây ra bóng tối bí ẩn tại New England. (Ảnh: Geograph.ie).

"Vòng gỗ luôn là lời giải đáp cho mọi câu chuyện", Erin McMurry, trợ lý nghiên cứu từ trường Nông nghiệp, thực phẩm và tài nguyên thiên nhiên, thuộc đại học Missouri cho biết.

Lần lại lịch sử từ những vòng gỗ trong thân cây, nhà khoa học này ví von rằng vòng cây là một hiện vật lịch sử tự nhiên. Bằng cách xác định tuổi của vòng cây, các nhà khoa học có thể biết thời điểm xảy ra các vụ cháy rừng và hạn hán trong lịch sử.

"Nhờ đó, chúng tôi có thể giải mã bí ẩn giấu kín hàng trăm năm bên trong thân cây", McMurry nói.

Báo cáo "Những vết sẹo lửa tiết lộ nguyên nhân Ngày đen tối ở New England năm 1780", đăng trên tạp chí quốc tế về Những vụ cháy rừng, các nhà khoa học giải thích, vụ cháy khi đó tạo ra những cột khói dày lan vào tầng khí quyển cao, kết hợp với sương mù gây ảnh hưởng rộng tới hàng trăm km.

Kết luận này phù hợp với nhiều báo cáo nói về mùi khói xuất hiện tại khu vực New England. Nhà địa lý Jeremy Belknap, Boston, năm 1780 trong thư gửi Ebenezer Hazard viết rằng không khí "có mùi như ở xưởng ủ mạch nha hoặc lò than”, và mô tả các dòng suối đầy muội than và đen kịt.

"Đây là một cơ hội hiếm hoi trong việc kết hợp các ghi chép lịch sử với công nghệ hiện đại cùng những chứng cứ vật thể từ vòng cây để giải mã bí ẩn bằng khoa học", McMurry kết luận.

TIN CŨ HƠN
Các hành tinh trong Hệ Mặt trời

Các hành tinh trong Hệ Mặt trời

Hệ Mặt trời (hay Thái Dương Hệ) là hệ hành tinh gồm có Mặt Trời ở trung tâm và các vật quay xung quanh.

Đăng ngày: 10/01/2026
11 vụ núi lửa phun trào kinh hoàng nhất trong lịch sử

11 vụ núi lửa phun trào kinh hoàng nhất trong lịch sử

Tambora, Krakatoa,Yellowstone... là những cái tên rất nổi bật trong số 11 đợt núi lửa phun trào dữ dội nhất lịch sử này.

Đăng ngày: 06/01/2026
Cách xem Mặt trăng, sao Hỏa bằng Google Maps

Cách xem Mặt trăng, sao Hỏa bằng Google Maps

Đây không phải là lần đầu tiên Google tích hợp một tính năng thú vị vào Maps và càng không đúng khi phủ nhận Google thờ ơ với vấn đề vũ trụ.

Đăng ngày: 04/01/2026
Khoảng cách từ Trái Đất đến Mặt Trời là bao nhiêu?

Khoảng cách từ Trái Đất đến Mặt Trời là bao nhiêu?

Trái Đất và các hành tinh hàng xóm, cùng các tiểu hành tinh, hành tinh lùn, thiên thạch, sao chổi... thuộc hệ Mặt Trời (Thái Dương hệ) với Mặt Trời là trung tâm của hệ này.

Đăng ngày: 30/12/2025
Phát hiện thiên hà lớn tuổi nhất vũ trụ

Phát hiện thiên hà lớn tuổi nhất vũ trụ

Kính viễn vọng Hubble của Cơ quan Hàng không Vũ trụ Mỹ lập kỷ lục mới khi tìm ra GN-z11, thiên hà xa xôi nhất ở cách Trái Đất 13,4 tỷ năm ánh sáng.

Đăng ngày: 25/12/2025
Điều gì xảy ra nếu Trái Đất có vành đai như sao Thổ?

Điều gì xảy ra nếu Trái Đất có vành đai như sao Thổ?

Nếu giống sao Thổ, Trái Đất sẽ có vành đai bao quanh dọc theo xích đạo. Vành đai này sẽ có hình dáng khác nhau khi nhìn từ những địa điểm khác nhau trên Trái Đất.

Đăng ngày: 24/12/2025
99,99% có hành tinh thứ 9 trong hệ Mặt trời

99,99% có hành tinh thứ 9 trong hệ Mặt trời

Các nhà khoa học đang dần tự tin khẳng định về sự tồn tại của hành tinh thứ 9 trong hệ Mặt trời.

Đăng ngày: 24/12/2025
Khoa Học News