Bí mật của ác mộng

Những cơn ác mộng đang trở thành đề tài nghiên cứu của giới khoa học nhằm hiểu rõ cơ chế cũng như tìm cách loại bỏ những giấc mơ xấu.

Ai cũng đều có một nỗi sợ hãi nào đó, có người thể hiện, có người luôn che giấu. Nhưng khi cơ thể chúng ta được thả lỏng và lý trí tạm nghỉ ngơi lúc đi vào giấc ngủ, nỗi sợ đó bắt đầu trỗi dậy và ám ảnh trong những giấc mơ.

Cuộc nghiên cứu mới của Đại học Montreal (Canada) đã tìm cách nghiên cứu các phần não bộ được kích hoạt trong những đêm hãi hùng, và ghi nhận ảnh hưởng về mặt cảm xúc của con người. Trong cuộc nghiên cứu đầu tiên có quy mô lớn về đề tài này, các nhà khoa học theo dõi và ghi lại hơn 10.000 giấc mơ từ 572 người tình nguyện. Những trải nghiệm đó giờ đây đã trở thành một phần của “kho chứa giấc mơ”, chỉ hệ thống cơ sở dữ liệu được trường đại học lưu lại cho các cuộc nghiên cứu tiếp theo.


Ác mộng thường xuất hiện từ thời thơ ấu - (Ảnh: Shutterstock)

Thế nào là ác mộng? Theo định nghĩa mang tính khoa học, đó là những giấc mơ khiến một người có thể choàng tỉnh trong cơn sợ hãi. Những giấc mộng chỉ để lại cảm giác mơ hồ khi bạn thức dậy không được liệt vào dạng ác mộng mà chỉ là “giấc mơ xấu”. Đến nay, sự tồn tại của ác mộng vẫn là điều bí ẩn, theo Giáo sư Antonio Zadra, người nghiên cứu những tình trạng rối loạn giấc ngủ trong 20 năm qua. Một giả thuyết cho rằng mộng mị là tình trạng giải thoát những áp lực tồn đọng trong cuộc sống hằng ngày, còn giả thuyết khác nghi ngờ chúng phản ánh sự sụp đổ của hệ thần kinh trung ương. Những cơn ác mộng đêm có khuynh hướng bắt đầu từ thời thơ ấu. Chúng tăng dần theo số lượng và cường độ cho đến khi đạt đến đỉnh điểm vào lúc trưởng thành. Sau giai đoạn này, con người càng mơ ít đi khi tuổi lớn dần. Phụ nữ thường mơ thấy ác mộng hơn đàn ông, theo trang dreamscience.com.

Giáo sư Zadra cho biết có nhiều người thường gặp ác mộng đến nỗi sợ ngủ. “Cái chết, những vấn đề sức khỏe và các mối đe dọa là chủ đề thường trực trong các cơn ác mộng”, theo đồng trưởng nhóm nghiên cứu Geneviève Robert, nhưng sẽ là điều sai lầm khi cho rằng chúng xuất hiện trong mọi cơn ác mộng. Có khi một người mơ thấy một con cú và đột nhiên hoảng sợ đến mức giật mình thức giấc. Đàn ông có khuynh hướng mơ thấy thiên tai, chẳng hạn như lũ lụt, hỏa hoạn, động đất và chiến tranh, trong khi phụ nữ thường bị ám ảnh bởi sự an toàn của bản thân, chẳng hạn như bị tai nạn, té ngã. Theo tính toán, hầu hết mọi người đều quên phắt giấc mơ của mình khi vừa tỉnh giấc, nhưng cũng có những người, chiếm từ 5 - 6% dân số thế giới, bị ảnh hưởng nghiêm trọng từ những giấc mộng đêm khuya.

Các nhà nghiên cứu của Đại học Montreal báo tin tốt lành rằng có thể trị được tình trạng mơ thấy ác mộng, nhưng các đối tượng phải biết cách đương đầu với nỗi sợ hãi của mình và diễn tập sẵn trong đầu cách thoát khỏi chúng. “Thông qua các phương pháp tưởng tượng, bệnh nhân học cách thay đổi bố cục của cơn ác mộng, và thay thế nó bằng một viễn cảnh khác, nhờ vào khả năng tự thôi miên”, theo báo cáo. Chẳng hạn, người mơ nghĩ đến hình ảnh mình chống lại kẻ tấn công, hoặc có người hùng nào đột nhiên xuất hiện giải cứu, có thể là siêu nhân từ trên trời rơi xuống, theo kiểu lấy ảo ảnh trị ảo ảnh.

TIN CŨ HƠN
Shinrin-yoku: Cách người Nhật dùng thiên nhiên chữa bệnh

Shinrin-yoku: Cách người Nhật dùng thiên nhiên chữa bệnh

"Forest bathing" hay "tắm rừng" được dịch sát nghĩa từ "Shinrin-yoku" là một cụm từ do chính phủ Nhật sáng tạo vào năm 1982 nhằm khuyến khích những cư dân thành thị đắm mình vào thiên nhiên.

Đăng ngày: 13/04/2026
Những loại thực phẩm và đồ uống cực tốt cho gan, giúp thanh lọc cơ thể

Những loại thực phẩm và đồ uống cực tốt cho gan, giúp thanh lọc cơ thể

Gan người thực hiện hơn 500 chức năng khác nhau, trong đó quan trọng nhất là chuyển hóa và "giải độc".

Đăng ngày: 07/04/2026
Mách bạn những cách tốt nhất để loại bỏ thuốc trừ sâu, hóa chất độc hại trên rau củ

Mách bạn những cách tốt nhất để loại bỏ thuốc trừ sâu, hóa chất độc hại trên rau củ

Căn nguyên của nhiều vụ ngộ độc thực phẩm và bệnh nguy hiểm ngày nay bắt nguồn từ chính những loại rau quả bị nhiễm thuốc, hóa chất trong quá trình trồng trọt.

Đăng ngày: 05/04/2026
Ăn chất xơ bao nhiêu là quá nhiều?

Ăn chất xơ bao nhiêu là quá nhiều?

Một số triệu chứng khó chịu do thừa chất xơ có thể xảy ra khi một người nạp vào cơ thể nhiều hơn 70g chất xơ mỗi ngày.

Đăng ngày: 02/04/2026
Bài trắc nghiệm tâm lý Hermann Rorschach

Bài trắc nghiệm tâm lý Hermann Rorschach

Hermann Rorschach là một bác sĩ tâm thần của Freud Thụy Sĩ và nhà phân tâm học, nổi tiếng với việc phát triển một thử nghiệm xạ được gọi là inkblot thử nghiệm Rorschach.

Đăng ngày: 28/03/2026
Phụ nữ lưu giữ ADN của mọi người đàn ông họ từng có quan hệ tình dục

Phụ nữ lưu giữ ADN của mọi người đàn ông họ từng có quan hệ tình dục

Theo một nghiên cứu được thực hiện bởi Đại học Seattle thì phụ nữ lưu giữ và mang theo ADN của mọi người đàn ông mà cô ấy từng có quan hệ tình dục.

Đăng ngày: 26/03/2026
Đặc điểm ngoại hình dự báo bạn sẽ sống thọ hay chết sớm

Đặc điểm ngoại hình dự báo bạn sẽ sống thọ hay chết sớm

Những người có thân hình quả lê, mông to với tỷ lệ eo - hông là 7 - 10 sẽ sống rất thọ, theo Heath Sina.

Đăng ngày: 24/03/2026
Khoa Học News