Cây có trí khôn bầy đàn?

Nghiên cứu cho thấy rễ các loài rau cỏ có trí thông minh tập thể, giống như ong mật và con người, biết chia sẻ thông tin và giải quyết vấn đề cùng nhau.

Nhà thực vật học Frantisek Baluska và các đồng nghiệp ở Trường ĐH Bonn, Đức cho rằng mỗi rễ con thu nhận thông tin phần nào độc lập, nhưng sau đó sẽ xử lý thông qua tương tác với các rễ khác để giải quyết một vấn đề chung mà nếu chỉ riêng mình nó sẽ không làm nổi.

Những minh chứng cho tính ưu việt của bầy đàn đối với cá nhân có nhiều trong tự nhiên. Ong mật khi cần di dời tổ thường nhất trí chọn được địa điểm lý tưởng cho dù các thành viên do thám đề xuất những lựa chọn khác nhau.

Công bố đề xuất trên tạp chí Xu Hướng Sinh Học và Tiến Hóa số tháng 12, Baluska nói rễ cây có thể truyền thông tin bằng hóa chất, nhả khí hay thậm chí bằng điện sinh học. Rễ cây cần quyết định mọc về hướng nào và bao nhiêu.

Chỉ một cây thôi cũng có thể tạo ra vô số rễ, như một cây lúa mạch trong kết quả nghiên cứu có thể mọc tới 13.815.672 rễ. Phân bố thế nào đòi hỏi sự thông minh. Quan trọng hơn nữa, bộ rễ còn phải cạnh tranh với rễ các loại cây khác để giành nước và dưỡng chất.

Trong một thí nghiệm trước đó, khi chia rễ ra làm hai phần tách biệt, phần rễ trong chậu cho thấy phản ứng khi nửa kia của mình gặp phải "kẻ ngoại bang" tranh giành. Cắt bớt rễ chỗ này cũng gây phản ứng chỗ khác.

Làm thế nào mà rễ này biết rễ kia đang làm gì hiện vẫn là một câu hỏi chưa có lời giải. Baluska cho rằng "đáp án" có thể là điện sinh học giống như tế bào thần kinh.

Ý tưởng thực vật có hệ thần kinh xuất phát từ những quan sát khó giải thích về điện sinh học ở các mô cây, vốn đã gây bão táp trong các nhà thực vật học những năm gần đây.

Ông David Robinson ở Trường ĐH Heidelberg, Đức cho rằng nhiều người đã biến cỏ cây thành khoa học huyền bí. Nhưng ngay cả ông cũng thừa nhận rễ cây có khả năng làm việc tập thể.

TIN CŨ HƠN
Top 10 loại nấm quý hiếm nhất ở Việt Nam

Top 10 loại nấm quý hiếm nhất ở Việt Nam

Hiện nay các loại nấm là món ăn ưa thích của nhiều người. Không chỉ có giá trị dinh dưỡng cao chúng còn là nguyên liệu để chế biến những món ăn hấp dẫn.

Đăng ngày: 16/03/2026
8 loại ký sinh trùng có nguy cơ lẩn trốn trong thức ăn bạn ăn hàng ngày

8 loại ký sinh trùng có nguy cơ lẩn trốn trong thức ăn bạn ăn hàng ngày

Nếu không cẩn thận, bạn hoàn toàn có thể ăn phải những ký sinh trùng này mà không hề hay biết.

Đăng ngày: 14/03/2026
Cây bạch đàn 7 sắc cầu vồng kỳ lạ

Cây bạch đàn 7 sắc cầu vồng kỳ lạ

Bạch đàn cầu vồng (Eucalyptus deglupta) là một loài cây thường xanh khổng lồ.

Đăng ngày: 09/03/2026
Các loài muỗi

Các loài muỗi "kinh dị" không thèm hút máu người

Muỗi tuyết, muỗi nước, muỗi vằn Midge... là những loài muỗi không hút máu người nhưng rất hay bị con người "tàn sát".

Đăng ngày: 07/03/2026
Những loài nấm kỳ lạ nhất thế giới

Những loài nấm kỳ lạ nhất thế giới

Nấm lỗ chó có hình thù như bạch tuộc, nấm phát ánh sáng xanh trong bóng tối hay nấm răng chảy máu là những loài nấm kỳ dị trên thế giới.

Đăng ngày: 06/03/2026
Bí ẩn hoa tre

Bí ẩn hoa tre "trăm năm nở hoa một lần" không phải ai cũng biết

Tre có hoa thậm chí còn kết quả - nhưng không phải ai cũng có cơ hội được chiêm ngưỡng loài hoa "trăm năm có một" này.

Đăng ngày: 05/03/2026
Loài hoa tuyệt đẹp, nhưng có thể giết người trong tích tắc

Loài hoa tuyệt đẹp, nhưng có thể giết người trong tích tắc

Sở hữu vẻ đẹp nổi bật và thu hút nhưng loài hoa bao tay chồn (Foxglove) lại có thể giết người trong chớp mắt với độc tính cao

Đăng ngày: 03/03/2026
Khoa Học News