Đồng tiền vàng khắc chân dung hoàng đế La Mã bị sát hại

Đồng tiền vàng nặng 5,6 gram có niên đại 1.700 năm, hai mặt khắc họa hoàng đế Volusianus và thần tự do Libertas.

Một nhà bảo tàng học tại bảo tàng Rippl-Rónai, thành phố Kaposvár, cùng các tình nguyện viên đào được một đồng tiền vàng La Mã quý hiếm hồi đầu năm nay. Đồng xu khắc họa chân dung hoàng đế Volusianus, người cùng cha cai trị đế quốc La Mã khoảng hai năm.


Đồng tiền La Mã có một mặt khắc họa hoàng đế Volusianus, mặt còn lại là thần tự do Libertas. (Ảnh: Krisztián Balla)

Đến năm 22 tuổi, Volusianus bị chính quân lính của mình sát hại. Vì thời gian cai trị của Volusianus rất ngắn nên những đồng xu khắc hình khuôn mặt của ông vô cùng ít ỏi. Bên cạnh đó, việc tìm thấy đồng vàng La Mã với mệnh giá này ở Hungary cũng rất hiếm, theo Máté Varga, nhà khảo cổ tại Đại học Szeged, trưởng nhóm khai quật.

Các chuyên gia chưa xác định được chủ sở hữu đồng tiền. Đây là đồng tiền vàng duy nhất được khai quật ở khu vực này nên nhiều khả năng ai đó đã đánh mất nó. "Chắc hẳn đây là tổn thất lớn với người chủ cũ khi làm mất đồng xu giá trị như vậy", Varga nhận định.

Nhóm nghiên cứu tìm thấy đồng xu khi đang khai quật một khu định cư La Mã ở Somogy, tây nam Hungary, nhưng Varga không công bố địa điểm cụ thể. "Vị trí chính xác được giữ bí mật vào lúc này vì địa điểm khảo cổ vẫn đang được điều tra. Các thợ dò kim loại bất hợp pháp là một vấn đề lớn ở Hungary nên hiện chúng tôi chưa thể tiết lộ địa điểm", ông giải thích.

Đồng tiền vàng nặng 5,6 gram được đúc dưới thời hoàng đế Volusianus, từ năm 251 - 253. Một mặt đồng xu là chân dung hoàng đế với bộ râu rậm, đầu đội vương miện. Mặt còn lại khắc họa Libertas, vị thần tự do.

Đồng xu này cũng không phải là một món "tiền lẻ". "Mệnh giá của đồng xu không phải aureus thông thường mà là binio quý hiếm với giá trị gấp đôi aureus", Marjanko Pilekić, nhà nghiên cứu tại Bộ phận Tiền xu của tổ chức Schloss Friedenstein Gotha Foundation (Đức), cho biết.

Pilekić nhận xét, việc phát hiện đồng xu rất "tuyệt vời và thú vị". "Đánh giá qua ảnh chụp, tình trạng của đồng xu cũng rất tốt", ông nói. Đồng xu hiện là một phần của bộ sưu tập tiền tệ trong bảo tàng Rippl-Rónai.

Công tác khảo cổ tại khu vực phát hiện đồng xu vẫn đang tiếp diễn. Dựa trên những hiện vật khai quật được, bao gồm cả đồng xu vàng, có vẻ khu định cư La Mã tồn tại vào thế kỷ 3 và 4, khi nơi này là một phần của tỉnh Pannonia Superior thuộc La Mã. Các hiện vật khác gồm một số tiền xu La Mã bằng bạc và đồng, chìa khóa đồng, nhẫn bạc có chữ khắc và một chiếc ghim cài bằng thủy tinh.

TIN CŨ HƠN
Tiết lộ về

Tiết lộ về "con trăn" hơn 600 tuổi hiện ẩn mình dưới Tử Cấm Thành được canh phòng cẩn mật

Điều kỳ lạ viễn tưởng về con trăn lớn nhất thế giới có tuổi đời 612 năm hiện đang ẩn mình dưới Tử Cấm Thành được canh phòng cẩn mật vừa được tiết lộ khiến cả thế giới "kinh hoàng".

Đăng ngày: 04/01/2026
Bao Công có thật sự là vị quan thanh liêm? Lời nhắn của kẻ trộm mộ để lại đã hé lộ sự thật!

Bao Công có thật sự là vị quan thanh liêm? Lời nhắn của kẻ trộm mộ để lại đã hé lộ sự thật!

Trong thực tế lịch sử, Bao Công là một vị quan nổi tiếng dưới thời nhà Tống. Câu hỏi về sự thanh liêm của Bao Cong từng khiến các nhà sử học hiện đại phải đau đầu.

Đăng ngày: 03/01/2026
Phát hiện “kẹo cao su cổ đại” 8.000 năm tuổi

Phát hiện “kẹo cao su cổ đại” 8.000 năm tuổi

Các nhà nhân chủng học New Zealand vừa phát hiện ra những bằng chứng cho thấy người cổ đại đã sử dụng một loại "kẹo cao su" tự nhiên để chế tạo ra keo dùng cho săn bắn.

Đăng ngày: 03/01/2026
Tìm thấy hóa thạch hà mã cổ đại được mệnh danh

Tìm thấy hóa thạch hà mã cổ đại được mệnh danh "máy hút bụi"

Các nhà khoa học mới tìm thấy hóa thạch của loài mà hã sống cách đây khoảng 23 triệu năm đã từng sử dụng chiếc mõm đặc biệt như cái máy hút bụi.

Đăng ngày: 03/01/2026
9 khám phá khảo cổ đang

9 khám phá khảo cổ đang "đi đường quyền" với khoa học, đến giờ vẫn chưa ai giải thích được

Trái đất ra đời từ 4,5 tỉ năm trước. Với lịch sử lâu đời như vậy, có rất nhiều bí ẩn trong quá khứ mà đến giờ chúng ta vẫn chưa thể tìm ra.

Đăng ngày: 02/01/2026
Dấu vết mộ cổ chứng minh Chúa Jesus từng có vợ và con trai

Dấu vết mộ cổ chứng minh Chúa Jesus từng có vợ và con trai

Mới đây, các nhà khảo cổ học đã phát hiện ra điều mới lạ trong khu mộ chúa Jesus tại Jerusalem. Kết quả nghiên cứu hé lộ răng Chúa Jesus từng có vợ và một người con trai có tên là Judah.

Đăng ngày: 02/01/2026
Mở nắp quan tài, giải oan cho vị vua được mệnh danh là

Mở nắp quan tài, giải oan cho vị vua được mệnh danh là "hoàng đế lười biếng", 28 năm không thiết triều

Phải tới 400 năm sau, hậu thế mới ngỡ ngàng nhận ra lý do Hoàng đế Vạn Lịch không thiết triều khi khai quật lăng mộ của ông.

Đăng ngày: 02/01/2026
Khoa Học News