Hạt vũ trụ xuyên thủng núi lửa Trái đất, phơi bày nhiều bất ngờ

Muon - những hạt hạ nguyên tử ma quái được tạo ra khi các tia vũ trụ đi vào bầu khí quyển Trái đất - đang được các nhà khoa học ứng dụng để lập bản đồ cấu trúc núi lửa, giúp dự đoán các vụ phun trào nguy hiểm.

Theo Science Alert, hạt muon hiện diện ở khắp mọi nơi và nếu nhìn thấy chúng, bạn có thể thấy vài trăm cú tấn công của hạt muon về phía bạn mỗi giây. Tin mừng là nó vô hại.

Với giới khoa học, muon dần trở thành báu vật. Cách đây 4 năm, các nhà khảo cổ đã sử dụng các hạt này để khám phá một căn phòng ẩn bên trong kim tự tháp Giza huyền bí.


Hạt muon có thể giúp lập bản đồ núi lửa, dự báo các vụ phun trào nguy hiểm - (Ảnh: REUTERS).

Một nghiên cứu vừa công bố trên tạp chí Proceedings of the Royal Society ch.o biết họ vừa tìm ra một cách ứng dụng mới cho hạt muon, đó là cho chúng xuyên vào các núi lửa, từ đó chụp ảnh và lập bản đồ cấu trúc các dòng magma ẩn bên trong núi lửa.

Nhà địa vật lý Giovanni Leone từ Đại học Atacama ở Chile ví phương pháp này như "chụp X-quang" núi lửa. Nhiều hạt muon có thể đi xuyên qua mặt bên của các núi lửa, tuy nhiên với một số ngọn núi lửa đủ dày đặc, chúng sẽ không vượt nổi đến tận phía bên kia.

Theo Bussiness Insider, thông qua việc ước lượng những hạt muon nào "sống sót" sau cuộc hành trình, họ lại có thể biết được độ dày đặc của từng vị trí bên trong núi lửa, để từ đó tạo nên một bản đồ sống động bằng cách thiết lập hàng loạt máy dò muoan ở 2 bên sườn núi lửa. Nơi nào muon đi qua hoàn toàn sẽ tạo ra màu đen trên ảnh chụp, nơi nào càng ít muon đi qua sẽ càng trắng, tương tự như phim X-quang.

Phương pháp giúp tạo ra một hình ảnh 3D thô vè cấu trúc núi lửa, từ đó giúp phát hiện các hồ chứa magma và theo dõi chuyển động của các dòng magma, từ đó dự báo được sự dâng lên của vật liệu nóng chảy này - dấu hiệu của sự phun trào.

TIN CŨ HƠN
Xuyên không là có thật và đây là người duy nhất được trải nghiệm điều đó

Xuyên không là có thật và đây là người duy nhất được trải nghiệm điều đó

Khoa học đã từng chứng minh rằng chúng ta có thể thực hiện du hành thời gian - ít nhất là về mặt lý thuyết.

Đăng ngày: 15/02/2026
Tổng quan về sao Mộc

Tổng quan về sao Mộc

Sao Mộc hay Mộc tinh là hành tinh thứ năm tính từ Mặt Trời và là hành tinh lớn nhất trong Hệ Mặt Trời.

Đăng ngày: 14/02/2026
Tổng quan về sao Thủy

Tổng quan về sao Thủy

Sao Thủy hay Thủy Tinh là hành tinh nhỏ nhất và gần Mặt Trời nhất trong tám hành tinh thuộc Hệ Mặt Trời, với chu kỳ quỹ đạo bằng 88 ngày Trái Đất.

Đăng ngày: 13/02/2026
Vụ nổ Big Bang là gì?

Vụ nổ Big Bang là gì?

Vũ trụ là gì? Một câu hỏi lớn đã từng đặt ra trước nhân loại suốt bao nhiêu thế kỷ. Thời xưa ở Trung Hoa cổ đại, nhà triết học Lão Tử đã cho vũ trụ là một tồn tại "vô thuỷ, vô chung, vô cùng, vô tận".

Đăng ngày: 13/02/2026
Khám phá môi trường khí quyển các hành tinh trong Hệ Mặt trời

Khám phá môi trường khí quyển các hành tinh trong Hệ Mặt trời

Hệ Mặt Trời (hay Thái Dương Hệ) là một hệ hành tinh có Mặt Trời ở trung tâm và các thiên thể nằm trong phạm vi lực hấp dẫn của Mặt Trời, tất cả chúng được hình thành từ sự suy sụp của một đám mây phân tử khổng lồ cách đây gần 4,6 tỷ năm.

Đăng ngày: 15/01/2026
Lý do không gian vũ trụ tối đen dù có nhiều ngôi sao chiếu sáng

Lý do không gian vũ trụ tối đen dù có nhiều ngôi sao chiếu sáng

Sự giãn nở của vũ trụ và khoảng cách rất lớn giữa các ngôi sao khiến không gian vũ trụ tối đen dù có vô vàn ngôi sao chiếu sáng.

Đăng ngày: 15/01/2026
“Xuyên không” 700 năm, NASA soi thấu “loài mới” trong thế giới hành tinh

“Xuyên không” 700 năm, NASA soi thấu “loài mới” trong thế giới hành tinh

Siêu kính viễn vọng James Webb lần đầu tiên "xuyên thủng" bầu khí quyển của một hành tinh không giống bất cứ thứ gì được nhìn thấy trong hệ Mặt Trời hay những hệ sao lân cận.

Đăng ngày: 13/01/2026
Khoa Học News