Khoa Học News

Hé lộ hương vị của rượu vang La Mã cổ đại

Nghiên cứu mới công bố cho thấy rượu vang La Mã được ủ trong các bình đất sét chôn dưới đất, có vị hơi cay, thơm mùi bánh mì nướng, táo, hạt óc chó nướng, cà ri.

Người La Mã cổ đại (khoảng thế kỷ 8 trước Công nguyên đến thế kỷ 5) uống rất nhiều rượu vang. Một số nhà sử học ước tính, họ uống tới một lít rượu pha loãng mỗi ngày, nhiều hơn đa số người trong thế kỷ 21. Một nghiên cứu mới công bố trên tạp chí Antiquity giúp làm rõ thêm hương vị, mùi thơm và kết cấu của loại rượu này, Smithsonian hôm 4/3 đưa tin. Theo đó, rượu vang La Mã có vị hơi cay, thơm mùi bánh mì nướng, táo, hạt óc chó nướng và cà ri.


Các bình dolia bị chôn vùi trong hầm rượu ở thị trấn Boscoreale, Italy. (Ảnh: E. Dodd/Ministryo della Cultura/Parco Archaeologico di Pompei).

Trong nghiên cứu mới, nhóm nhà khoa học xem xét dolia, loại bình đất sét mà người La Mã sử dụng để bảo quản, lên men và ủ rượu. Các nhà sử học từ lâu đã biết dolia được sử dụng phổ biến, nhưng vẫn còn nhiều câu hỏi liên quan đến những chi tiết của quá trình sản xuất. Nghiên cứu mới cho thấy, loại bình này là công cụ thiết yếu trong kỹ thuật sản xuất rượu vang. Đây không phải vật chứa bình thường mà được thiết kế chính xác với thành phần, kích thước, hình dạng đều góp phần giúp ủ rượu thành công.

Dolia là yếu tố then chốt trong sản xuất rượu vang cổ suốt hàng trăm năm, theo Dimitri Van Limbergen, tác giả chính của nghiên cứu, nhà khảo cổ tại Đại học Ghent. Trong khi ngày nay, nhiều loại rượu vang được sản xuất trong thùng thép không gỉ và có thêm chất bảo quản.

Người La Mã vùi bình dolia xuống đất, sâu đến miệng và bịt kín bằng nắp để điều chỉnh nhiệt độ, độ ẩm, độ pH trong quá trình lên men, theo Van Limbergen và đồng tác giả Paulina Komar, nhà khảo cổ tại Đại học Warsaw. Các bình đất sét có kết cấu xốp và được phủ hắc ín bên trong, giúp kiểm soát chặt chẽ quá trình oxy hóa.

Dolia có đế hẹp, cho phép các chất rắn từ nho chìm xuống đáy bình và tách khỏi rượu, tạo ra màu cam. Nhưng việc so sánh màu này với các loại rượu vang hiện đại rất khó, vì rượu vang La Mã không chia thành rượu vang đỏ và rượu vang trắng. "Rượu vang La Mã có nhiều màu sắc khác nhau, từ trắng, vàng đến vàng kim, hổ phách, nâu, đỏ và đen, tất cả đều dựa vào loại nho ngâm", Van Limbergen giải thích.

Các điều kiện hình thành do chôn vùi bình cũng ảnh hưởng đến đặc tính độc đáo của rượu. Bên trong bình, nấm men phát triển trên bề mặt rượu, tạo ra các hợp chất hóa học như sotolon. Những hợp chất này mang đến hương vị và mùi thơm đặc biệt.

"Loại rượu vang cổ đại được làm từ nho trắng và sử dụng những kỹ thuật như trên chắc chắn sẽ có vị oxy hóa, với mùi thơm phức tạp của bánh mì nướng, trái cây khô (ví dụ quả mơ), hạt nướng (óc chó, hạnh nhân), trà xanh, với cảm giác khô và nhựa (có nhiều hợp chất tannin trong rượu vang từ vỏ nho)", Van Limbergen nhận định.

TIN CŨ HƠN
Bài toán siêu khó tồn tại hàng thập kỷ đã được giải, đáp án nặng tới 200TB

Bài toán siêu khó tồn tại hàng thập kỷ đã được giải, đáp án nặng tới 200TB

Dung lượng khổng lồ chỉ để chứa lời giải cho một bài toán. Thực sự bài toán đó khó vậy sao?

Đăng ngày: 04/06/2026
Dự đoán thời điểm con người có thể tuyệt chủng

Dự đoán thời điểm con người có thể tuyệt chủng

Một cuộc đại tuyệt chủng của động vật có vú, bao gồm cả con người, có thể xảy ra sau 250 triệu năm nữa do khí hậu thay đổi.

Đăng ngày: 03/06/2026
Đào trúng kim cương "15 triệu viên có 1", cặp vợ chồng sướng ngất

Đào trúng kim cương "15 triệu viên có 1", cặp vợ chồng sướng ngất

Hai du khách người Mỹ may mắn đào trúng viên kim cương nâu trọng lượng 1,90 carat có màu sắc cực hiếm khi đi chơi công viên.

Đăng ngày: 02/06/2026
Loại khoáng chất khiến các nhà khoa học mất hơn 200 năm mới có thể tái tạo được

Loại khoáng chất khiến các nhà khoa học mất hơn 200 năm mới có thể tái tạo được

Canxi magie cacbonat, công thức hóa học là CaMg(CO3)2, chiếm khoảng 2% vỏ Trái đất, mất đến hàng trăm triệu năm mới có thể hình thành trong tự nhiên.

Đăng ngày: 02/06/2026
Giải nghĩa hủ tục tuẫn táng theo hoàng đế Trung Hoa mà nhiều người lầm tưởng

Giải nghĩa hủ tục tuẫn táng theo hoàng đế Trung Hoa mà nhiều người lầm tưởng

Tuẫn táng là một trong những hủ tục tàn khốc trong lịch sử. Dù hủ tục này đã bị xóa bỏ từ rất lâu, nhưng những gì được tài liệu cổ để lại vẫn khiến hậu thế thấy run sợ.

Đăng ngày: 02/06/2026
Ngôi nhà không tốn gạch vữa, xi măng: Được chắp vá 99% từ giấy báo, 100 năm vẫn chẳng khác là bao

Ngôi nhà không tốn gạch vữa, xi măng: Được chắp vá 99% từ giấy báo, 100 năm vẫn chẳng khác là bao

Thông thường, một ngôi nhà được tạo nên từ những vật liệu như gỗ, xi măng, gạch, đá… Thế nhưng, điều kỳ lạ là ở một tiểu bang như Massachusetts lại tồn tại một ngôi nhà bằng giấy.

Đăng ngày: 01/06/2026
16 sự thật về bóng đá - môn thể thao bá chủ toàn cầu

16 sự thật về bóng đá - môn thể thao bá chủ toàn cầu

Nhiều điều thú vị về bóng đá dưới đây khiến không ít người ngạc nhiên.

Đăng ngày: 31/05/2026
Khoa Học News