Hệ thống cảnh báo đột nhập tinh tế đến khó tin của người Nhật thời phong kiến

Có lẽ không kẻ đột nhập (và thất bại) nào trong lịch sử được sung sướng bằng những tay thích khách Nhật Bản thời xưa. Thay vì phải chịu đựng tiếng ré đột ngột đinh tai nhức óc từ mấy cái chuông điện tử đắt tiền, chúng sẽ được tận hưởng những giây phút cuối đời bên tiếng hót líu lo phát ra từ hệ thống chống đột nhập huyền thoại trong kiến trúc phong kiến Nhật Bản: Hành lang chim chích.

Hành lang chim chích, tiếng Nhật gọi là "uguisubari", là một hệ thống sàn nhà được thiết kế để phát ra tiếng động đặc trưng khi ai đó đặt chân lên.


Hành lang chim chích.

Được sử dụng trong các hành lang của chùa chiền và cung điện, hệ thống này phát ra tiếng chiêm chiếp cứ như thể chim hót, giúp báo động cho lính gác của tòa nhà và ép những kẻ thích khách phải từ bỏ cuộc đột nhập của mình.

Từ "chim chích" trong Tiếng Việt tương ứng với từ "uguisu", một giống chim chim chích Nhật Bản hay sống ở các bụi rậm. Vì vậy "uguisubari" dịch ra từ tiếng Nhật có nghĩa là "lính canh chim chích".


Hệ thống này phát ra tiếng chiêm chiếp cứ như thể chim hót.

Cái nhìn cận cảnh về cơ chế của hành lang chim chích ở đền Chino-in, Nhật Bản:


Hành lang chim chích ở Eikan-dō Zenrin-Ji.

Địa điểm nổi tiếng nhất ở Nhật Bản có thiết kế hành lang như thế là ở trong cung điện Ninomaru thuộc lâu đài Nijo ở Kyoto. Theo truyền thuyết Nhật Bản, những hành lang này được thiết kế để giúp lính gác có thể nhận ra sự đột nhập của ninja, qua đó cản bước những tay sát thủ nổi tiếng với hành tung bí ẩn và lặng lẽ này.

Ngoài ra chúng còn được sử dụng để bảo vệ gia sản của ngôi đền. Được xây dựng trong thời kì Edo, lâu đài Nijo tập trung quyền lực chính trị tối cao ở Nhật Bản, khi rất nhiều quan chức và các tướng lĩnh quân sự đã từng sống ở đây. Hành lang chim chích thậm chí vẫn còn được sử dụng cho đến ngày nay, để bảo vệ những vị khách quan trọng thăm viếng nơi này.


Những chiếc sàn này phát ra tiếng chiêm chiếp đặc trưng mỗi khi có áp lực tác động vào.


Cung điện Ninomaru ở Lâu Đài Nijo.

Khi một Mạc chúa (Shōgun) hay Lãnh chúa (Daimyō) đến thăm lâu đài, phòng của họ đều có cửa đặc biệt nơi mà các vệ sĩ, lính canh luôn thường trực và sẵn sàng chiến đấu với bất kì kẻ đột nhập nào.

Hệ thống cảnh báo đột nhập hiệu quả nhưng cũng hết sức tinh tế này, được phát minh bởi những thợ mộc và thợ thủ công xuất sắc nhất Nhật Bản bấy giờ.

Để xây nên một hành lang chim chích, các tấm ván gỗ được đặt lên trên một bộ khung rầm chống, vừa đủ kiên cố để không bị trật ra khỏi trục, vừa đủ lỏng lẻo để hơi đu đưa khi bị dẫm lên. Vậy nên mỗi khi bước chân của kẻ đột nhập chạm vào tấm ván sàn, các đầu nối của sàn chà xát lên những cái đinh của rầm gỗ và tạo nên tiếng chiêm chiếp lừng danh,


Kĩ thuật đơn giản của gỗ và đinh đem lại hiệu quả tối đa.


Đền Chion-in.

Sử dụng các kĩ thuật làm mộc đặc biệt thậm chí còn giúp xác định chính xác vị trí của kẻ đột nhập bởi độ to của tiếng động.

Ngoài Lâu Đài Nijo, hành lang chim chích còn có thể được tìm thấy ở đền Chion-in, đền Eikan-do-Zenrin-Ji và ngôi đền Phật giáo Chân Ngôn Tông (Shingon) Daikaku-Ji , tất cả đều tọa lạc trên ở thủ phủ Kyoto, Nhật Bản.

TIN CŨ HƠN
Rằm tháng Giêng tại sao gọi là Tết Nguyên Tiêu?

Rằm tháng Giêng tại sao gọi là Tết Nguyên Tiêu?

Ngày Rằm tháng Giêng (15 tháng Giêng âm lịch) còn có tên gọi khác là Tết Nguyên tiêu, Tết Thượng nguyên. Đây là rằm đầu tiên của năm mới theo lịch âm của người Việt, là thời điểm thích hợp để cầu an lành cho cả năm.

Đăng ngày: 25/02/2026
Tìm hiểu ngày lễ Khai Hạ ngày mùng 7 Tết Nguyên đán

Tìm hiểu ngày lễ Khai Hạ ngày mùng 7 Tết Nguyên đán

Sau lễ hóa vàng ngày mùng 3 Tết, ngày mùng 7 tháng Giêng thường được coi là ngày cuối cùng của chuỗi lễ hội Tết Nguyên đán. Sau ngày mùng 7, mọi người phải ra sức, trở lại lao động bình thường.

Đăng ngày: 18/02/2026
Những truyền thống đặc biệt trong ngày lễ tình nhân trên Thế giới

Những truyền thống đặc biệt trong ngày lễ tình nhân trên Thế giới

Ở mỗi quốc gia, người dân lại có một cách riêng để kỉ niệm ngày lễ Tình nhân khác nhau và đặc biệt.

Đăng ngày: 16/02/2026
Những món ăn

Những món ăn "đại kỵ" trong ngày Tết đen đủi cả năm

Dưới đây là danh sách các món "đại kỵ" mọi người không nên ăn trong ngày đầu năm để tránh gặp điều xui xẻo.

Đăng ngày: 15/02/2026
Tuyệt chiêu

Tuyệt chiêu "thôi miên tâm lý" giúp bạn nhận nhiều tiền lì xì

Dưới đây xin được giới thiệu tới các bạn cách một vài bí kíp để săn được nhiều tiền lì xì trong dịp tết này.

Đăng ngày: 15/02/2026
11 nơi đáng sợ nhất thế giới

11 nơi đáng sợ nhất thế giới

Khung cảnh ma quái đến rùng rợn cùng với bầu không khí âm u đến lạnh người của các địa điểm sau đây chắc chắn sẽ khiến bạn dựng tóc gáy nếu lỡ bước đến đó.

Đăng ngày: 14/02/2026
Tìm hiểu về phong tục Mừng tuổi ngày Tết

Tìm hiểu về phong tục Mừng tuổi ngày Tết

Tục mừng tuổi đã là một phần không thể tách rời của văn hóa người Việt trong suốt lịch sử.

Đăng ngày: 14/02/2026
Khoa Học News