Khoa Học News

Hiểu về đáy Nam Cực giống như loài người khám phá phần tối Mặt trăng

Nam Cực đang tan chảy nhưng khu vực này vẫn bị bao phủ bởi một lớp băng dày. Khám phá phần ẩn giấu (mặt dưới của lớp băng) sẽ tiết lộ manh mối về mực nước biển dâng trong tương lai.

Băng Nam Cực đang tan chảy mạnh do tác động của hiện tượng nóng lên toàn cầu.

Tuy nhiên, đối với các nhà khoa học, hiểu về việc băng tan chảy là chưa đủ, họ muốn khám phá thêm về cơ chế hoạt động của chúng nhằm lên kế hoạch tốt hơn cho những gì đang chờ đợi loài người trong tương lai.

Để làm được điều này, các nhà nghiên cứu từ Đại học Gothenburg (Thụy Điển) lần đầu tiên đã gửi một robot dưới nước vào năm 2022 - có tên là Ran - nó được trang bị công nghệ sonar (phản xạ sóng âm) để khám phá mặt dưới nền móng tảng băng Dotson, phía tây Nam Cực.


Sau chuyến thám hiểm đầu tiên vào năm 2022, các nhà nghiên cứu quay trở lại phía tây Nam Cực năm 2024, song robot Ran đã biến mất dưới lớp băng (Ảnh: Filip Stedt).

Cỗ máy đã di chuyển hơn 1.000km dưới nước trong 27 ngày thực hiện nhiệm vụ, nó lặn sâu tới 17km dưới thềm băng và gửi những dữ liệu thu được đến các nhà hải dương học.

"Hiện trên Trái đất không còn nhiều khu vực chưa được khám phá. Trong quá trình thực hiện nhiệm vụ, cỗ máy biến mất trong bóng tối ở độ sâu không xác định bên dưới lớp băng. Nó hoạt động 24 giờ liên tục mới gửi dữ liệu một lần. Trong thời gian này, cỗ máy hoàn toàn không liên lạc với chúng tôi và điều này thật đáng sợ.

Đối với nhóm nghiên cứu, hoạt động khám phá của Ran giống như việc loài người chinh phục được phần tối của Mặt trăng", nhà hải dương học Anna Wahlin, tác giả chính của nghiên cứu cho biết.

Dưới lớp băng Nam Cực - các giả thuyết được xác nhận

Chúng ta nên nhớ rằng, phần phía tây Nam Cực được coi là có tác động đáng kể đến mực nước biển dâng trong tương lai do phạm vi và vị trí của nó.

Nhưng các nhà khoa học biết rằng, họ cần những mô hình cụ thể hơn để dự đoán tốc độ tan chảy từ các tảng băng trong khu vực do hiện tượng nóng lên toàn cầu.

Trên tạp chí Science Advances, các nhà nghiên cứu từ Đại học Gothenburg xác nhận rằng, sông băng là nguồn cung cấp năng lượng khiến nền móng tảng băng Dotson tan chảy nhanh hơn do dòng nước mạnh phía dưới làm xói mòn.

Họ cũng quan sát thấy tốc độ tan chảy đang tăng mạnh trong các vết nứt dọc hiện diện dưới sông băng.

"Dấn thân" dưới Nam Cực để nhìn rõ hơn về tương lai của thế giới

Tuy nhiên, điều đáng ngạc nhiên liên quan đến cấu trúc liên kết của băng. Các nhà nghiên cứu đã quan sát thấy những mô hình đầy ngạc nhiên ở đáy sông băng.

Phần băng chìm dưới nước mang cấu trúc giống như các sườn núi, thung lũng, cao nguyên và các dạng cồn cát.

Giả thuyết duy nhất mà các nhà hải dương học đặt ra là nguyên nhân khiến chúng tạo thành những hình dáng như vậy do dòng nước chảy làm xói mòn - dưới tác động từ chuyển động quay của Trái đất.

Sau khi thu thập số đo ban đầu vào năm 2022, các nhà nghiên cứu muốn lặp lại hoạt động này vào năm 2024 để ghi lại những thay đổi trên nền móng tảng băng Dotson, phía tây Nam Cực.

Thật không may sau lần lặn đầu tiên, phương tiện dưới nước của họ đã biến mất hoàn toàn không để lại dấu vết. Công việc của các nhà khoa học bây giờ giống như đang ở "chế độ ngủ", chờ đợi sự thay thế cỗ máy khác tương tự Ran.

Nhóm nghiên cứu hiện vẫn còn rất nhiều dữ liệu để phân tích chi tiết hơn. Nhưng để thành công trong việc "sửa chữa" những giả định sai lầm của các mô hình hiện tại và nhìn rõ hơn về tương lai của thế giới, họ vẫn cần khám phá mặt dưới của thềm băng và dấn thân sâu hơn vào phía ẩn giấu của Nam Cực.

Thông tin biên tập: Xem tại đây
TIN CŨ HƠN
Thợ lặn hốt hoảng đối mặt với cá mặt quỷ dưới đáy đại dương

Thợ lặn hốt hoảng đối mặt với cá mặt quỷ dưới đáy đại dương

Con cá có hình thù xấu xí đang lẩn trốn dưới cát biển như một cách ngụy trang khi đi săn mồi.

Đăng ngày: 24/09/2026
San hô là động vật hay thực vật?

San hô là động vật hay thực vật?

San hô là các sinh vật biển thuộc lớp San hô (Anthozoa) tồn tại dưới dạng các thể polip nhỏ giống hải quỳ, thường sống thành các quần thể gồm nhiều cá thể giống hệt nhau.

Đăng ngày: 24/09/2026
Choáng váng với loài sinh vật kì dị như đến từ ngoài hành tinh

Choáng váng với loài sinh vật kì dị như đến từ ngoài hành tinh

Trông như một sinh vật trong các bộ phim quái vật ngoài hành tinh nhưng thực tế sinh vật kì dị mà anh em thấy là conchoderma auritum - hà tai thỏ. Đây là một loài thuộc lớp chân hàm trên…

Đăng ngày: 21/09/2026
Choáng ngợp trước hiện tượng "cột băng chết chóc"

Choáng ngợp trước hiện tượng "cột băng chết chóc"

Cột nước muối siêu lạnh chìm xuống đáy biển dễ dàng đông cứng mọi vật trên đường đi dọc đáy biển Nam Cực.

Đăng ngày: 17/09/2026
Poster phim "Nàng tiên cá" bị châm biếm vì sai kiến thức khoa học cơ bản

Poster phim "Nàng tiên cá" bị châm biếm vì sai kiến thức khoa học cơ bản

Hình poster để quảng bá cho bộ phim "Nàng tiên cá" phiên bản người đóng do hãng phim Disney sản xuất đã khiến nhiều nhà sinh vật học bức xúc vì sai trầm trọng kiến thức khoa học.

Đăng ngày: 15/09/2026
Top 6 loài cá to lớn nhất đại dương

Top 6 loài cá to lớn nhất đại dương

Thế giới đại dương rộng lớn với muôn vàn loài động vật khiến chúng ta phải khao khát được khám phá, từ hung tợn cho tới kỳ lạ với những khả năng đặc biệt, chúng dần thu hút sự tò mò của con người hơn.

Đăng ngày: 15/09/2026
Ốc cổ ngỗng - Hải sản giá "cắt cổ" chỉ dành cho người giàu

Ốc cổ ngỗng - Hải sản giá "cắt cổ" chỉ dành cho người giàu

Vùng biển xứ Galicia ở tây bắc Tây Ban Nha nổi tiếng với nhiều loài hải sản cao cấp, trong đó ốc cổ ngỗng được xem là có giá trị dinh dưỡng rất cao với rất nhiều nguyên tố vi lượng, vị lại ngọt ngon.

Đăng ngày: 02/09/2026
Khoa Học News