Học sinh trung học phát hiện hố đen xé toạc ngôi sao

Hai thực tập sinh trung học tại Harvard đã tìm thấy bằng chứng về hố đen "ăn thịt" ngôi sao dựa vào nguồn dữ liệu từ những năm 1980.

Khi một ngôi sao đến quá gần hố đen, lực hấp dẫn cực lớn của hố đen sẽ xé toạc ngôi sao, ép vật chất thành những dải mỏng và hút về phía nó. Đây là một quá trình thực hỗn loạn, tạo ra một vụ nổ ánh sáng mãnh liệt được gọi là sự kiện gián đoạn thủy triều (TDE).

Kể từ lần phát hiện đầu tiên cách đây 4 thập kỷ, các nhà thiên văn học đã xác nhận khoảng 100 sự kiện hố đen nghiến ngấu ngôi sao, hầu hết bằng cách quét bầu trời để tìm ánh sáng khả kiến hoặc ánh sáng tia X phát ra từ TDE.


Mô phỏng hố đen siêu khối lượng xé toạc ngôi sao và phát ra TDE. (Ảnh: NRAO/AUI/NSF/NASA)

Khám phá mới rất đặc biệt: một phần vì là trường hợp hiếm hoi dựa vào sóng vô tuyến để xác nhận sự hiện diện của TDE, một phần vì nó được thực hiện bởi các học sinh trung học trong khuôn khổ một kỳ thực tập tại Đại học Harvard.

Cụ thể, trong lúc nghiên cứu kho dữ liệu cũ được thu thập vào những năm 1980 bởi hệ thống kính viễn vọng vô tuyến VLA tại Đài thiên văn Quốc gia Karl G. Jansky ở bang New Mexico, Mỹ, hai thanh thiếu niên Ginevra Zaccagnini và Jackson Codd từ một trường trung học ở bang Massachusetts đã nhận thấy một nguồn sáng có tên là J1533 + 2727 (được phát hiện vào giữa những năm 1990) đã mờ đi rõ rệt vào năm 2017.

Họ báo cáo phát hiện này với các nhà khoa học, những người sau đó đã sử dụng kính thiên văn vô tuyền 90 m tại Đài quan sát Green Bank ở bang West Virginia để thực hiện các quan sát bổ sung. Kết quả cho thấy J1533 + 2727 đã mờ đi hơn 500 lần so với lúc nó sáng nhất.

Phân tích sâu hơn về nguồn sáng gợi ý rằng nó có thể là TDE, gây ra bởi một hố đen siêu khối lượng cách Trái đất 500 triệu năm ánh sáng khi nghiến ngấu một ngôi sao đi ngang qua.

"Đây là phát hiện đầu tiên về một TDE tiềm năng trong vũ trụ tương đối gần. Nó cho thấy các sự kiện gián đoạn thủy triều có thể phổ biến hơn chúng ta nghĩ trước đây", nhà thiên văn học Vikram Ravi tại Viện Công nghệ California cho biết.

Khám phá mới đã được trình bày tại cuộc họp lần thứ 239 của Hiệp hội Thiên văn Mỹ vào hôm 10/1.

TIN CŨ HƠN
Khoảng cách từ Trái Đất đến Mặt Trời là bao nhiêu?

Khoảng cách từ Trái Đất đến Mặt Trời là bao nhiêu?

Trái Đất và các hành tinh hàng xóm, cùng các tiểu hành tinh, hành tinh lùn, thiên thạch, sao chổi... thuộc hệ Mặt Trời (Thái Dương hệ) với Mặt Trời là trung tâm của hệ này.

Đăng ngày: 11/04/2026
Các hành tinh trong Hệ Mặt trời

Các hành tinh trong Hệ Mặt trời

Hệ Mặt trời (hay Thái Dương Hệ) là hệ hành tinh gồm có Mặt Trời ở trung tâm và các vật quay xung quanh.

Đăng ngày: 11/04/2026
Năm ánh sáng là gì? Một năm ánh sáng bằng bao nhiêu km?

Năm ánh sáng là gì? Một năm ánh sáng bằng bao nhiêu km?

Năm ánh sáng là đơn vị đo thông dụng ngoài vũ trụ bao la, rộng lớn. Và người ta thường nhầm lẫn nghĩ rằng đây là đơn vị đo thời gian.

Đăng ngày: 09/04/2026
12 điều kỳ thú nhất về Sao Kim

12 điều kỳ thú nhất về Sao Kim

Sao Kim, hành tinh thứ hai gần Mặt Trời là một vì tinh tú khá kỳ thú. Hãy cùng khám phá những điều kỳ lạ về một trong những người “anh em láng giềng” gần gũi nhất với Hành Tinh Xanh của chúng ta trong Hệ Mặt Trời.

Đăng ngày: 09/04/2026
Không bao giờ nhìn thấy đầy đủ Mặt Trăng từ Trái Đất

Không bao giờ nhìn thấy đầy đủ Mặt Trăng từ Trái Đất

Mặt trăng là vệ tinh tự nhiên duy nhất của Trái đất và cũng là hành tinh duy nhất mà con người đã từng đặt chân lên.

Đăng ngày: 09/04/2026
Tổng quan về sao Thổ

Tổng quan về sao Thổ

Sao Thổ tức Thổ tinh là hành tinh thứ sáu tính theo khoảng cách trung bình từ Mặt Trời và là hành tinh lớn thứ hai về đường kính cũng như khối lượng, sau Sao Mộc trong Hệ Mặt Trời.

Đăng ngày: 09/04/2026
Cách xem Mặt trăng, sao Hỏa bằng Google Maps

Cách xem Mặt trăng, sao Hỏa bằng Google Maps

Đây không phải là lần đầu tiên Google tích hợp một tính năng thú vị vào Maps và càng không đúng khi phủ nhận Google thờ ơ với vấn đề vũ trụ.

Đăng ngày: 08/04/2026
Khoa Học News