Khám phá “số 5” kỳ diệu trong văn hóa ẩm thực Nhật Bản

Văn hóa ẩm thực Nhật Bản vừa bí ẩn, tinh tế vừa lôi cuốn. Những bí mật và quy tắc của món ăn Nhật được gói gọn trong "Tam Ngũ" – ba số 5 kỳ diệu trong ẩm thực Nhật.

Một bữa ăn của người Nhật thường phải quy tụ đủ 5 phương pháp, 5 hương vị, 5 màu sắc. Những con số 5 này phản ánh sâu xa hơn nữa sự tôn sùng và yêu quý thiên nhiên của người Nhật. Vậy những con số 5 này có ý nghĩa gì?

5 màu – Go Shiki

Bàn ăn của người Nhật luôn hội tụ đủ 5 màu cơ bản, khiến bữa ăn trở nên hài hòa màu sắc, ngon mắt và đầy dinh dưỡng. 5 màu cơ bản đó là:

  • Trắng: từ các món như cơm, củ cải, đậu hũ, cá chín...
  • Đỏ: từ cá sống, trứng cá, sò đỏ, thanh cua...
  • Xanh: từ các loại rau củ mang màu xanh.
  • Vàng: từ các loại nguyên liệu màu vàng cam như bí đỏ, cà rốt, trứng cá trích, nhím biển...
  • Đen (bao gồm cả màu tối như nâu đậm hay tím thẫm): từ thịt nướng, cà tím, rong biển, nước tương.


5 màu chủ đạo của ẩm thực Nhật đại diện cho ngũ hành.

Không phải tự nhiên mà 5 màu này được chọn để xuất hiện trên bàn ăn. Đây là 5 màu đại diện cho ngũ hành tự nhiên: kim – mộc – thủy – hỏa – thổ như hội tụ tinh hoa đất trời trên bàn ăn mỗi ngày.

5 vị - Go Mi

Thay vì các món ăn thiên ngọt, thiên mặn hay thiên cay như khẩu vị từng miền của món Việt, ẩm thực Nhật hội tụ đủ mùi vị trong một bữa ăn bao gồm mặn – chua – ngọt – đắng – umami. Vị umami là mùi vị khác biệt so với các món ăn chúng ta thường biết. Đây là vị ngọt tự nhiên của hải sản sống, thịt nướng, nấm hay nước hầm. Đây chính là hương vị tạo cảm giác ngọt lành, thanh mát, tự nhiên cho món ăn Nhật. Vốn trân trọng những giá trị tự nhiên, người Nhật rất ít sử dụng các loại gia vị có mùi hương hay vị mạnh mà thiên về sử dụng các gia vị có tính điểm xuyết cho món ăn, tôn lên hương vị tự nhiên của món ăn. Việc ăn thanh nhẹ không những tốt cho sức khỏe mà còn là thái độ trân trọng mẹ thiên nhiên của người Nhật.

5 cách chế biến – Go Hoo


Bữa ăn của người Nhật thường quy tụ đủ 5 cách chế biến.

Số 5 cuối cùng trong ẩm thực Nhật là ở cách chế biến. 5 cách chế biến đó là hầm – nướng – hấp – rán – luộc. Dù các cách chế biến này không có gì mới nhưng trong ẩm thực các phương pháp chế biến sẽ có những yêu cầu khắt khe hơn để đáp ứng nguyên tắc 5 vị bên trên, đặc biệt là giữ lại được vị umami. Các cách chế biến này được áp dụng trên những thực phẩm tươi ngon nhất, những sản vật theo mùa để đảm bảo hương vị tươi ngon nhất cho bữa ăn và cũng là cách để tôn trọng vòng tuần hoàn phát triển của thiên nhiên. Các món ăn Nhật được chế biến với nhiều phương pháp khác nhau nhưng lại được chế biến với lượng thực phẩm vừa đủ để không có thực phẩm thừa sau bữa ăn.

TIN CŨ HƠN
Ngồi đâu trên máy bay an toàn nhất?

Ngồi đâu trên máy bay an toàn nhất?

Nếu di chuyển bằng máy bay, bạn có biết ghế ngồi nào là an toàn nhất? Các chuyên gia chỉ ra rằng có một số chỗ trên máy bay có tỷ lệ sống sót cao nhất.

Đăng ngày: 29/01/2026
Sự khác biệt thú vị giữa Tết xưa và Tết nay

Sự khác biệt thú vị giữa Tết xưa và Tết nay

Tết xưa nhà nhà đốt pháo giấy, Tết nay chỉ được bắn pháo hoa. Tết xưa cả gia đình quây quần gói bánh chưng, ngày nay nhiều gia định chọn bánh chưng bán sẵn.

Đăng ngày: 27/01/2026
Lời tiên tri của bà lão mù Vanga về tân Tổng thống Mỹ Donald Trump

Lời tiên tri của bà lão mù Vanga về tân Tổng thống Mỹ Donald Trump

Tỷ phú Donald Trump đã giành chiến thắng trong cuộc đua vào Nhà Trắng. Kết quả này đã được những nhà tiên tri nổi tiếng trên thế giới tiên đoán từ hàng trăm năm trước, khiến mọi người phải khiếp sợ.

Đăng ngày: 16/01/2026
15 loại quả ở Việt Nam lọt vào danh sách 28 quả kỳ lạ nhất thế giới

15 loại quả ở Việt Nam lọt vào danh sách 28 quả kỳ lạ nhất thế giới

Trang Elite Readers đã "lùng sục" và tổng hợp 28 loại quả kỳ lạ nhất thế giới và thật bất ngờ khi tới 15 loại quả có mặt ở Việt Nam.

Đăng ngày: 14/01/2026
Những cấm kị nên biết khi tặng tiền lì xì

Những cấm kị nên biết khi tặng tiền lì xì

Lì xì là một tục lệ đẹp trong dịp Tết Nguyên đán ở nhiều nước châu Á. Tuy nhiên, không ít người chú ý đến những việc nên và không nên khi tặng bao lì xì.

Đăng ngày: 13/01/2026
5 mẹo dân gian khiến rắn sẽ không dám bén mảng tới gần nhà bạn

5 mẹo dân gian khiến rắn sẽ không dám bén mảng tới gần nhà bạn

Mới đây nhất, người dân tại Tiền Giang vô cùng hoảng sợ khi chứng kiến cảnh tượng con rắn dài khoảng hơn 1 mét vùng vẫy trong phòng tắm tại nhà của một người dân.

Đăng ngày: 13/01/2026
Vì sao người Do Thái thông minh nhất thế giới?

Vì sao người Do Thái thông minh nhất thế giới?

Từ ngàn xưa, người Do Thái đã xem tri thức là loại vốn đặc biệt vì có thể sinh ra vốn và của cải, lại không bị cướp đoạt được.

Đăng ngày: 08/01/2026
Khoa Học News