Khoa Học News

"Khí cười" và bữa tiệc giải trí giới thượng lưu thế kỷ 19

Người tham gia tiệc sẽ hít khí oxit nito (khí gây cười) được trữ trong túi lụa lớn màu xanh lá cây, để tạo hưng phấn.

Trong thế kỷ 19, các thành viên của giới thượng lưu Anh tham gia vào một hình thức giải trí đặc biệt được gọi là các bữa tiệc khí cười. Những người tham gia sẽ hít khí nitơ oxit (N2O) - một hợp chất được phát hiện trong thế kỷ 18 sử dụng để gây tê, giảm đau. Các bữa tiệc như vậy dần lan rộng khắp Đại Tây Dương đến Mỹ.

Khí nitơ oxit được phát hiện như thế nào?

Nitơ oxit được phát hiện lần đầu tiên vào năm 1772 bởi Joseph Priestley, một nhà hóa học người Anh. Trong thí nghiệm quan sát các loại khí khác nhau, được mô tả: không màu, vị ngọt, có mùi hơi dễ chịu, Priestley tìm ra hợp chất nitơ oxit và công bố phát hiện của mình vào ba năm sau đó. Khi đó, nitơ oxit chỉ được sử dụng trong các thí nghiệm.

Năm 1799, mối quan tâm về nitơ oxit mới được hồi sinh khi một bác sĩ người Anh tên Thomas Beddoes nhận ra các đặc tính trị liệu của nó. Ông thử nghiệm để điều trị các bệnh về đường hô hấp, đặc biệt là bệnh lao - một căn bệnh chết người thời bấy giờ. Khí oxit nitơ được lưu trữ trong các túi lụa lớn, màu xanh lá cây, bệnh nhân sẽ hít khí từ ống vào cơ thể.


Khí được cho vào một chiếc túi, đặt ống để hút vào người.

Các bữa tiệc khí cười

iNhững bệnh nhân được thử nghiệm chia sẻ cảm giác khi họ hít khí oxit nitơ. Mỗi người mô tả khác nhau nhưng đa phần họ thấy hồi hộp và thú vị, cảm giác hưng phấn từ trong cơ thể. Vị bác sĩ đã thử nghiệm trong vài tháng và đi đến kết luận: khí không gây hại cho người.

Bác sĩ Thomas Beddoes thuê Humphry Davy 20 tuổi làm tổng giám đốc đầu tiên cho nghiên cứu của mình. Davy có nhiệm vụ tổ chức các bữa tiệc, mời người thân bạn bè đến trải nghiệm cảm giác hưng phấn khi hít khí nitơ oxit, yêu cầu họ ghi lại trải nghiệm của mình. Anh đặt tên cho loại khí này là ga khí cười. Những người tham gia rất vui vẻ, sảng khoái, họ thích thú và say mê với bữa tiệc. Từ đó, các bữa tiệc dần trở nên phổ biến hơn, không chỉ ở Anh mà lan sang Mỹ. Những người tham gia phải trả tiền để trải nghiệm cảm giác này.

Trong những buổi biểu diễn đó, họ tìm ra ý nghĩa y học của oxit nitơ và hiện thực hóa chúng. Năm 1844, một người trong bữa tiệc bị thương ở chân, anh ta được tiêm một liều khí cười thấp. Bệnh nhân không còn dấu hiệu đau đớn nữa. Khí nito oxit sau đó được sử dụng trên những bệnh nhân bị tê liệt.

Sau cùng các nhà khoa học kết luận, "khí cười" có khả năng phá vỡ đau đớn vật lý, có thể được sử dụng trong phẫu thuật khi không có tràn dịch máu lớn xảy ra.


Những bữa tiệc khí cười vào thế kỷ 19 ở Anh đến Mỹ và các nước khác.

Tuy nhiên, Wells không chứng minh được quan điểm của mình và bị công chúng phản bác. Sau này, một đồng nghiệp cũ của Wells, William Morton, đã trở thành người đề xuất chính thúc đẩy việc sử dụng oxit nito như thuốc mê khi chứng minh được tác dụng trong y khoa. Năm 1846, Morton đã giới thiệu sử dụng ether làm thuốc mê. Ether có nhiều ưu điểm hơn oxit nitơ và được công nhận.Một nhà nghiên cứu khác tên Wells, người từng trải nghiệm bữa tiệc, nhận ra những điểm bất thường. Nếu cứ sử dụng khí nito oxit như một cách để làm cơ thể hưng phấn, người dùng dễ nhiễm độc. Dùng lâu ngày dễ bị nghiện, không thể thoát ra, từ đó họ sẽ dần vô cảm với cuộc sống hiện tại. Một vài trường hợp nạn nhân có biểu hiện mặt tái xanh, cơ thể không cử động, tĩnh mạch lớn... Từ đó, Wells cho rằng oxit nito có khả năng gây mê ở người.

Từ đó, oxit nitơ không còn phổ biến nữa. Những bữa tiệc khí cười dần mất đi. Nếu như trước đây nó được sử dụng cho giải trí thì ngày nay oxit nitơ được dùng trong một số loại hình phẫu thuật.

TIN CŨ HƠN
Những bệnh về da dễ mắc trong nắng nóng mùa hè

Những bệnh về da dễ mắc trong nắng nóng mùa hè

Bác sĩ Trình Ngô Bỉnh, Khoa Da liễu Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec Central Park TP HCM, đúc kết 8 bệnh da thường gặp trong thời tiết nắng nóng mùa hè và cách phòng tránh, xử lý.

Đăng ngày: 03/06/2026
Gai cột sống - bệnh nguy hiểm song khó phát hiện sớm

Gai cột sống - bệnh nguy hiểm song khó phát hiện sớm

Bác sĩ Randell DuPraw, chuyên gia nắn chỉnh thần kinh cột sống tại Maple Healthcare, giải thích gai cột sống là những mảng xương thừa mọc ra dọc theo rìa các đốt xương sống.

Đăng ngày: 01/06/2026
Lá bìm bìm làm thuốc

Lá bìm bìm làm thuốc

Bìm bìm được dùng phổ biến theo kinh nghiệm dân gian để làm thuốc lợi tiểu chữa phù thũng, đái dắt. Bìm bìm là loại dây leo. Lá mọc so le, chia 5 thùy. Hoa mầu trắng hay lam tím. Quả nang.

Đăng ngày: 30/05/2026
Nam giới và nữ giới ai chịu đau tốt hơn?

Nam giới và nữ giới ai chịu đau tốt hơn?

Nghiên cứu của các nhà khoa học thuộc ĐH Malaga chỉ ra, khả năng chịu đau ở nam giới và nữ giới là tương tự nhau.

Đăng ngày: 30/05/2026
Chữa trị ung thư: Đã có nhiều kỹ thuật mới

Chữa trị ung thư: Đã có nhiều kỹ thuật mới

Hàng năm, trên thế giới có khoảng 10 triệu ca ung thư mới mắc và khoảng 6 triệu người chết do ung thư. Tuy nhiên, hiện nay, đã có khá nhiều lọai bệnh ung thư có thể phòng ngừa và điều trị nhờ sự tiến bộ không ngừng của khoa học. GS Nguyễn Chấn Hùng, Giám đốc

Đăng ngày: 29/05/2026
Những lý do nên dùng cà chua

Những lý do nên dùng cà chua

Cà chua thường xuyên xuất hiện trong căn bếp của mọi nhà và được dùng để chế biến rất nhiều món ăn. Nhưng lợi ích, tác dụng tuyệt vời của loại quả này cũng như cách ăn nó sao cho tốt nhất thì không phải ai cũng biết.

Đăng ngày: 29/05/2026
Tìm hiểu triệu chứng và cách chữa ngón tay gãy bút chì

Tìm hiểu triệu chứng và cách chữa ngón tay gãy bút chì

Ngón tay bị gãy bút chì là do chấn thương ở khớp giữa ngón tay, nơi có thể gập cong. Khớp này gọi được là khớp nối liên vị gần (PIP).

Đăng ngày: 26/05/2026
Khoa Học News