Không khí ô nhiễm từ Trung Quốc tràn sang Việt Nam vào mùa đông

Ô nhiễm không khí nghiêm trọng ở Trung Quốc đóng góp hơn 50% lượng khí độc SO₂ ở miền Bắc Việt Nam vào mùa đông và tình trạng này có nguy cơ kéo dài.

Không khí bẩn từ Trung Quốc tràn san Việt Nam

Viện Khoa học Khí tượng thủy văn và Biến đổi khí hậu (Bộ Tài nguyên và Môi trường) mới đây công bố kết quả nghiên cứu cho thấy miền Bắc Việt Nam đang chịu ảnh hưởng đáng kể do ô nhiễm không khí xuyên biên giới từ Trung Quốc. Nghiên cứu sử dụng công nghệ tiên tiến và thực hiện quan trắc tại 9 tỉnh thành, trong đó có Hà Nội, Vĩnh Phúc và các tỉnh biên giới phía Bắc.

Kết quả cho thấy nồng độ ô nhiễm không khí vào mùa đông ở miền Bắc có sự tác động rất lớn từ nguồn phát thải của Trung Quốc. Trong nồng độ các chất ô nhiễm không khí ở miền Bắc, ảnh hưởng xuyên biên giới từ Trung Quốc đóng góp khoảng 55% đối với SO₂, 48% đối với NO₂ và 30% với CO.

Cao tốc Bắc Kinh bao phủ bởi khói bụi do ô nhiễm trầm trọng. (Ảnh: Kyodo).

Nguyên nhân của hiện tượng này là gió mùa đông bắc hoạt động mạnh vào mùa đông đã đẩy một lượng khí độc hại từ Trung Quốc tràn sang miền Bắc Việt Nam. Vào mùa hè, gió mùa tây nam và đông nam chiếm ưu thế đã ngăn cản sự xâm lấn của không khí ô nhiễm từ phương Bắc.

Đến nay, ảnh hưởng của ô nhiễm ở Trung Quốc tới miền Bắc Việt Nam tuy chưa rõ rệt, nhưng bắt đầu xuất hiện ở các tỉnh biên giới. Nghiên cứu của Khoa học Khí tượng thủy văn và Biến đổi khí hậu cho thấy, vào tháng một khi gió mùa đông bắc hoạt động mạnh, các tỉnh Lạng Sơn, Lào Cai… tuy không có nhiều hoạt động kinh tế nhưng vẫn có mức SO₂ cao hơn Hà Nội và gấp đôi TP HCM.

Trước đây, nghiên cứu của các tác giả nuớc ngoài cũng cho thấy lượng SO₂ lắng đọng tại Việt Nam xấp xỉ ngưỡng cho phép theo tiêu chuẩn châu Âu và trên 50% lượng SO₂ lắng đọng tại miền Bắc Việt Nam có nguồn gốc từ Trung Quốc, nơi lượng SO₂ lắng đọng cao gấp 1-3 lần ngưỡng nói trên.

Trung Quốc đang gánh chịu ô nhiễm không khí nặng nề do khai thác và sử dụng than quá nhiều làm phát sinh SO₂ và bụi. Năm 2014, chính phủ Trung Quốc phải khởi động chương trình tuyên chiến với ô nhiễm không khí. Tuy nhiên, việc phụ thuộc nặng nề vào nguyên liệu than sẽ khiến công cuộc này trở nên khó khăn và các tác động tiêu cực tới miền Bắc Việt Nam sẽ còn kéo dài.

SO2, NO2 và CO là các khí độc có trong khói đốt nhiên liệu (xăng xe), khói đốt rơm rạ, khí thải nhà máy chưa xử lý… Những khí độc này nếu hít phải lâu ngày sẽ từ từ phá hủy hệ hô hấp. Tổn thương trước hết là viêm mũi họng, thanh quản, sau đó dẫn đến viêm mãn tính đường hô hấp trên. Người bị bệnh luôn thiếu oxy dẫn đến suy giảm sức khỏe và dễ mắc các bệnh khác như bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính (COPD), viêm phế quản, viêm phổi và ung thư phổi.

Từ khóa liên quan:

Ô nhiễm không khí

Ô nhiễm không khí ở trung quốc

ô nhiễm không khí tràn sang việt nam

không khí ô nhiễm từ phương Bắc

gió mùa đông bắc

khí độc trong khói đốt nhiên liệu