Không mùi, không sex ở bọ cánh cứng Nhật Bản

Nếu một con bọ đực thuộc họ bọ cánh cứng Nhật Bản không thể phát hiện ra hoocmon giới tính pheromone do con cái tiết ra, nó sẽ không có khả năng xác định vị trí của con cái cũng như sinh sản.

Các nhà nghiên cứu đại học California Davis mới đây đã phát hiện enzim chìa khóa tương tác với pheromon trong hệ thống khứu giác phức tạp của loài bọ cánh cứng như thế nào. Phát hiện này có thể mang lại nhiều ứng dụng quan trọng trong việc kiểm soát loài côn trùng gây hại nói trên.

Kết quả nghiên cứu của nhóm các nhà sinh thái hóa học do giáo sư Walter Leal thuộc đại học California Davis khoa côn trùng học chỉ đạo được đăng tải trên số ra ngày 16 tháng 6 trên tờ Proceedings of the National Academy of Sciences.

Các nhà nghiên cứu tìm hiểu con đực phân biệt pheromone của hai giới bằng cách sử dụng cơ chế phát hiện mùi trên đôi râu của chúng như thế nào. Bọ cánh cứng có hai cơ quan khứu giác nằm cùng trên đôi râu đặc biệt nhạy cảm của chúng, một cái nhận biết mùi pheromone do con cái cùng loài tiết ra còn cái kia điều chỉnh để nhận biết mùi pheromone từ con cái của loài gần gũi – bọ cánh cứng Osaka.

(Ảnh: cirrusimage.com)


Leal cho biết: “Nếu con bọ Nhật Bản ngửi thấy mùi của loài khác, nó sẽ ngừng lại giống như nhận được tín hiệu “chấm dứt” vậy”.

Các nghiên cứu trước đó cũng do nhóm của Leal thực hiện cho thấy bọ cánh cứng Nhật bản sử dụng một enzim hoặc protein trong đôi râu để khử pheromone bằng cách phá vỡ cấu trúc hóa học của nó.

Trong nghiên cứu mới xuất bản, các nhà khoa học thuộc đại học California Davis đã biệt lập, nhận diện, sao chép và kích hoạt enzim có tên PjapPDE. Họ đã chứng minh rằng enzim này tương tác với pheromone từ bọ cánh cứng Nhật Bản và bọ cánh cứng Osaka. Nó nhanh chóng khử pheromone từ con bọ cái Nhật bản đồng thời dần dần làm yếu pheromone của con cái thuộc loài khác.

Mục tiêu của Leal là nhằm tìm ra các phương thức hạn chế dần dần quá trình suy giảm của pheromone bằng cách ngăn cản enzim, từ đó tác động đến khả năng bọ đực Nhật Bản phát hiện pheromone và định vị con cái.

Loài bọ cánh cứng Nhật Bản lần đầu tiên phát hiện thấy ở Hoa Kì vào năm 1916 tại một nhà trẻ ở New Jersey. Hiện chúng đã có mặt ở 22 bang phía đông sông Mississippi và đang lan dần về phía tây. Quá trình phát triển biệt lập xảy ra ở California, Wisconsin và Oregon. Ở giai đoạn ấu trùng, bọ cánh cứng được coi là loài côn trùng gây hại phát triển lan rộng nhất tại Hòa Kì. Bọ cánh cứng trưởng thành ăn lá cây và trái cây của vài trăm loài cây có quả, cây cảnh, cây bụi và cây bò cũng như cây thực phẩm hay cây hoa màu.
Từ khóa liên quan:

sinh vật

côn trùng

bọ cánh cứng

TIN CŨ HƠN
Cây bạch đàn 7 sắc cầu vồng kỳ lạ

Cây bạch đàn 7 sắc cầu vồng kỳ lạ

Bạch đàn cầu vồng (Eucalyptus deglupta) là một loài cây thường xanh khổng lồ.

Đăng ngày: 09/03/2026
Các loài muỗi

Các loài muỗi "kinh dị" không thèm hút máu người

Muỗi tuyết, muỗi nước, muỗi vằn Midge... là những loài muỗi không hút máu người nhưng rất hay bị con người "tàn sát".

Đăng ngày: 07/03/2026
Những loài nấm kỳ lạ nhất thế giới

Những loài nấm kỳ lạ nhất thế giới

Nấm lỗ chó có hình thù như bạch tuộc, nấm phát ánh sáng xanh trong bóng tối hay nấm răng chảy máu là những loài nấm kỳ dị trên thế giới.

Đăng ngày: 06/03/2026
Bí ẩn hoa tre

Bí ẩn hoa tre "trăm năm nở hoa một lần" không phải ai cũng biết

Tre có hoa thậm chí còn kết quả - nhưng không phải ai cũng có cơ hội được chiêm ngưỡng loài hoa "trăm năm có một" này.

Đăng ngày: 05/03/2026
Loài hoa tuyệt đẹp, nhưng có thể giết người trong tích tắc

Loài hoa tuyệt đẹp, nhưng có thể giết người trong tích tắc

Sở hữu vẻ đẹp nổi bật và thu hút nhưng loài hoa bao tay chồn (Foxglove) lại có thể giết người trong chớp mắt với độc tính cao

Đăng ngày: 03/03/2026
14 cây có tuổi thọ lâu đời hơn cả nền văn minh nhân loại

14 cây có tuổi thọ lâu đời hơn cả nền văn minh nhân loại

Nhiều cây cổ thụ có tuổi thọ lâu đời hơn cả nền văn minh loài người, sống sót sau nhiều biến đổi địa chất và khí hậu trên Trái Đất.

Đăng ngày: 01/03/2026
3 loài trúc

3 loài trúc "kỳ lạ" có nguy cơ tuyệt chủng ở Việt Nam

Trúc là một loài cây rất thân quen trong đời sống người Việt và mang tính biểu tượng cao. Nhiều đồ vật có niên đại hàng trăm năm được mô phỏng từ hình tượng cây trúc hoá long.

Đăng ngày: 28/02/2026
Khoa Học News