Kiến lửa "giải" toán siêu như người

Bài toán hiệu quả được kiến lửa cân nhắc khi chúng luôn chọn cho mình đường đi nhanh nhất, thay vì ngắn nhất, để di chuyển trên mọi bề mặt.

Một bản nghiên cứu mới đây cho biết khi đi qua những bề mặt với địa hình khác nhau, kiến lửa luôn biết chọn đường đi khiến nó giảm thiểu được thời gian di chuyển, thay vì chọn đường đi ngắn nhất.

Hiện tượng này cũng giống như hiện tượng ánh sáng giữa 2 điểm luôn được truyền đi bằng con đường tiết kiệm thời gian nhất. Đây được gọi là nguyên tắt Fermat về thời gian tối thiểu.


Trong bài toán hiệu quả, kiến đã biết chọn cho mình
đường đi tiết kiệm thời gian nhất, thay vì ngắn nhất

Trong bản nghiên cứu của mình, các nhà nghiên cứu thuộc đại học Regensburg, Đức đã thu thập vài đàn kiến lửa ở Israel. Mỗi đàn gồm có vài nghìn con kiến thợ và vài con kiến chúa. Họ đặt những chú kiến này vào một góc hộp và đặt xác một con gián vào góc cột bên kia. Để tới được chỗ con gián, kiến buộc phải vượt qua những rào cản như: nỉ trơn, nỉ thô và một mặt phẳng trơn..

Họ nhận thấy, để đến chỗ con mồi, kiến không chọn đường đi thẳng. Chúng thường đi theo những cung đường góc cạnh, trên những vật liệu trơn để tới đích trong thời gian gần nhất.

Kiến dựa vào vệt pheromone (những chất được sử dụng như những tín hiệu hóa học giữa các cá thể cùng loài, những chất này được tiết ra ngoài cơ thể côn trùng và có thể gây ra những phản ứng chuyên biệt cho cá thể khác cùng loài) để tìm đường. Lúc đầu, những vệt này khá ngẫu nhiên, nhưng về sau chúng sẽ được quy tụ nhiều trên những con đường tối ưu.

Quá trình này cho thấy khả năng tự tổ chức và tiến hóa của loài kiến, trong đó, tất cả những cung đường có khả năng đều được đưa vào cân nhắc, để chọn ra đoạn đường nhanh nhất.

TIN CŨ HƠN
12 loại nấm độc nguy hiểm nhất thế giới

12 loại nấm độc nguy hiểm nhất thế giới

Nếu ăn phải một số loại nấm độc như nấm đôi cánh thiên thần hoặc nấm mũ đầu lâu, con người sẽ bị tổn thương gan, thận, hệ thần kinh, dẫn đến tử vong.

Đăng ngày: 30/01/2026
Bí mật loài kiến khổng lồ có khả năng chữa vết thương cho đồng loại

Bí mật loài kiến khổng lồ có khả năng chữa vết thương cho đồng loại

Loài kiến Matabele châu Phi có thể trở thành y tá, chăm sóc cho đồng loại bị thương khi chúng tham gia kiếm mồi.

Đăng ngày: 12/01/2026
Mẹo giữ quất tươi lâu, không bị héo lá, rụng quả trong Tết

Mẹo giữ quất tươi lâu, không bị héo lá, rụng quả trong Tết

Trong văn hóa Việt Nam, cây quất được coi là một biểu tượng của sự bình an, may mắn và sự tươi mát.  Vì vậy, nếu để quất bị héo trong năm mới là rất kiêng kỵ.

Đăng ngày: 12/01/2026
Bí ẩn bọ cánh cứng khổng lồ

Bí ẩn bọ cánh cứng khổng lồ

Ẩn mình trong những khu rừng nhiệt đới nóng ẩm ở Nam Mỹ là một loài côn trùng to lớn đến mức nhiều người sẽ không thể tin là chúng thực sự tồn tại.

Đăng ngày: 09/01/2026
15 loại trái cây được bình chọn ngon nhất thế giới

15 loại trái cây được bình chọn ngon nhất thế giới

Chôm chôm, măng cụt, sầu riêng... là những loại trái cây được liệt vào danh sách quý hiếm và ngon nhất thế giới.

Đăng ngày: 05/01/2026
Khám phá ổ vi khuẩn đang ngủ chung giường với bạn

Khám phá ổ vi khuẩn đang ngủ chung giường với bạn

Bạn có biết, giường ngủ không chỉ đơn thuần là thiên đường của mình bạn. Thực tế, có rất nhiều loài sinh vật đang hàng ngày ngủ chung giường với bạn. Đáng sợ hơn, khi bạn đang tận hưởng những giấc mơ đẹp thì đó là lúc chúng hoành hành, quậy phá.

Đăng ngày: 04/01/2026
10 câu nói càng đọc càng thấm của Galileo Galilei -

10 câu nói càng đọc càng thấm của Galileo Galilei - "Cha đẻ của Khoa học hiện đại"

Galileo Galilei (1564-1642) là một nhà thiên văn học, vật lý học, toán học và triết học người Ý, người đóng vai trò quan trọng trong cuộc cách mạng khoa học.

Đăng ngày: 01/01/2026
Khoa Học News