Khoa Học News

Lần đầu quan sát quá trình thai nghén một hành tinh

Các nhà khoa học Mỹ lần đầu tiên quan sát được toàn bộ quá trình "thai nghén" một hành tinh, nhờ kính thiên văn công suất lớn và những công nghệ quan sát mới.

Quá trình hình thành lên một hành tinh

Theo Washington Post, khi một ngôi sao mới hình thành, nó tạo ra một lượng lớn bụi và khí xung quanh. Bụi và khí này sẽ dần hình thành nên các hành tinh quay xung quanh nó. Tuy nhiên, rất khó để theo dõi được quá trình hình thành của các hành tinh này, vì bụi khí sẽ che khuất ánh sáng từ ngôi sao đó tới Trái Đất.

Nghiên cứu mới được thực hiện bởi Stephanie Sallum và Kate Follette, hai sinh viên sau Đại học trường Arizona và Stanford. Họ tập trung quan sát ngôi sao LkCa15, nằm cách Trái Đất 450 năm ánh sáng.


Mô phỏng hệ sao có ba hành tinh mới hình thành. (Ảnh: NASA).

"Lý do chúng tôi chọn hệ thống này vì nó được hình thành xung quanh một ngôi sao rất mới, với lượng vật chất xung quanh do quá trình hình thành sao để lại", Follette cho biết. "Nó giống một cái bánh vòng khổng lồ, bên trong rỗng, có kích thước tương đương hệ Mặt Trời. Các hành tinh sẽ hình thành ở bên trong khoảng không này".

Nhóm nghiên cứu sử dụng các kính thiên văn công suất lớn và các kỹ thuật mới để quan sát các hành tinh cơ bản (protoplanet) của hệ sao này. Họ tìm kiếm ánh sáng do khí hydro phát ra khi bị hút vào các hành tinh mới. Quá trình này có nhiệt độ rất cao, khoảng 9.700 độ C và phát ra ánh sáng đỏ.

"Sự khác biệt giữa độ sáng của một ngôi sao và một hành tinh mới giống như so sánh một ngọn hải đăng với một con đom đóm. Do đó rất khó để tách ánh sáng phát ra từ một hành tinh để quan sát. Vì thế, chúng tôi phải tập trung quan sát một màu ánh sáng đặc biệt mà hành tinh phát ra nhiều nhất. Tín hiệu thu được sẽ mạnh hơn rất nhiều"., Follette cho biết.

Nghiên cứu được công bố trên tạp chí Nature hôm 18/11. Bằng cách này, nhóm nghiên cứu đã xác định được quỹ đạo của hai hành tinh mới và nghi ngờ rằng có thể có hành tinh thứ ba. Hiện chúng giống như các quả cầu khí khổng lồ. Họ rất ngạc nhiên khi phát hiện ra ít nhất một hành tinh đã hình thành cách đây khoảng hai triệu năm.

Bình luận về vấn đề này, nhà Vật lý thiên văn Zhaohuan Zhu, Đại học Princeton, cho rằng phát hiện này giúp trả lời rất nhiều câu hỏi.

"Gần như chưa ai biết làm cách nào để các hạt bụi ở kích thước micro có thể phát triển to lớn tới 14 bậc độ lớn để trở thành một hành tinh khổng lồ", nhưng "phương pháp mới để tìm các hành tinh trẻ quanh một ngôi sao này sẽ giúp tìm ra nhiều hành tinh tương tự trong tương lai".

TIN CŨ HƠN
Khoảng cách từ Trái Đất đến các thiên thể trong hệ Mặt Trời

Khoảng cách từ Trái Đất đến các thiên thể trong hệ Mặt Trời

Nếu chế tạo được tàu vũ trụ di chuyển với vận tốc ánh sáng 1.080 triệu km/h, con người có thể khám phá những hành tinh xa xôi trong hệ Mặt Trời chỉ trong phút chốc.

Đăng ngày: 05/06/2026
Khoa học vũ trụ: Thứ tự của 8 (hoặc 9) hành tinh trong Hệ Mặt Trời

Khoa học vũ trụ: Thứ tự của 8 (hoặc 9) hành tinh trong Hệ Mặt Trời

Kể từ khi phát hiện ra sao Diêm Vương vào năm 1930, trẻ em đến tuổi đi học sẽ được học về chín hành tinh trong hệ mặt trời của chúng ta.

Đăng ngày: 05/06/2026
Phát hiện siêu Trái đất kim cương có khả năng “tái sinh”

Phát hiện siêu Trái đất kim cương có khả năng “tái sinh”

Nhờ kính viễn vọng James Webb, các nhà thiên văn học phát hiện hành tinh dung nham nóng rực cấu tạo từ kim cương phát triển khí quyển thứ hai sau khi sao chủ phá hủy khí quyển ban đầu.

Đăng ngày: 01/06/2026
Hành tinh "siêu Trái Đất" có thể chứa sự sống

Hành tinh "siêu Trái Đất" có thể chứa sự sống

Một ngoại hành tinh ở cách 111 năm ánh sáng có thể là phiên bản lớn của Trái Đất với những điều kiện phù hợp cho sự sống.

Đăng ngày: 10/05/2026
Những sự thật thú vị về vũ trụ có thể bạn chưa biết

Những sự thật thú vị về vũ trụ có thể bạn chưa biết

Cho tới nay, thế giới vũ trụ rộng lớn vẫn còn là chứa đựng nhiều điều bí ẩn mà khoa học hiện đại vẫn chưa khám phá hết.

Đăng ngày: 05/05/2026
Khoảng cách từ Trái Đất đến Mặt Trời là bao nhiêu?

Khoảng cách từ Trái Đất đến Mặt Trời là bao nhiêu?

Trái Đất và các hành tinh hàng xóm, cùng các tiểu hành tinh, hành tinh lùn, thiên thạch, sao chổi... thuộc hệ Mặt Trời (Thái Dương hệ) với Mặt Trời là trung tâm của hệ này.

Đăng ngày: 11/04/2026
Các hành tinh trong Hệ Mặt trời

Các hành tinh trong Hệ Mặt trời

Hệ Mặt trời (hay Thái Dương Hệ) là hệ hành tinh gồm có Mặt Trời ở trung tâm và các vật quay xung quanh.

Đăng ngày: 11/04/2026
Khoa Học News