Loài cá kỳ lạ chuyển màu đen khi bị chọc giận

Các nhà khoa học phát hiện một loài cá nhỏ hung dữ của Indonesia có thể đổi màu toàn thân sang đen khi tức giận để thể hiện sự thống trị của mình.

Các nhà khoa học nhận thấy những con đực quyền lực của một loài cá Indonesia có tên celebes medaka, có thể chuyển sang màu đen khi nó rơi vào trạng thái hung hãn cao độ. Khi bắt đầu có xung đột, trong vòng 1 phút, cơ thể con cá chuyển sang màu đen.

Đây dường như là tín hiệu thể hiện quyền lực đối với các loài cá khác. Những con cá này dữ tợn và hung hăng, đồng nghĩa với việc chúng ít bị tấn công hơn.


Một con cá cầu vồng đực khi bắt đầu xuất hiện các vết đen trên thân. (Ảnh: Ueda et al).

Để kiểm tra những điều kiện môi trường khiến chúng bị kích động và đổi màu, các nhà nghiên cứu đã thí nghiệm với ba bể cá. Trong đó, hai bể chứa đầy tảo: một bể có hai con đực và một con cái; bể kia là ba con đực. Bể thứ ba không có tảo: 2 con đực và một con cái.

Trong hai bể có tảo, các con đực đánh nhau, còn bể không có tảo thì chúng không đánh nhau. Điều này cho thấy khi có vật che chắn (bể có tảo) ở một mức độ nào đó, chúng cảm thấy an toàn để sẵn sàng tấn công đối thủ.

Những con đực đổi màu tập trung tấn công những con đực có vết đen tương  tự, và cũng tấn công con cái cũng như con đực không đổi màu. Mặc dù những con đực không đổi màu hiếm khi tấn công các con đực có đổi màu nhưng chúng lại tấn công những con cái và những con đực không đổi màu như chúng.

Những con cái chủ yếu chỉ đánh nhau với những con đực không có vết đen. Trong khi đó, những con đực có vết đen lại rất hay tấn công những con cái. Việc tấn công nhằm vào con cái cho thấy mối liên quan đến việc tiếp cận và sở hữu lãnh thổ và tài nguyên hơn là quyền giao phối.

Một số loài cá khác cũng có sự thay đổi tương tự về màu sắc trên cơ thể thông qua hoạt động của chất dẫn truyền thần kinh trên các tế bào chứa các hạt sắc tố. Khi sắc tố tập trung nhiều vào tế bào, màu sắc sẽ đậm hơn và ngược lại. Chẳng hạn như cá bảy màu trinidadian cũng đổi màu mắt thành màu đen khi chúng chuẩn bị tấn công đối thủ.

Trong trường hợp của loài cá celebes medaka, các tế bào này có thể là tế bào hắc tố, chứa các hạt màu sẫm melaosome.

Nhà sinh vật học Robert Heathcote ở Trường đại học Oxford, Anh, cho biết adrenaline có thể kích thích tế bào hắc tố, nhưng không phải lúc nào cũng làm cho các cá thể mạnh mẽ nổi trội chuyển sang màu sẫm hơn. Trên thực tế, nhiều loài cá lại có tình trạng ngược lại, tức là những con yếu thế bị bắt nạt lại đổi sang màu sẫm, nhất là khi chúng có nơi ẩn náu. Điều này có thể liên quan đến việc ngụy trang để tránh bị tấn công.

Trong những lúc như vậy, các loài cá đổi màu nhanh hay chậm tùy vào nhiều yếu tố, nhưng có lẽ yếu tố quan trọng nhất là sự kiểm soát khi thần kinh bị kích thích trực tiếp hoặc do mức độ tạo ra các sắc tố mới. Ở cá và động vật chân đầu, sự thay đổi màu sắc có thể diễn ra chỉ cần vài giây.

TIN CŨ HƠN
Hố trọng lực khổng lồ dưới Ấn Độ Dương

Hố trọng lực khổng lồ dưới Ấn Độ Dương

Hố trọng lực ở Ấn Độ Dương là khu vực khối lượng Trái Đất giảm đi, dẫn tới lực hấp dẫn yếu và mực nước biển thấp hơn mức trung bình khiến các nhà khoa học bối rối.

Đăng ngày: 25/08/2025
Khe vực Mariana - Nơi sâu nhất đại dương có điều gì huyền bí?

Khe vực Mariana - Nơi sâu nhất đại dương có điều gì huyền bí?

Ngày 26/3/2012, đạo diễn Hollywood James Cameron đã điều khiển con tàu Deepsea Challenger đi xuống độ sâu 10.898 mét và thiết lập một kỷ lục thế giới về việc lặn một mình xuống nơi sâu nhất đại dương – khe vực Mariana.

Đăng ngày: 24/08/2025
Vết cắn tròn xoe kỳ lạ và

Vết cắn tròn xoe kỳ lạ và "tinh vi" trên cơ thể cá ngừ, thủ phạm hóa ra là "con quái vật" này

Một con cá ngừ được đánh bắt ngoài khơi bờ biển Australia vào ngày 29/10, trên cơ thể có đầy những lỗ tròn kỳ lạ.

Đăng ngày: 24/08/2025
Ngày càng có nhiều người bị cá mập tấn công hơn và đây là lý do thực sự đằng sau

Ngày càng có nhiều người bị cá mập tấn công hơn và đây là lý do thực sự đằng sau

Cá mập luôn được xem là những sát thủ của đại dương. Chúng đứng đầu chuỗi thức ăn, sở hữu những đặc điểm của một kẻ săn mồi máu lạnh (như cơ bắp, răng sắc và tốc độ bơi cao).

Đăng ngày: 22/08/2025
8 con trai biển quyền lực nhất Ba Lan: Có thể cắt nước sạch của hàng triệu người bất cứ lúc nào

8 con trai biển quyền lực nhất Ba Lan: Có thể cắt nước sạch của hàng triệu người bất cứ lúc nào

Cả nguồn nước của triệu người dân bỗng thu bé lại vừa bằng... 8 chú trai.

Đăng ngày: 22/08/2025
Phát hiện

Phát hiện "thế giới khác" ẩn sâu hàng nghìn mét dưới lớp băng ở Nam Cực

Các nhà khoa học đã xác nhận một khu vực gần như hoàn toàn bị băng bao phủ ở Nam Cực che giấu một "thế giới khác" của đá và vi khuẩn.

Đăng ngày: 13/08/2025
Kẻ bá chủ thực sự của đại dương

Kẻ bá chủ thực sự của đại dương

Mối quan hệ giữa kẻ săn mồi và con mồi luôn mật thiết với nhau, nếu thiếu một thì kẻ kia cũng không thể tồn tại. Cá mập dường như đang thực hiện sứ mệnh loại bỏ những cá thể yếu kém ra khỏi bầy đàn, tạo điều kiện cho những cá thể còn lại phát triển tốt hơn.

Đăng ngày: 12/08/2025
Khoa Học News