Lý do động đất Indonesia gây thiệt hại thảm khốc

Trận động đất xảy ra hôm 21/11 ở Indonesia được nhận định là có cường độ không lớn và tâm chấn nông, song nó lại gây ra thiệt hại nặng nề vì nhiều yếu tố khác nhau.

Một trận động đất mạnh 5,6 độ đã khiến hơn 260 người thiệt mạng và hàng trăm người bị thương trên đảo chính Java (Indonesia), theo AP.

Các thi thể tiếp tục được kéo ra khỏi đống đổ nát vào sáng 22/11 tại thành phố Cianjur - khu vực chịu ảnh hưởng nặng nề nhất. Thành phố này thuộc tỉnh Tây Java có đông dân cư nhất của đất nước và cách thủ đô Jakarta khoảng 217km về phía nam. Trong khi đó, nhiều người vẫn đang mất tích.

Cường độ của trận động đất này thường được cho là sẽ gây ra thiệt hại nhẹ cho các tòa nhà và công trình khác. Tuy nhiên, giới chuyên gia cho rằng khoảng cách gần với các đường đứt gãy, độ nông của trận động đất và đặc điểm của cơ sở hạ tầng đều góp phần gây ra thiệt hại này.


Một nhân viên cứu hộ đi giữa đống đổ nát của những tòa nhà bị sập ở Indonesia. (Ảnh: Reuters).

Tại một bệnh viện địa phương, số lượng bệnh nhân trở nên quá tải, nhiều người bị thương phải nằm trên sàn nhà hoặc dưới những chiếc lều tạm bợ. Vào đêm 21/11, các nạn nhân đã được điều trị dưới ánh nến do khu vực này đã bị cắt điện trên diện rộng.

Trận động đất tại Indonesia có được coi là “mạnh” không?

Cơ quan Khảo sát Địa chất Mỹ cho biết trận động đất vào chiều 21/11 mạnh 5,6 độ và xảy ra ở độ sâu 10km. Do đó, nó được coi là trận động đất có tâm chấn nông, vì năng lượng địa chấn không di chuyển xa trước khi tác động đến con người và các tòa nhà, theo Washington Post.

Các trận động đất ở quy mô này thường không gây thiệt hại trên diện rộng đối với cơ sở hạ tầng vững chãi. Tuy nhiên, cơ quan này chỉ ra rằng thiệt hại còn phụ thuộc vào các yếu tố khác, chẳng hạn khoảng cách từ trận động đất, loại đất của khu vực đó...

Động đất có thể xảy ra mọi lúc và ở những độ sâu khác nhau. Theo Babek Hejrani, một nhà nghiên cứu tại Đại học Quốc gia Australia, chúng chỉ trở nên "có sức tàn phá" khi xuất hiện gần cơ sở hạ tầng hoặc thành phố.

Theo bà, càng ở gần tâm chấn của trận động đất thì sức tàn phá của nó càng lớn. Và tâm chấn của trận động đất hôm 21/11 nằm gần thành phố đông dân cư Cianjur, ABC đưa tin.

Tại sao trận động đất này gây ra thiệt hại lớn?

Các chuyên gia cho biết vị trí gần các đường đứt gãy, độ sâu của động đất và việc các tòa nhà không được xây với thiết kế chống chịu động đất là những yếu tố gây ra thiệt hại này.

“Mặc dù trận động đất có quy mô trung bình, nó xảy ra gần bề mặt và nằm trong đất liền, gần nơi người dân sinh sống. Năng lượng của nó vẫn đủ lớn để gây ra rung lắc đáng kể, từ đó dẫn đến thiệt hại”, Gayatri Marliyani, phó giáo sư địa chất tại Đại học Gadjah Mada (Yogyakarta, Indonesia), cho biết.

Ngoài ra, bà Marliyani nhận định khu vực bị ảnh hưởng nặng nề nhất nằm gần một số đường đứt gãy đã được biết đến từ trước.

Đường đứt gãy là nơi có một vết nứt dài trong lớp đá tạo thành bề mặt Trái đất. Khi động đất xảy ra bên trên một trong những đường đứt gãy này, đá ở một bên của đường đứt gãy đó sẽ bị xô lệch so với bên kia.

“Khu vực này dường như có nhiều đường đứt gãy trong đất liền nhất so với những nơi khác ở Java”, bà Marliyani nói.

Bên cạnh đó, theo nhận định của bà, trong khi một số vết nứt đã được nhiều người biết đến ở khu vực này, một số vết nứt đang hoạt động khác vẫn chưa được nghiên cứu kỹ lưỡng.

Danny Hilman Natawidjaja, một chuyên gia địa chất động đất tại Trung tâm Nghiên cứu Công nghệ Địa chất của Viện Khoa học Indonesia, cho biết nhiều tòa nhà trong khu vực này cũng không được thiết kế chống động đất, từ đó càng góp phần gây ra thiệt hại.

Động đất như vậy có thường xuất hiện tại Indonesia?

Đất nước có hơn 270 triệu dân này thường xuyên phải hứng chịu động đất, núi lửa phun trào và sóng thần do nằm trên “Vành đai lửa Thái Bình Dương”. Khu vực này trải dài khoảng 40.000 km và là nơi xảy ra phần lớn các trận động đất trên thế giới.

Nhiều trận động đất ở Indonesia có quy mô nhỏ, cũng như gây ra ít hoặc không có thiệt hại. Tuy nhiên, nước này cũng từng chứng kiến những trận động đất chết người.

Năm 2004, một trận động đất 9,1 độ ở ngoài khơi Sumatra đã gây ra sóng thần trên khắp Ấn Độ Dương, khiến 226.000 người thiệt mạng - trong đó quá nửa là người Indonesia.

TIN CŨ HƠN
Đám mây ảo diệu xuất hiện trên đỉnh núi Bà Đen (Tây Ninh) khiến dân tình không ngừng xôn xao

Đám mây ảo diệu xuất hiện trên đỉnh núi Bà Đen (Tây Ninh) khiến dân tình không ngừng xôn xao

Hình ảnh về đám mây kỳ lạ ở núi Bà Đen hiện đang được chia sẻ rộng khắp trên các mạng xã hội.

Đăng ngày: 15/03/2026
Sóng thần là gì? Khi nào xảy ra sóng thần?

Sóng thần là gì? Khi nào xảy ra sóng thần?

Sóng thần là một trong những thiên tai có sức tàn phá khủng khiếp nhất của nhân loại.

Đăng ngày: 15/03/2026
Những cơn bão lớn nhất được ghi nhận trong lịch sử

Những cơn bão lớn nhất được ghi nhận trong lịch sử

Trong quá khứ có không ít cơn bão với sức gió mạnh kỷ lục nhưng lại không gây ra nhiều thiệt hại.

Đăng ngày: 08/03/2026
Đặc điểm nổi bật của khí hậu châu Phi là gì?

Đặc điểm nổi bật của khí hậu châu Phi là gì?

Nhắc đến châu Phi là nhắm đến châu lục với nhiệt độ nóng bức quanh năm. Một châu lục với nhiều điều kiện phát triển kinh tế khó khăn, lạc hậu.

Đăng ngày: 07/03/2026
Siêu hạn hán ở Mỹ: Mặt hồ trơ đáy nứt nẻ, xác cá khô cứng tạo nên khung cảnh siêu thực

Siêu hạn hán ở Mỹ: Mặt hồ trơ đáy nứt nẻ, xác cá khô cứng tạo nên khung cảnh siêu thực

Một chiếc thuyền máy cũ vô chủ nhô lên khỏi lớp bùn đất nứt nẻ như một tấm bia mộ khổng lồ. Văn bia của nó có thể viết: Đây là vùng nước của Hồ Mead.

Đăng ngày: 07/03/2026
Phân biệt sự khác nhau giữa khí hậu và thời tiết

Phân biệt sự khác nhau giữa khí hậu và thời tiết

Khi nói về các hiện tượng mưa, nắng, gió,… người ta có lúc dùng từ thời tiết, nhưng có lúc dùng từ khí hậu. Vậy khí hậu và thời tiết có giống nhau không?

Đăng ngày: 04/03/2026
Sự thật về những chiếc cốc giấy dùng 1 lần

Sự thật về những chiếc cốc giấy dùng 1 lần

Các loại cốc giấy dùng 1 lần đang được rất nhiều người ưa dùng vì tính tiện dụng và nhanh gọn. Song sự thật về chúng không phải ai cũng biết.

Đăng ngày: 26/02/2026
Khoa Học News