Khoa Học News

Mắc ma là gì?

Các sản phẩm phun trào của núi lửa thông thường chứa các chất lỏng, các tinh thể và các khí không hòa tan mà trước đó chưa bao giờ ra đến mặt Trái Đất.

Mắc ma là gì?

"Mắc ma" là "đá nóng chảy, thông thường nằm bên trong các hốc mắc ma gần bề mặt Trái Đất". Mắc ma là hỗn hợp của silicat lỏng ở nhiệt độ và áp suất cao và là nguồn ban đầu của tất cả các loại đá mắc ma. Nó có khả năng xâm nhập vào các lớp đá thuộc phần vỏ cạnh kề hay phun trào ra ngoài bề mặt.

Mắc ma tồn tại ở khoảng nhiệt độ từ 650 tới 1.200°C. Mắc ma chịu áp suất cao trong lòng đất và khi phun trào lên bề mặt đất qua các miệng núi lửa ở dạng dung nham và chất phun trào nham tầng. Các sản phẩm phun trào của núi lửa thông thường chứa các chất lỏng, các tinh thể và các khí không hòa tan mà trước đó chưa bao giờ ra đến mặt Trái Đất.


Mắc ma tồn tại ở khoảng nhiệt độ từ 650 tới 1.200°C.

Mắc ma tập trung thành nhiều hốc mắc ma riêng rẽ trong lớp vỏ Trái Đất và có thành phần khác nhau một cách đáng kể tại các khu vực khác nhau, nó có thể được tìm thấy ở các đới hút chìm, đứt gãy hay sống núi giữa đại dương hoặc trên các điểm nóng chứa các chùm đá nóng của lớp phủ.

Sự hình thành mắc ma

Sự hình thành mắc ma chỉ có thể diễn ra theo một số điều kiện đặc biệt tại quyển astheno của Trái Đất. Mắc ma cũng có thể được tạo thành do sự bổ sung của các chất dễ bay hơi vào đá bị nung nóng.

Các chất dễ bay hơi được giải phóng từ các mảng hút chìm của các lớp vỏ đại dương, các chất này xâm nhập vào các lớp đá nằm phía trên và kích thích sự nóng chảy. Chúng có thể phá vỡ các liên kết khoáng vật bên trong đá nóng chảy và làm cho nhiệt độ nóng chảy giảm xuống tạo thành mắc ma.

Sự hình thành của mắc ma cũng có thể là kết quả của sự làm nóng chảy đá thuộc lớp vỏ bởi mắc ma đã tồn tại trước đó do mắc ma này có nhiệt độ cao hơn đến mức nó làm nóng chảy luôn cả đá của lớp vỏ khi nó dâng lên, điều này tạo ra nhiều mắc ma hơn nữa.


Mắc ma cảnh báo núi lửa phun trào.

Thành phần mắc ma

Thành phần của mắc ma thay đổi phụ thuộc vào thành phần của đá nằm trên bị nóng chảy khi mắc ma thâm nhập vào lớp vỏ Trái Đất và bị phun trào ra trong dạng của dung nham. Có ba dạng cơ bản của mắc ma: Mafic, anđêxít và felsic.

Macma là hỗn hợp chủ yếu của silica, các chất kiềm và kiềm thổ (natri, kali, canxi, magiê) và sắt. Nói chung, macma càng có tính chất mafic nhiều hơn thì sự phun trào càng êm ả hơn. Có điều này là do hàm lượng silica cao làm cho các chất dễ bay hơi được tích lũy và có thể tạo ra các vụ phun nổ thường gặp ở các núi lửa phức hợp.

Thông tin biên tập: Xem tại đây
TIN CŨ HƠN
Những khả năng đặc biệt của con người khiến khoa học phải “nể phục”

Những khả năng đặc biệt của con người khiến khoa học phải “nể phục”

Con người có những khả năng đặc biệt mà đến khoa học cũng phải "lắc đầu ngao ngán" không lý giải được.

Đăng ngày: 25/09/2026
Những điều bạn chưa biết về súng AK-47

Những điều bạn chưa biết về súng AK-47

AK-47 kể từ khi chính thức được đưa vào sử dụng năm 1949 cho đến nay vẫn luôn nắm giữ vị trí là khẩu súng trường phổ biến nhất và mang lại hiệu quả sử dụng cao nhất ở khắp nơi trên thế giới.

Đăng ngày: 25/09/2026
Những đồ vật tiềm ẩn khả năng gây nổ ở ngay cạnh chúng ta

Những đồ vật tiềm ẩn khả năng gây nổ ở ngay cạnh chúng ta

Dù là vật dụng nhỏ nhưng chúng thực sự là "quả bom nổ chậm", gây thiệt hại đến tính mạng bạn.

Đăng ngày: 24/09/2026
Những chữ ký đẹp nhất trong lịch sử của những người nổi tiếng

Những chữ ký đẹp nhất trong lịch sử của những người nổi tiếng

Tổng thống Mỹ Obama, tỷ phú Donald Trump... là những người có chữ ký đẹp nhất trong lịch sử.

Đăng ngày: 22/09/2026
Nghiên cứu từ Harvard khẳng định: Chắc chắn tiền mua được hạnh phúc

Nghiên cứu từ Harvard khẳng định: Chắc chắn tiền mua được hạnh phúc

Hạnh phúc là một phạm trù khá mơ hồ, vì mỗi người cảm nhận hạnh phúc theo một cách khác nhau.

Đăng ngày: 17/09/2026
Thị trấn người dân đi máy bay riêng để ăn sáng ở Mỹ

Thị trấn người dân đi máy bay riêng để ăn sáng ở Mỹ

Thị trấn Spruce Creek nổi tiếng khắp nước Mỹ khi mỗi nhà tại đây đều sở hữu máy bay riêng.

Đăng ngày: 16/09/2026
"Không thể tin nổi" 13 sự thật lạ kỳ về Trái đất

"Không thể tin nổi" 13 sự thật lạ kỳ về Trái đất

Trái đất bao la luôn ẩn chứa vô vàn những điều bí ẩn trong cuộc sống. Với nhiều năm nghiên cứu của mình, các chuyên gia đã tổng hợp lại những sự thật kỳ thú về Trái đất khiến không ít bạn phải "đứng hình".

Đăng ngày: 16/09/2026
Khoa Học News