Ngày càng nhiều người chọn sinh mổ và điều này đang gây một hiệu ứng tiến hóa "lạ"

"Lạ" nhưng không có nghĩa là không tốt. Hơn nữa nhờ vậy, bộ gene của chúng ta cũng đa dạng hơn chăng?

Khi khoa học kỹ thuật phát triển hiện đại, ngày càng nhiều thai phụ lựa chọn giải pháp sinh mổ. Dĩ nhiên, sinh mổ đem lại rất nhiều lợi ích - như ít đau đớn và giảm tỷ lệ tử vong của mẹ và bé đều giảm xuống - nhưng cũng có nhiều nhược điểm về mặt y tế dành cho người mẹ.

Ở đây, chúng ta sẽ không bàn đến các điểm này. Vấn đề là theo một nghiên cứu gần nhất, thì dường như xu hướng lựa chọn sinh mổ tăng đã gây ảnh hưởng đến quá trình tiến hóa của con người.


Xu hướng lựa chọn sinh mổ tăng đã gây ảnh hưởng đến quá trình tiến hóa của con người.

Thực tế thì trước kia, phương pháp sinh mổ thường chỉ được áp dụng khi thai nhi gặp bất thường, không thể chào đời bằng phương pháp sinh tự nhiên. Tuy nhiên nghiên cứu chỉ ra rằng tỷ lệ những ca không thể sinh tự nhiên đang tăng lên, từ 30/1000 ca vào năm 1960 thành 36/1000 ca ở thời điểm hiện tại. Nhìn tưởng ít, nhưng đó là mức tăng đến 20%.

Theo tiến sĩ Philipp Mitteroecker từ ĐH Vienna (Áo), quá trình tiến hóa đã cho một thế hệ trẻ sơ sinh ngày càng... bự hơn, vì điều đó chứng tỏ sức khỏe của bé rất tốt, và khả năng sống sót cao hơn. Tuy nhiên, cũng chính áp lực tiến hóa đã khiến số lượng các bà mẹ có khung xương chậu hẹp tăng cao.

Với khung xương chậu hẹp, phụ nữ có thể dễ dàng đứng thẳng, khả năng thăng bằng tốt hơn, nhờ vậy tỷ lệ sảy thai hoặc sinh non sẽ giảm xuống. Có điều khi kết hợp cả 2 yếu tố thì chuyện các em bé chào đời theo cách tự nhiên là điều không thể.

Nếu đầu em bé quá to hoặc xương chậu người mẹ quá hẹp, bé có thể sẽ bị mắc kẹt vì bộ khung ấy. Trong quá khứ, đỡ đẻ cho những ca như vậy là rất khó, có thể giết chết cả mẹ lẫn con, và bộ gene "xương chậu hẹp" sẽ không thể tiếp tục lưu truyền.


Trong quá khứ, các trường hợp sinh nở mà sản phụ có khung xương chậu hẹp rất khó để thực hiện.

"100 năm trước, phụ nữ với khung xương chậu hẹp thường khó lòng sống sót khi sinh. Còn bây giờ, họ có thể chuyển bộ gene xương chậu hẹp ấy cho con mình" - bác sĩ Philipp Mitteroecker, đồng tác giả nghiên cứu cho biết.

Về mặt lý thuyết, nó sẽ làm thay đổi quá trình tiến hóa của con người, vì những bộ gene "hơi bất lợi" sẽ ngày càng lan rộng hơn. Tuy nhiên, nghiên cứu này cũng chưa có kết luận chính thức, vì các bằng chứng vẫn còn khá mơ hồ, chỉ dựa trên số liệu do WHO cung cấp thôi.

Có rất nhiều lý do để các bác sĩ chỉ định sinh mổ, nhưng hơi khó phân loại. Chẳng hạn, với các trường hợp sản phụ đã cao tuổi, họ buộc phải sinh mổ vì cơ quan sinh dục đã không còn linh hoạt như trước. Sản phụ bị béo phì và tiểu đường cũng sẽ được chỉ định sinh mổ.

TIN CŨ HƠN
Những điều cần biết về thụ tinh trong ống nghiệm

Những điều cần biết về thụ tinh trong ống nghiệm

Kể từ khi ra đời, thụ tinh trong ống nghiệm (IVF) luôn là chỗ bám víu cuối cùng cho các cặp vợ chồng hiếm muộn muốn sinh em bé, khi tất cả các giải pháp hỗ trợ khác đều cúi đầu chào thua.

Đăng ngày: 10/03/2026
Con cái “giống” bố hay mẹ?

Con cái “giống” bố hay mẹ?

Theo các nhà khoa học, gene di truyền của bố mẹ là nhân tố quyết định chiều cao cho con.

Đăng ngày: 07/03/2026
Hướng dẫn các nghi thức cúng trong đêm giao thừa

Hướng dẫn các nghi thức cúng trong đêm giao thừa

Cúng giao thừa là nghi thức cúng không thể thiếu trong mỗi đêm 30 tết. Gia đình nào cũng muốn chuẩn bị thật tốt, đầy đủ các nghi thức cúng lễ trong đêm giao thừa để tiễn năm cũ và chào đón năm mới.

Đăng ngày: 04/03/2026
Những loài hoa đẹp có chất kịch độc chết người

Những loài hoa đẹp có chất kịch độc chết người

Mặc dù khoác lên mình những màu sắc rực rỡ và vẻ đẹp quyến rũ lòng người, nhưng nhiều loài hoa lại chứa những chất kịch độc có thể gây chết người.

Đăng ngày: 02/03/2026
Bệnh cúm mùa là gì?

Bệnh cúm mùa là gì?

Thời gian vừa qua, thời tiết miền Bắc liên tục thay đổi thất thường khiến nhiều trẻ phải nhập viện vì các bệnh liên quan đến đường hô hấp, tiêu hóa.

Đăng ngày: 26/02/2026
Điểm danh những loại virus nguy hiểm nhất hành tinh

Điểm danh những loại virus nguy hiểm nhất hành tinh

Bên cạnh các virus "tử thần" như sars, ebola, hiv... vẫn còn những virus không hề kém cạnh về mức độ nguy hiểm đối với con người.

Đăng ngày: 26/02/2026
Tìm hiểu về bệnh rối loạn phân ly tập thể

Tìm hiểu về bệnh rối loạn phân ly tập thể

Rối loạn phân ly là một nhóm các rối loạn thường gặp. Tỷ lệ người mắc các rối loạn này chiếm 0,3-0,5% dân số.

Đăng ngày: 23/02/2026
Khoa Học News